I SA/Wa 151/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Dargas Sędziowie: WSA Dorota Apostolidis WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz (spr.) Protokolant referent-stażysta Agnieszka Chustecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi B. P. na postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r., nr [...] Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej po rozpatrzeniu odwołania B. P. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2011 r. dotyczącej stwierdzenia nabycia przez Skarb Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości położonej w obrębie [...] jedn. ewid. [...], oznaczonej jako działka nr [...], zajętej pod drogę krajową nr [...][...], stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Minister przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy: Decyzją z dnia [...] września 2011 r. znak: [...] Wojewoda[...] działając na podstawie art. 73 ust.1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), stwierdził nabycie przez Skarb Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości położonej w obrębie [...], jedn. ewid. [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, zajętej pod drogę krajowa nr [...][...]. Od decyzji powyższej odwołanie złożyła B. P. kwestionując władanie publicznoprawne. Po rozpatrzeniu powyższego odwołania Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej stwierdził uchybienie terminu do jego wniesienia. Uzasadniając swoje stanowisko przytoczył treść art. 129 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego zgodnie z którym odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. Wskazał ponadto, że zgodnie z treścią art. 57 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego, początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie (którym w sprawie niniejszej był dzień doręczenia zaskarżonej decyzji), przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się, zdaniem organu, za koniec terminu. Minister podkreślił, że zaskarżona decyzja Wojewody [...] z dnia [...] września 2011 r. doręczona została B. P. w dniu [...] września 2011 r., co potwierdza zwrotne potwierdzenie odbioru. Czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął zatem z dniem [...] października 2011 r. Odwołanie nadane zostało natomiast w urzędzie pocztowym w dniu [...] października 2011 r., co potwierdza stempel pocztowy na kopercie, w której nadano odwołanie. Dodatkowo organ zauważył, że odwołująca się nie wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie terminu. Pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. B. P. wniosła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze wyraziła swoje rozgoryczenie faktem, że organy nie rozpatrywały jej odwołania merytorycznie oraz wskazała, że jest osoba starszą i schorowaną i nie radzi sobie z przepisami prawa i pełnym zrozumieniem wszystkich pis urzędowych. Odpowiadając na skargę Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego wskazuje, że skarga jest niezasadna. Na wstępie podnieść należy, że postępowanie odwoławcze jest regulowanym przez prawo procesowe ciągiem czynności podejmowanych przez organ odwoławczy. Ciąg czynności procesowych postępowania odwoławczego można podzielić na trzy podstawowe stadia: postępowanie wstępne, postępowanie rozpoznawcze i stadium podjęcia decyzji. W postępowaniu wstępnym organ odwoławczy podejmuje czynności mające na celu ustalenie, czy odwołanie jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione z zachowaniem terminu (art. 134 kpa). Wynik tych czynności przesądza o bycie prawnym pozostałych stadiów postępowania odwoławczego, gdyż ustalenie, że odwołanie zostało wniesione z przekroczeniem terminu powoduje, że czynności pozostałych stadiów nie mogą być przez organ odwoławczy podjęte. Zatem w razie wniesienia odwołania z przekroczeniem terminu organ odwoławczy obowiązany jest wszcząć postępowanie odwoławcze przez podjęcie czynności postępowania wstępnego. Formę zakończenia postępowania wstępnego jednoznacznie określa art. 134 kpa. W rozpatrywanej sprawie skarżąca nie kwestionowała, że doręczono jej decyzję organu I instancji w dniu 21 września 2011 r. Złożyła od niej odwołanie pismem nadanym w placówce pocztowej w dniu 6 października 2011r., czyli po terminie, o którym mowa w art. 129 § 2 kpa. W sprawie niniejszej czternastodniowy termin do złożenia odwołania upłynął zaś 5 października 2011r. i w tej dacie kwestionowana przez skarżącą decyzja stała się ostateczna. Skarżąca nie składała wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Tak więc wbrew stanowisku skarżącej, zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem, a kontrola sądu ograniczyła się do oceny prawidłowości jego wydania tj. zbadania czy faktycznie skarżąca złożyła odwołanie po terminie, o jakim mowa w art. 129 § 2 kpa, oceny prawidłowości doręczenia decyzji organu I instancji i ustalenia czy organ w treści tej decyzji pouczył o terminie i sposobie złożenia odwołania, czy został złożony wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Wskazać należy, że wobec złożenia odwołania po upływie terminu, organ II instancji nie miał innej legalnej możliwości niż stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania, zgodnie z treścią przepisu art. 134 kpa. Jest to bezwzględnie obowiązująca norma prawna, a więc rozstrzygnięcie organu nie jest zależne od jego swobodnego uznania (por. wyrok NSA z 29 stycznia 1997 r., sygn. akt 1482/96). Natomiast rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu skutkowałoby, że decyzja organu II instancji dotknięta byłaby wadą rażącego naruszenia prawa, o jakiej mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Wobec tego, że decyzja organu pierwszej instancji zawierała prawidłowe pouczenie o terminie i sposobie złożenia odwołania, to konsekwencje prawne nie dostosowania się do pouczenia organu obciążają wyłącznie skarżącą. Mając na uwadze wszystkie wyżej omówione okoliczności uznać należy, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Dlatego z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.