I SA/Wa 1513/10

WyrokWSA w Warszawie2011-01-18

Skład orzekający: Mirosław Gdesz, Agnieszka Miernik, Gabriela Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy roszczenie o odszkodowanie za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, ustalone na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, wygasa po upływie terminu do złożenia wniosku określonego w art. 73 ust. 4 tej ustawy, nawet jeśli strona nie została o tym terminie poinformowana?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny sprawuje kontrolę legalności, a nie celowości czy słuszności. Termin do złożenia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, określony w art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r., ma charakter terminu prawa materialnego. Jego upływ powoduje wygaśnięcie roszczenia, a brak powiadomienia strony o tym terminie przez organ administracji nie wpływa na zgodność z prawem decyzji odmawiającej uwzględnienia wniosku złożonego po terminie.
Stan faktyczny
E. W. złożyła wniosek o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną. Organ pierwszej instancji odmówił uwzględnienia wniosku, wskazując na złożenie go po terminie określonym w art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Wojewoda utrzymał w mocy tę decyzję. Skarżąca wniosła skargę, podnosząc, że nie została powiadomiona o zamiarze przejęcia nieruchomości i przysługujących jej prawach, oraz domagając się rozpoznania sprawy pod kątem słuszności.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Gdesz Sędziowie: Sędzia WSA Agnieszka Miernik (spr.) Sędzia WSA Gabriela Nowak Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] stycznia 2011 r. sprawy ze skargi E. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania oddala skargę. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...], po rozpoznaniu odwołania E. W., utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] W. z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] o odmowie uwzględnienia wniosku strony w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. Wnioskiem z dnia [...] października 2009 r. E. W. wniosła o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę – ulicę [..], o łącznej powierzchni [...] m2, stanowiącą działki ewidencyjne: nr [...] o powierzchni [..] m2 i nr [...] o powierzchni [...] m2 - z obrębu [...] oraz nr [...] o powierzchni [...] m2 z obrębu [...]. Prezydent [..] W., działając na podstawie art. 73 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] odmówił uwzględnienia wniosku strony w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania za powyższą nieruchomość. Organ wskazał, że wniosek został złożony po terminie, gdyż skutecznie można było go złożyć w terminie od [...] stycznia 2001 r. do [...] grudnia 2005 r. E. W. wniosła odwołanie od powyższej decyzji. Wojewoda [...] decyzją z dnia [..] czerwca 2010 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [..] W. z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [..] o odmowie uwzględnienia wniosku strony w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną. Organ odwoławczy podzielił stanowisko Prezydenta [...] W. że wniosek został złożony z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Organ wyjaśnił, że przepis ten jest przepisem prawa materialnego, którego upływ powoduje wygaśnięcie roszczenia i stanowi przesłankę nieuwzględnienia żądania strony. E. W. złożyła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, podnosząc, iż nie została powiadomiona przez Urząd [...] o zamiarze przejęcia nieruchomości pod drogę publiczną i przysługujących jej w związku z tym prawach. Wnosząc o uchylenie obu decyzji skarżąca zwróciła się o rozpoznanie jej sprawy nie tylko pod kątem zgodności z prawem, ale także z uwzględnieniem kryterium słuszności rozstrzygnięcia. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje kontrolę w zakresie zgodności zaskarżonego aktu z obowiązującym prawem, do czego uprawniony jest w świetle art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Oznacza to, że sąd administracyjny jest władny rozpoznać sprawę wyłącznie pod względem kryterium legalności – zgodności z prawem, nie może zaś kierować się względami celowości, czy słuszności rozstrzygnięcia. Mając na uwadze powyższe uznać należy, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza, a zatem skargi na tę decyzję nie można uznać za zasadną. W świetle przepisu art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Zgodnie zaś z ustępem 4 tego artykułu, odszkodowanie, o którym mowa w ust. 1, będzie ustalane i wypłacane według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, na wniosek właściciela nieruchomości złożony w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. Po upływie tego okresu roszczenie wygasa. Jak prawidłowo organy ustaliły, wniosek o ustalenie i wypłatę odszkodowania za działki gruntu zajęte pod drogę [...] został złożony z uchybieniem terminu wskazanego w powołanym art. 73 ust. 4 ustawy. Skarżąca nie kwestionuje, że wniosek złożyła dopiero w dniu [..] października 2009 r. (data stempla pocztowego). Oznacza to, że roszczenie skarżącej o ustalenie i wypłatę odszkodowania za przedmiotowe działki wygasło w dniu [...] stycznia 2006 r. W tej sytuacji, wobec braku przepisu prawa regulującego kwestię ustalenia i wypłaty odszkodowań za grunty zajęte pod drogi publiczne, nie było podstaw do rozstrzygania sprawy co do istoty i wniosek skarżącej nie mógł być uwzględniony. Należy podkreślić, iż określony przez ustawodawcę w art. 73 ust. 4 ustawy termin do składania wniosków o ustalenie i wypłatę odszkodowania za grunty zajęte pod drogi publiczne ma charakter terminu prawa materialnego, co oznacza, że termin ten nie może być na wniosek strony ani z urzędu przedłużany, skracany bądź przywracany. Dlatego też podnoszone w skardze okoliczności dotyczące nieznajomości przez skarżącą treści przepisu art. 73 ustawy oraz braku jej winy w przekroczeniu terminu wskazanego w tym przepisie nie mogą mieć wpływu na ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Sąd nie dopatrzył się także naruszenia przez organy administracji obu instancji orzekające w sprawie przepisów postępowania, w tym zasady informowania stron. Obowiązek informowania stron spoczywający na organach administracji publicznej, określony w art. 9 k.p.a., odnosi się do toczącego się już postępowania administracyjnego. Z treści zaś przepisu art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną nie można wywieść obowiązku spoczywającego na organie administracyjnym powiadamiania stron o terminie do złożenia wniosku o odszkodowanie. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło