I SA/Wa 152/10

Referendarz sądowy Grzegorz Antas Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 2 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi R. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. W terminie otwartym do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 1 kwietnia 2010 r. oddalającego skargę R. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2009 r. skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, sporządzonym na urzędowym formularzu PPF, wnioskodawczyni - wskazując na swoją trudną sytuację materialną niepozwalającą na opłacenie pełnomocnika z wyboru z własnych środków - podała, że źródłem jej dochodów jest świadczenie emerytalne w wysokości [...] zł (brutto) oraz renta przysługująca synowi w wysokości [...] zł (brutto). Składająca wniosek wskazała, że posiada budynek mieszkalny o powierzchni 64 m², a także nieruchomość rolną o powierzchni 1 ha wraz z budynkami gospodarczymi. Do wniosku zostały dołączone dokumenty potwierdzające wysokość deklarowanych dochodów. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważyć należało, co następuje: Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest natomiast możliwe wówczas, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Formułowana w rozpoznawanej sprawie ocena zasadności wniosku oparta została na skonfrontowaniu sytuacji majątkowej skarżącej z wymienionymi wyżej przesłankami przyznania tego prawa. Ocena ta wykazała, że składająca wniosek ma podstawy do wystąpienia o przyznanie prawa pomocy, niemniej jednak jej żądanie zostało uznane za uzasadnione jedynie w części dotyczącej ustanowienia pełnomocnika z urzędu (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Powyższe uzasadnione jest tym, że w świetle art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a. strona skarżąca działanie lub bezczynność organu administracji w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Wobec tego, że skarżąca w niniejszym postępowaniu sądowym przedmiotem swojej skargi uczyniła decyzję odmawiającą przyznania zasiłku celowego, z mocy prawa zwolniona jest od ponoszenia kosztów sądowych. Zwolnienie powyższe nie wygasa po wydaniu przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku orzekającego o legalności zaskarżonego aktu, co oznacza, że w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, po wniesieniu skargi kasacyjnej od wyroku sądu I instancji, skarżąca nie ma obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Mając powyższe na uwadze, w rozstrzyganej sprawie brak jest podstaw do przyznania skarżącej w powyższym zakresie zwolnienia na mocy orzeczenia sądu. Przy rozpoznawaniu wniosku w pozostałej części wzięto pod uwagę, że strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy nie posiada przedmiotów wartościowych, ani też innych źródeł, dzięki którym zgromadzić mogłaby środki potrzebne na prowadzenie sprawy w postępowaniu drugoinstancyjnym. Uzyskiwane przez skarżącą dochody stałe (ze świadczenia emerytalnego oraz rentowego) pozostają niskie, w związku z czym wymóg ustanowienia we własnym zakresie pełnomocnika w celu sporządzenia środka odwoławczego, w warunkach określonych przez art. 175 § 1 p.p.s.a., mógłby zostać uznany za obiektywnie niemożliwy do spełnienia lub obarczony ryzykiem, do którego nawiązuje ustawodawca w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Przyjęty w niniejszej sprawie kierunek rozstrzygnięcia znajduje swoje uzasadnienie w stwierdzonej trudnej sytuacji rodzinnej skarżącej, potwierdzonej w toku postępowania administracyjnego. Niezależnie od uzyskiwanej przez skarżącą pomocy finansowej z gminnego ośrodka pomocy społecznej, uwzględnić należało to, że sprawuje ona opiekę nad dorosłym synem, który jest całkowicie niezdolny do pracy zawodowej, a przez to wymaga pełnego (współ)utrzymywania. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.