I SA/Wa 1525/08

Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. W. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia na studia postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. T.W. wnioskiem z dnia 24 listopada 2008 r. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze swojej skargi na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia na studia. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że utrzymuje się z renty rodzinnej w kwocie [...] złote netto a stałe wydatki ją konsumują. Jednocześnie podniósł, że pomoc prawną opłaci sam. Skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Posiada mieszkanie o pow. [...] m2, nie posiada natomiast żadnych oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. Do wniosku skarżący dołączył zaświadczenie o wysokości otrzymywanej renty, kopie rachunków za gaz i energię , wyciąg z rachunku karty kredytowej [...] oraz kopie szeregu pism spółdzielni mieszkaniowej dotyczących: realizacji inwestycji polegającej na remoncie balkonów i związanych z tym kosztów, wysokości podatku gruntowego i od nieruchomości, rozliczenia opłat eksploatacyjnych mieszkania za rok 2007, wysokości należnego od dnia 1 lipca 2008 r. czynszu za mieszkanie. Mając powyższe na uwadze stwierdzono co następuje. W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych, a więc o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, w rozumieniu art. 245 § 3 powołanej wyżej ustawy. W myśl tego przepisu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przy czym przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje – gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy). Z przepisu tego wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania sądowego spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. To wnioskodawca jako osoba zainteresowana winien wykazać zasadność złożonego wniosku oraz spełnienie ustawowych przesłanek. W przedmiotowej sprawie, skarżący, jako główną przesłankę mającą uzasadnić przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wskazuje na ponoszone wydatki oraz uzyskiwany miesięcznie dochód w wysokości [...] złotych netto. Jednakże podniesione przez skarżącego okoliczności oraz załączone do wniosku dokumenty nie uzasadniają przyznania mu tego prawa we wnioskowanym zakresie. Z dokumentów tych wynika, że średnie miesięczne wydatki konieczne obejmujące opłaty mieszkaniowe, opłaty za energię (bez uwzględnienia kosztów żywności i ubrań) wynoszą ok. [...] zł, przy deklarowanych dochodach [...] złotych netto, oraz możliwości wykorzystywania karty kredytowej z limitem wydatków [...] złotych. Powyższe oznacza, że sytuacja materialna wnioskodawcy nie wskazuje, że opłacenie kosztów sądowych (obejmujących obecnie wpis w kwocie 200,00 złotych oraz ewentualne opłaty kancelaryjne) stanowić będzie istotny uszczerbek koniecznego własnego utrzymania, a tylko wówczas prawo pomocy może by przyznane. Zważyć przy tym należy, że skarżący jest w stanie zabezpieczyć w ramach własnych możliwości środki niezbędne dla ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru (zapowiedź ustanowienia takiego pełnomocnika zawarł on we wniosku), a skoro tak to uprawniona jest ocena, że posiada on wystarczające środki na uiszczenie w sprawie wpisu oraz opłacenie ewentualnych opłat kancelaryjnych. Podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy przewidziana ww. przepisami stanowi pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w swoich koniecznych kosztach utrzymania. Ubiegający się o taką pomoc powinni więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych swoich kosztów utrzymania. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - mogą zwrócić się o pomoc państwa. Przy czym to skarżący musi wykazać brak możliwości zabezpieczenia środków niezbędnych do prowadzenia procesu przez własne oszczędności. W niniejszej sprawie skarżący takiego braku możliwości nie wykazał. W tej sytuacji, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.