I SA/Wa 1528/06

WyrokWSA w Warszawie2006-11-24

Skład orzekający: Maria Tarnowska, Joanna Skiba, Agnieszka Miernik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ pomocy społecznej ma obowiązek przyznać zasiłek celowy, jeśli wnioskodawca spełnia kryterium dochodowe, czy też przyznanie świadczenia mieści się w sferze uznania administracyjnego?
Ratio decidendi
Przyznanie zasiłku celowego z pomocy społecznej mieści się w sferze uznania administracyjnego. Oznacza to, że nawet spełnienie przez stronę warunków do otrzymania świadczenia nie obliguje organu pomocy społecznej automatycznie do jego przyznania. Organ ma swobodę w ocenie sytuacji materialnej i osobistej wnioskodawcy oraz możliwości finansowych ośrodka, a także w wyborze właściwego rozstrzygnięcia. Sąd nie miał podstaw do kwestionowania legalności decyzji wydanej w ramach uznania administracyjnego.
Stan faktyczny
K. F. złożyła wniosek o przyznanie zasiłku celowego na opłatę energii elektrycznej. Organ I instancji przyznał zasiłek w określonej wysokości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, wskazując na uznaniowy charakter przyznawania zasiłku celowego. K. F. złożyła skargę do WSA, zarzucając naruszenie ustawy, praw człowieka i podawanie nieprawdy w dokumentacji, podnosząc swoją trudną sytuację finansową. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska asesor WSA Joanna Skiba (spr.) asesor WSA Agnieszka Miernik Protokolant Emilia Kokoryk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2006 r. sprawy ze skargi K. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania K. F. utrzymało w mocy decyzję Zastępcy Dyrektora OPS w L. wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta L. z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] przyznająca zasiłek celowy z przeznaczeniem na opłatę zużytej energii elektrycznej w wysokości [...] złotych. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że K. F. wystąpiła w dniu [...] czerwca 2006 r. do Ośrodka Pomocy Społecznej w L. z wnioskiem o przyznanie pomocy finansowej na opłacenie rachunku za energię elektryczną. Jak ustalono w wyniku przeprowadzonego wywiadu środowiskowego, K. F. spełnia wymogi przepisu art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64 poz. 593 z późn. zm.). Od decyzji Zastępcy Dyrektora OPS w L. z dnia [...] czerwca 2006 r. K. F. złożyła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. Rozpoznając odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podniosło, że z przepisu art. 39 ustawy o pomocy społecznej wynika jednoznacznie, że decyzja o przyznaniu prawa pomocy w formie zasiłku celowego mieści się w sferze uznania administracyjnego. Organ administracji biorąc pod uwagę sytuację materialną i osobistą wnioskodawcy jak również możliwości finansowe Ośrodka Pomocy Społecznej, decyduje o przyznaniu lub odmowie przyznania zasiłku celowego. Swoboda działania organu nie zwalnia go oczywiście z obowiązku jak najstaranniejszego działania i przeprowadzenia postępowania zgodnie z zasadami kpa. Badając sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. stwierdziło, że organ I instancji nie przekroczył granic uznania. Skarżąca winna zdawać sobie sprawę z faktu, że przyznanie zasiłku celowego z pomocy społecznej nie jest prawnym obowiązkiem organów administracji i nie rodzi dla strony roszczenia o przyznanie świadczenia, zaś dla ośrodka obowiązku jego przyznania. Ośrodki zachowują w tej mierze znaczny zakres swobody zarówno w ocenie warunków bytowych osoby zainteresowanej, jak i w ocenie okoliczności sprawy, a także korzystają ze znacznego zakresu swobody w wyborze właściwego rozstrzygnięcia. Dzięki temu stwarza się możliwość dokonywania właściwych wyborów, ale tym samym nie każdy potrzebujący w każdym czasie może uzyskać spełnienie pełnych oczekiwań, ze względu na ograniczone środki, jakimi dysponują ośrodki pomocy społecznej. Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2006 r. K. F. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W piśmie z dnia [...] sierpnia 2006 r. skarżąca nie ustosunkowała się do postanowień zawartych w zaskarżonej decyzji. Zarzuciła za to organowi naruszenie ustawy, łamanie praw człowieka oraz podawanie nieprawdy w jej dokumentacji. Skarżąca w uzasadnieniu pisma podniosła, że znajduje się w ciężkiej sytuacji finansowej. Nie zwalniała się sama z pracy lecz została zwolniona. Gdyby nadal pracowała jako pielęgniarka, mała by dzisiaj 30 lat pracy zawodowej i nie potrzebowałaby pomocy z ośrodka. W odpowiedzi na skargę z dnia [...] września 2006 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi, podając w uzasadnieniu, że w skardze nie podniesiono żadnych nowych okoliczności, które mogłyby mieć wpływ na zajęte w decyzji stanowisko. Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie Na wstępie należy zauważyć, że prawo do zabezpieczenia społecznego jest prawem o charakterze socjalnym, gwarantowanym przez Konstytucję Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku (DZ. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) Zgodnie z art. 67 Konstytucji RP, obywatel pozostający bez pracy nie bez własnej i nie mający innych środków utrzymania ma prawo do zabezpieczenia społecznego, którego zakres i formę określa ustawa. Stosownie natomiast do treści art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64 poz. 593 ze zm.), pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Przepisy ustawy jednocześnie ustalają, że prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, 41, 78 i 91, przysługuje: osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 461 zł, zwanej dalej "kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej", osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty 316 zł, zwanej dalej "kryterium dochodowym na osobę w rodzinie", rodzinie, której dochód nie przekracza sumy kwot kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, zwanej dalej "kryterium dochodowym rodziny", przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej. (art. 80 ustawy o pomocy społecznej). Tym samym ustalona została generalna zasada, że pomoc społeczna przysługuje osobie spełniającej tzw. kryterium dochodowe. Prezydent Miasta L. decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. przyznał K. F. zasiłek celowy na opłatę zużytej energii elektrycznej w kocie [...] zł, po okazaniu przez nią rachunku do zapłaty za tę energię w kwocie [...] zł. Wniosek skarżącej został więc w całości uwzględniony, mimo że zasiłek celowy przyznawany jest w ramach tzw, uznania administracyjnego, które oznacza, że nawet spełnienie przez stronę warunków do otrzymania świadczenia nie obliguje organ pomocy społecznej automatycznie do przyznania świadczenia. Zatem należy uznać, że decyzja organu administracji została wydana prawidłowo w ramach uznania administracyjnego i Sąd nie miał podstaw do kwestionowania jej legalności. Natomiast kwestie poruszane przez skarżącą co do zarzutów odnoszących się do sfałszowania jej dokumentacji lekarskiej i nieprawidłowego działania pracowników Urzędu Miasta w L. pozostają poza kognicją sądu administracyjnego. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło