I SA/Wa 1529/04

WyrokWSA w Warszawie2005-09-16

Skład orzekający: Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Marek Stojanowski, Iwona Kosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze mogło rozpoznać odwołanie od decyzji, która nie została jeszcze doręczona stronie skarżącej i tym samym nie istniała w obrocie prawnym w momencie wnoszenia odwołania?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepisy postępowania administracyjnego, rozpoznając odwołanie od decyzji, która nie istniała w obrocie prawnym w momencie jego wniesienia, ponieważ nie została jeszcze doręczona stronie skarżącej. W konsekwencji, sąd uchylił zaskarżoną decyzję jako wydaną z naruszeniem prawa.
Stan faktyczny
M.S. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej odmawiającą przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dzieci. Organ odwoławczy oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 60 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, uznając, że brak jest podstaw do przyznania świadczenia z powodu niespełnienia przesłanek dotyczących udowodnienia pobierania alimentów. Skarżący podniósł, że samotnie wychowuje dzieci, a matka nie wywiązuje się z obowiązku alimentacyjnego. Sąd administracyjny dopatrzył się jednak wadliwości proceduralnej w postępowaniu odwoławczym.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i stwierdzono, że nie podlega ona wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska /spr./ Sędziowie NSA Marek Stojanowski Asesor WSA Iwona Kosińska Protokolant Małgorzata Mierzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2005 r. sprawy ze skargi M.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. I SA/Wa 1529/04 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2004 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu odwołania M.S. od decyzji nr [...] z dnia [....] czerwca 2004 r. wydanej przez Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej Dzielnicy B. miasta W., mocą której nie uwzględniono wniosku o przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dzieci: M. i P. S. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ drugiej instancji wskazał, że decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. wydaną przez Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej Dzielnicy B. miasta W. orzeczono o odmowie przyznania M.S. świadczeń finansowych w formie dodatku do zasiłku rodzinnego dla M.S. i P.S. Odmowę uzasadniono tym, że wnioskodawca jest żonaty, a na mocy zawartej ugody sądowej jego żona zobowiązała się do alimentacji dzieci w wysokości [...] zł miesięcznie. Żona wnioskodawcy nie wywiązuje się z tego obowiązku. M.S. nie przedłożył dokumentów potwierdzających pobieranie alimentów z ZUS. Wobec niespełnienia przesłanek wynikających z art. 60 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255) brak było podstaw do przyznania wnioskowanego świadczenia. M.S. od tej decyzji wniósł odwołanie i wskazał, że na dzień 31 maja 2004 r. spełniał wymagania do otrzymania świadczenia. Powołał się na dokument potwierdzający nieściągalność alimentów od matki M. i P. S. Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznając odwołanie oraz całość sprawy podniosło, że odwołanie nie mogło zostać uwzględnione, gdyż ustalenia dokonane w toku postępowania przed organem pierwszej instancji, z których wynika brak uprawnień strony do wnioskowanego świadczenia były prawidłowe. M.S. nie przedłożył dokumentu potwierdzającego otrzymywanie na dzieci od dnia wejścia w życie ustawy – 1 maja 2004 r. – świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Warunkiem nabycia prawa do dodatku, o którym mowa w art. 12 ustawy, w kwocie 170 zł na każde dziecko jest udowodnienie pobierania alimentów z ZUS. Organ podkreślił, że zaświadczenie wystawione przez komornika sądowego o bezskuteczności postępowania egzekucyjnego przeciwko I. S. jest w świetle przepisów ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, a w szczególności jej art. 60 ust. 2 niewystarczające do ustalenia prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego. Bezskuteczność egzekucji należności alimentacyjnych nie jest wystarczającą przesłanką do przyznania świadczenia, o które wnioskował M. S. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w terminie złożył M. S. Wskazał, że decyzja jest dla niego krzywdząca. Podkreślił, że samotnie wychowuje dwoje dzieci, których matka nie interesuje się nimi. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie i powołał się na argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, jednakże nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi ani wskazaną podstawą prawną. Zobowiązany jest więc do ustalenia wszelkich naruszeń prawa, a także wszelkich przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w sprawie. Przede wszystkim należało zwrócić uwagę na dopuszczalność wydania zaskarżonej decyzji, gdyż postępowanie odwoławcze jest oparte na zasadzie skargowości. Jak wynika z akt sprawy organ odwoławczy rozpoznał odwołanie od decyzji nr [...] odmawiającej M.S. przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dzieci. Tymczasem od tej decyzji odwołanie nie zostało złożone. W aktach sprawy znajduje się wyłącznie odwołanie skarżącego z dnia 22 czerwca 2004 r. od decyzji o wyraźnie określonym numerze, tj. nr [...]. Jest to decyzja w przedmiocie przyznania zasiłku rodzinnego i dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego. Decyzja ta została skarżącemu doręczona w dniu 17 czerwca 2004 r. Organ odwoławczy przeoczył, że decyzja nr [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. odmawiająca przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dzieci, została doręczona skarżącemu dopiero w dniu 24 czerwca 2004 r. Tak więc w dacie składania odwołania (22 czerwca 2004) decyzji tej nie było jeszcze w obrocie prawnym. Dlatego niedopuszczalne było złożenie od niej odwołania. Organ rozpoznając odwołanie od innej decyzji niż wyraźnie skonkretyzowana przez stronę poprzez przytoczenie jej numeru i daty wydania, naruszył przepisy art. 138 i art. 16 § 1 kpa. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w wyroku z mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy rozpatrzy odwołanie skarżącego z dnia 22 czerwca 2004 r., gdyż jak wynika z akt sprawy to odwołanie zostało przesłane do rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji przy piśmie z dnia 25 czerwca 2004 r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło