I SA/Wa 1535/05
WyrokWSA w Warszawie2006-04-13
Skład orzekający: Jolanta Rudnicka, Daniela Kozłowska, Sławomir Antoniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba repatriująca się do Polski na podstawie umowy z dnia 25 marca 1957 r. między Rządem PRL a Rządem ZSRR o terminie i trybie dalszej repatriacji z ZSRR osób narodowości polskiej, ma prawo do zaliczenia wartości nieruchomości pozostawionej poza granicami państwa polskiego na podstawie ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o zaliczaniu na poczet ceny sprzedaży albo opłat z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości Skarbu Państwa wartości nieruchomości pozostawionych poza obecnymi granicami państwa polskiego?Ratio decidendi
Osoba, która repatriowała się do Polski na podstawie umowy z dnia 25 marca 1957 r., nie może skorzystać z uprawnień do zaliczenia wartości nieruchomości pozostawionej poza granicami państwa polskiego, wynikających z ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. Ustawa ta wymienia konkretne układy i umowy, na podstawie których przysługują świadczenia, a umowa z dnia 25 marca 1957 r. nie znajduje się w tym katalogu. W związku z tym organy administracji miały prawo odmówić potwierdzenia prawa do zaliczenia wartości nieruchomości.Stan faktyczny
Skarżący domagali się zaliczenia wartości nieruchomości pozostawionej poza granicami Polski przez ich matkę, która repatriowała się w 1957 r. na podstawie umowy z dnia 25 marca 1957 r. Organy administracji odmówiły stwierdzenia posiadania uprawnień do zaliczenia wartości nieruchomości, wskazując, że umowa repatriacyjna nie jest wymieniona w ustawie z dnia 12 grudnia 2003 r. Skarżący zarzucili nierówne traktowanie repatriantów w zależności od terminu repatriacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że brak podstaw prawnych do uwzględnienia wniosku.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Rudnicka Sędziowie WSA Daniela Kozłowska (spr.) Asesor WSA Sławomir Antoniuk Protokolant Emilia Rutkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi Ge. B. i W. R. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...] w przedmiocie mienia pozostawionego poza granicami kraju oddala skargę.
Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] o odmowie stwierdzenia posiadania przez W. R. i G. B. uprawnień do zaliczenia wartości nieruchomości pozostawionej poza granicami państwa polskiego.
W uzasadnieniu decyzji Minister Infrastruktury wskazał, że Wojewoda [...] działając na podstawie art. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o zaliczaniu na poczet ceny sprzedaży albo opłat z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości Skarbu Państwa wartości nieruchomości pozostawionych poza obecnymi granicami państwa polskiego (Dz.U. z 2004 r. nr 6, poz. 39) decyzją z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] orzekł o odmowie stwierdzenia posiadania przez W. R. i G. B. uprawnień do zaliczenia wartości nieruchomości pozostawionej poza granicami państwa polskiego przez matkę wnioskodawczyń M. S. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda [...] stwierdził, że M. S. repatriowała się w 1957 r. na podstawie umowy z dnia 25 marca 1957 r. zawartej między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich w sprawie terminu i trybu dalszej repatriacji z ZSRR osób narodowości polskiej (Dz.U. nr 47, poz. 222), zatem w myśl powołanej ustawy nie była uprawniona do zaliczenia wartości nieruchomości.
Od decyzji Wojewody [...] odwołanie wnieśli G. B. i W. R., podnosząc, iż "fakt repatriacji w dniu 1 listopada 1957 r. nie oznacza, że repatriacja odbyła się wyłącznie na podstawie przywołanej wyżej umowy międzynarodowej z dnia 25 marca 1957 r."
Po rozpatrzeniu odwołania organ drugiej instancji utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy wskazując, że zasady zaliczania na poczet ceny sprzedaży albo opłaty z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości Skarbu Państwa wartości nieruchomości pozostawionych poza granicami państwa polskiego w związku z wojną rozpoczętą w 1939 r. określone są w wyżej powołanym art. 1 ustawie z dnia 12 grudnia 2003 r. o zaliczaniu na poczet ceny sprzedaży albo opłat z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości Skarbu Państwa wartości nieruchomości pozostawionych poza obecnymi granicami państwa polskiego Przepis ten wymienia układy i umowy, na podstawie których miały przysługiwać świadczenia. Umowa międzynarodowa z dnia 25 marca 1957 r. nie została wymieniona w art. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r.
Dlatego w ocenie organu odwoławczego, Wojewoda [...] zasadnie odmówił potwierdzenia prawa do zaliczenia wartości nieruchomości pozostawionej poza granicami państwa polskiego.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2005 r. wniesionym za pośrednictwem Ministra Infrastruktury G. B. i W. R. wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...] wskazując "na nierówne traktowanie osób, które były repatriantami z ZSRR i pozostawiły tam nieruchomości a kryterium tej dyskryminacji to termin repatriacji."
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga jest nieuzasadniona.
Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem sprawy sądowo administracyjnej jest ocena przez sąd prawidłowości prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz zapadłego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia.
W rozpatrywanej sprawie nie zostało wykazane, by kwestionowane decyzje naruszały przepisy ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o zaliczaniu na poczet ceny sprzedaży albo opłat z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości Skarbu Państwa wartości nieruchomości pozostawionych poza obecnymi granicami państwa polskiego (Dz.U. nr 6, poz. 39 zm.) lub przepisy kodeksu postępowania administracyjnego w taki sposób, by zachodziły przesłanki do ich uchylenia, stwierdzenia nieważności lub stwierdzenia ich wydania z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W niniejszej sprawie spór sprowadza się do oceny czy w danym stanie faktycznym i prawnym organy uprawnione do potwierdzenia w drodze decyzji prawa skarżących do zaliczenia wartości nieruchomości pozostawionych poza granicami państwa polskiego, miały prawo do odmowy udzielenia takiego potwierdzenia czy też nie.
Podstawą odmowy uwzględnienia wniosku skarżących było ustalenie, że matka skarżących została repatriowana na podstawie umowy z dnia 25 marca 1957 r. zawartej między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich w sprawie terminu i trybu dalszej repatriacji z ZSRR osób narodowości polskiej (Dz.U. Nr 47, poz. 222, dalej: "umowa z dnia 25 marca 1957 r.").
W ocenie Sądu fakt repatriacji matki skarżących do Polski na podstawie umowy z dnia 25 marca 1957 r. nie budzi wątpliwości. W aktach administracyjnych znajduje się kopia karty repatriacyjnej nr [...] potwierdzająca fakt przybycia do kraju M. S. w dniu [...] listopada 1957 r.
Zakres przedmiotowy ustawa z dnia 12 grudnia 2003 r. o zaliczaniu na poczet ceny sprzedaży albo opłat z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości Skarbu Państwa wartości nieruchomości pozostawionych poza obecnymi granicami państwa polskiego określony został w art. 1 ustawy, w myśl którego ustawa określa zasady zaliczania na poczet ceny sprzedaży albo opłat z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości Skarbu Państwa wartości nieruchomości pozostawionych poza obecnymi granicami państwa polskiego w związku z wojną rozpoczętą w 1939 r., za pozostawienie których miały przysługiwać świadczenia przewidziane w układzie z dnia 9 września 1944 r. pomiędzy Polskim Komitetem Wyzwolenia Narodowego a Rządem Białoruskiej Socjalistycznej Republiki Rad dotyczącym ewakuacji obywateli polskich z terytorium B.S.R.R. i ludności Białoruskiej z terytorium Polski; układzie z dnia 9 września 1944 r. pomiędzy Polskim Komitetem Wyzwolenia Narodowego a Rządem Ukraińskiej Socjalistycznej Republiki Rad dotyczącym ewakuacji obywateli polskich z terytorium U.S.R.R. i ludności ukraińskiej z terytorium Polski; układzie z dnia 22 września 1944 r. pomiędzy Polskim Komitetem Wyzwolenia Narodowego a Rządem Litewskiej Socjalistycznej Republiki Rad, dotyczącym ewakuacji obywateli polskich z terytorium Litewskiej S.R.R. i ludności litewskiej z terytorium Polski; umowie z dnia 6 lipca 1945 r. między Tymczasowym Rządem Jedności Narodowej Rzeczypospolitej Polskiej i Rządem Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich o prawie zmiany obywatelstwa radzieckiego osób narodowości polskiej i żydowskiej, mieszkających w ZSRR, i o ich ewakuacji do Polski, i o prawie zmiany obywatelstwa polskiego osób narodowości rosyjskiej, ukraińskiej, białoruskiej, rusińskiej i litewskiej, mieszkających na terytorium Polski, i o ich ewakuacji do ZSRR.
Wskazane w powyższym przepisie układy nie wymieniają umowy z dnia 25 marca 1957 r. Tym samym, w ocenie Sądu, osoba, która powróciła do kraju na jej podstawie nie może skorzystać z uprawnień przysługujących na podstawie powołanej ustawy.
Na marginesie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważa, iż w dniu 7 października 2005 r. weszła w życie ustawa z dnia 8 lipca 2005 r., o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. nr 169, poz. 1418). Z dniem wejścia w życie ustawy utraciła moc dotychczas obowiązująca ustawa z dnia 12 grudnia 2003 r. o zaliczaniu na poczet ceny sprzedaży albo opłat z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości Skarbu Państwa wartości nieruchomości pozostawionych poza obecnymi granicami państwa polskiego.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło