I SA/Wa 1537/09
PostanowienieWSA w Warszawie2010-01-08
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, będącej osobą bezrobotną wychowującą sześcioro dzieci i posiadającej jedynie gospodarstwo rolne, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym odmowy prawa do zasiłku okresowego?Ratio decidendi
Wnioskodawczyni, będąca osobą bezrobotną z szóstką dzieci i trudną sytuacją materialną, wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla utrzymania rodziny. Z uwagi na zwolnienie z mocy ustawy z kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej, przyznano jej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.Stan faktyczny
M.N. złożyła skargę na decyzję odmawiającą przyznania zasiłku okresowego, która została oddalona przez WSA. Następnie M.N. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, wskazując na swoją trudną sytuację materialną jako osoby bezrobotnej wychowującej sześcioro dzieci. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w W.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M.N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M.N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zasiłku okresowego postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w W.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 grudnia 2009 r. oddalił skargę M.N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zasiłku okresowego.
W tej sytuacji M.N. wnioskiem z dnia 11 grudnia 2009 r., złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z konkubentem J.S. oraz szóstką małoletnich dzieci. Jedyny posiadany majątek to gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku i nie ma stałego źródła dochodu. Wnioskodawczyni podkreśliła, że wychowuje sześcioro dzieci, w tym pięcioro w wieku szkolnym i nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Oświadczyła ponadto, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym.
W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje:
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2).
Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że wnioskodawczyni wykazała, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej ją do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Sytuacja majątkowa skarżącej jest trudna i nie jest ona w stanie – bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny - ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.
Jednocześnie wskazać trzeba, że w sprawie nie orzekano w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem wnioskodawczyni zwolniona jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej (taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło