I SA/Wa 154/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich Sędziowie Sędzia WSA Monika Sawa Asesor WSA Marek Maliński (spr.) Protokolant referent Aneta Suchecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2023 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia rocznej opłaty przekształceniowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta [...]z dnia [...] lipca 2022 r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia 24 listopada 2023 r. nr KOX/905/Pu/22 Samorządowe Kolegium Odwoławczego w Warszawie (dalej również: "Kolegium" lub "SKO" lub "Organ"), po rozpoznaniu odwołania [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: "Spółka" "Strona" lub "Skarżąca") od decyzji Prezydenta m. st. Warszawy z dnia 29 lipca 2022 r. nr 7/PPW/2022 w przedmiocie ustalenia rocznej opłaty przekształceniowej, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym. Prezydent m. st. Warszawy - po rozpatrzeniu wniosku Strony z dnia 17 listopada 2020 r. o ustalenie wysokości opłaty przekształceniowej - decyzją z dnia 29 lipca 2022 r.: • ustalił wysokość opłaty rocznej przekształceniowej dla ułamkowej części nieruchomości gruntowej położonej w [...] przy ul. [...] , stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu [...], o pow. 3096 m2, uregulowanej w księdze wieczystej KW nr [...], w udziale wynoszącym [...] części, jako prawa związanego z własnością wyodrębnionego lokalu mieszkalnego nr [...], dla którego prowadzona jest księga wieczysta KW nr [...], w kwocie 447,80 zł brutto; • obciążył opłatą roczną przekształceniową Stronę - właściciela lokalu mieszkalnego nr [...] wraz z prawem własności ułamkowej części nieruchomości gruntowej położonej w [...] przy ul.[...], stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu [...]; • ustalił obowiązek wnoszenia opłaty rocznej przekształceniowej przez okres 99 lat, licząc od dnia przekształcenia, tj. 1 stycznia 2019 r., w terminach: za rok 2019 - do dnia 29 lutego 2020 r., za rok 2020 - do dnia 30 czerwca 2020 r., w latach następnych do dnia 31 marca danego roku; • określił, że obowiązek wnoszenia opłaty rocznej przekształceniowej ciąży na każdym kolejnym nabywcy prawa własności lokalu mieszkalnego nr [...] wraz z prawem własności ułamkowej części nieruchomości gruntowej położonej w [...] przy ul. [...], stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu [...]. W wyniku rozpatrzenia odwołania Strony, Kolegium – decyzją z dnia 24 listopada 2023 r. – utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji SKO stwierdziło, że podstawę prawną rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowią przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (Dz. U. z 2023 r., poz. 904 ze zm., dalej: "u.p.p.u.w."). W ocenie Kolegium analiza regulacji u.p.p.u.w. prowadzi do wniosku, że prowadząc postępowanie w sprawie ustalenia wysokości opłaty przekształceniowej i okresu wnoszenia tej opłaty organ I instancji jest zobowiązany do ustalenia, czy w dniu przekształcenia, tj. w dniu 1 stycznia 2019 r., obowiązywała opłata roczna z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości i w jakiej wysokości oraz ile wynosiła obowiązująca w tym dniu stawka procentowa tej opłaty rocznej, a także czy grunt po przekształceniu stanowi własność przedsiębiorcy i czy wykorzystywany jest do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu art. 3 Prawa przedsiębiorców. Zdaniem SKO organ I instancji dokonał odpowiednich ustaleń w ww. zakresie. Jak wskazało Kolegium organ I instancji dołączył do akt sprawy dokumenty potwierdzające wysokość ustalonej opłaty przekształceniowej, tj. poświadczone za zgodność z oryginałem kopie: • wypowiedzenia wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego z dnia 22 listopada 2010 r., którym ustalono dla Spółki z dniem 1 stycznia 2011 r. nową wysokość tej opłaty rocznej, w wysokości 1% wartości gruntu, wynoszącą 447,80 zł, oraz • zwrotnego potwierdzenia odbioru ww. wypowiedzenia przez Spółkę, z którego wynika, iż wypowiedzenie to doręczono Spółce w dniu 1 grudnia 2010 r. Następnie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Organ wskazał, że podaniem z dnia 17 listopada 2020 r. Spółka wniosła na podstawie art. 7 ust. 6d u.p.p.u.w. o zmianę okresu wnoszenia opłat przekształceniowych z 99 lat na 20 lat i jednocześnie złożyła oświadczenie, że w lokalu numer [...] w budynku wielomieszkaniowym przy ul. [...] w [...] nie prowadzi działalności gospodarczej w rozumieniu art. 3 Prawa przedsiębiorców. Z kolei pismem z dnia 4 lipca 2022 r. Spółka poinformowała organ I instancji, że "na dzień przekształcenia tj. 1 stycznia 2019 r. lokal mieszkalny nr [...] w budynku wielkomieszkaniowym przy ul. [...] w [...], dla którego prowadzona jest księga wieczysta numer [...], znajdował się zgodnie z zasadami określonymi ustawą z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz.U. z 2021 r. poz. 217 ze zm.) w ewidencji środków trwałych Spółki, a wydatki związane z jego utrzymaniem i eksploatacją były zaliczone przez stronę do kosztów uzyskania przychodu". W świetle powyższych okoliczności SKO uznało, że organ I instancji zasadnie określił Spółce w zaskarżonej decyzji okres wnoszenia opłaty rocznej jako 99 lat licząc od dnia przekształcenia, tj. od 1 stycznia 2019 r., gdyż z treści ww. późniejszego oświadczenia Spółki niewątpliwie wynika, że przedmiotową nieruchomość należy uznać za nieruchomość wykorzystywaną do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu art. 3 Prawa przedsiębiorców. W ocenie Kolegium nieruchomość może być niewątpliwie uznana za wykorzystywaną przez przedsiębiorcę do prowadzenia działalności gospodarczej, jeżeli znajduje się w ewidencji środków trwałych przedsiębiorcy, a wydatki związane z jej utrzymaniem i eksploatacją zaliczane są przez przedsiębiorcę do kosztów uzyskania przychodów. Końcowo Kolegium zaznaczyło, że z akt sprawy wynika, że Spółka nie złożyła do organu I instancji na podstawie art. 7 ust. 6d u.p.p.u.w. wniosku o zmianę okresu wnoszenia opłaty na okres 20 lat i tym samym udzielenie jej pomocy publicznej (pomocy de minimis) wraz z dokumentami wymaganymi na podstawie przepisów odrębnych do udzielenia jej takiej pomocy. Spółka wniosła do WSA w Warszawie skargę na decyzję SKO z dnia 24 listopada 2023 r. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji, a także o zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Dodatkowo Spółka wniosła o przeprowadzenie dowodu z zaświadczenia Prezydenta m. st. Warszawy z dnia 30 września 2021 r., w przedmiocie ustalenia iż roczna opłata przekształceniowa od udziału w wysokości [...] w działce ewidencyjnej nr [...] z obrębu nr [...], zabudowanej budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym uregulowanej w księdze wieczystej nr [...], z którą związane jest prawo własności lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku wielomieszkalnym w [...] przy ulicy [...], dla którego to lokalu prowadzona jest księga wieczysta nr [...] , winna być wnoszona przez Spółkę przez okres lat 20. Zaskarżonej decyzji Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. z uwagi na fakt, iż wydając w dniu 24 listopada 2023 r. skarżoną decyzję rozstrzygało jej część niezaskarżoną przez Spółkę tj. wysokość należnej opłaty przekształceniowej, co jest niedopuszczalne, gdyż Strona zaskarżyła decyzję Prezydenta m. st. Warszawy z dnia 29 lipca 2022 r. jedynie w części tj. w sprawie okresu wnoszenia opłat przekształceniowych przez Spółkę przez 99 lat, i to w sytuacji, gdy pozostałe zawarte w decyzji z dnia 29 lipca 2022 r. rozstrzygnięcia mogą samodzielnie funkcjonować w obrocie prawnym. Dodatkowo Skarżącą zarzuciła naruszenie: • art. 148 § 2 k.p.a. poprzez błąd w ustaleniach faktycznych i niewłaściwe uznanie, że lokal mieszkalny nr [...] w [...] przy ulicy [...], (zwany dalej w skrócie: "lokalem mieszkalnym"), jest wykorzystywany przez Spółkę na cele związane z działalnością gospodarczą, a nie jest wykorzystywany przez Stronę na cele mieszkalne; • art. 8, art. 10, art. 79 i art. 81 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie wszystkich okoliczności sprawy i nieuwzględnienie interesu publicznego oraz słusznego interesu Strony, a nadto uniemożliwienie Stronie przed wydaniem decyzji w dniu 29 lipca 2022 r. wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, a tym samym uniemożliwienie Spółce wzięcia czynnego udziału w sprawie, a w szczególności pominięcie podczas wydawania skarżonej decyzji, iż zgodnie oświadczeniem Spółki z dnia 17 listopada 2020 r., złożonym w trybie art. 7 ust. 6d u.p.p.u.w. lokal mieszkalny jest wykorzystywany wyłącznie na cele mieszkalne; • art. 7 ust. 6 i 6a u.p.p.u.w. poprzez błędne ustalenie, że zaskarżona decyzja Prezydenta m. st. Warszawy z dnia 29 lipca 2022 r. i skarżona decyzja ostateczną SKO w Warszawie z dnia 24 listopada 2023 r. dotyczą nieruchomości wykorzystywanej przez Spółkę do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu Prawa przedsiębiorców; • art. 7 ust. 6d u.p.p.u.w. poprzez nieuwzględnienie oświadczenia Spółki z dnia 17 listopada 2020 r. o wykorzystywaniu lokalu mieszkalnego nr [...] na cele mieszkalne, a błędne wskazywanie w decyzji Prezydenta m. st. Warszawy z dnia 29 lipca 2022 r. oraz w decyzji ostatecznej SKO w Warszawie z dnia 24 listopada 2023 r., że ww. lokal mieszkalny jest wykorzystywany przy prowadzeniu działalności gospodarczej; • § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 października 2014r. o zmianie rozporządzenia w sprawie zakresu informacji przestawianych przez podmiot ubiegający się o pomoc de minimis ( Dz. U. z 2014r. poz. 1543 ), poprzez nie rozpatrzenie przez Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy przed wydaniem skarżonej decyzji podania Spółki z dnia 2 sierpnia 2021 r. o udzielenie jej pomocy de minimis w zakresie skrócenia wnoszenia przez Stronę rocznych opłat przekształceniowych z okresu 99 lat, na okres 20 lat oraz błędne ustalenie przez SKO w Warszawie w decyzji ostatecznej z dnia 24 listopada 2023 r., iż Spółka nie złożyła wniosku o udzielenie jej pomocy de minimis. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Na rozprawie w dniu 12 czerwca 2024 r. Sąd postanowił oddalić wniosek dowodowy zawarty w punkcie trzecim skargi. Na rozprawie przedstawiciel Spółki przedstawił do wglądu Sądu pismo z 17 listopada 2020 r., w którym Spółka domagała się skrócenia okresu rocznej opłaty przekształceniowej do dwudziestu lat. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga jest zasadna, ale nie wszystkie jej zarzuty zasługują na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, kontrola ta, stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w przedmiotowej sprawie jest decyzja Kolegium z dnia 24 listopada 2023 r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 29 lipca 2022 r. w przedmiocie ustalenia Skarżącej rocznej opłaty przekształceniowej. Oba rozstrzygnięcia zostały wydane przy założeniu, że Skarżąca nie złożyła wniosku o skrócenie wnoszenia rocznych opłat przekształceniowych z okresu 99 lat na okres 20 lat. Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że prawidłowe jest stanowisko Skarżącej, w świetle którego pismem z dnia 17 listopada 2020 r. (k-20 akt administracyjnych) Spółka wniosła o skrócenie wnoszenia rocznych opłat przekształceniowych z okresu 99 lat na okres 20 lat. Tym samym organy obu instancji wydały rozstrzygnięcia bez uprzedniego rozpatrzenia wniosku Skarżącego czym naruszyły obowiązki wynikające z art. 7, 77 i art. 80 k.p.a. Brak rozpatrzenia wniosku Skarżącej stanowiło naruszenie mające istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż rozstrzygnięcia organów obu instancji były co najmniej przedwczesne. Wobec braku rozpatrzenia przez organy obu instancji ww. wniosku Skarżącej z dnia 17 listopada 2020 r. przedwczesnym jest ustosunkowanie się do sformułowanych w skardze zarzutów naruszenia art. 7 ust. 6 i 6a u.p.p.u.w. oraz art. 7 ust. 6d u.p.p.u.w. oraz art. 148 § 2 k.p.a. dotyczących sposobu wykorzystywania przez Skarżącą spornego lokalu mieszkalnego. Niezależnie od tego Sąd za bezzasadny uznał zarzut art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., gdyż jak wynika z treści odwołania Skarżącej (strona pierwsza) decyzja organu I instancji została zaskarżoną w całości, a nie jak podnosi Skarżąca w skardze w części. Kwestia ta wobec brak rozpoznania wniosku Skarżącej z dnia 17 listopada 2020 r. nie jest jednak przesądzająca dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji. Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie brak było podstaw do uwzględnienia wniosku dowodowego zawartego w punkcie trzecim skargi, gdyż załączony do skargi dokument dotyczył innej niż sporna w sprawie nieruchomość. Prezydent m. st. Warszawy w ponownie prowadzonym postępowaniu rozpozna wniosek Skarżącej z dnia 17 listopada 2020 r. o skrócenie wnoszenia rocznych opłat przekształceniowych z okresu 99 lat, na okres 20 lat. W zależności od poczynionych ustaleń organ I instancji wyda rozstrzygnięcie zgodnie z zasadami określonymi w regulacjach u.p.p.u.w. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji. O kosztach postępowania (pkt 2 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 powołanej ustawy. Na koszty sądowe składa się wpis sądowy w kwocie 200 złotych.