I SA/Wa 155/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Chaciński Sędziowie: WSA Joanna Skiba (spr.) WSA Jolanta Dargas Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2013 r. sprawy ze skargi J.S. w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 września 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 1198/12 1. oddala skargę o wznowienie postępowania sądowego; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata P. K., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych. J. S. pismem z dnia 3 stycznia 2013 r., uzupełnionym w dniu 8 października 2013 r. przez pełnomocnika skarżącej, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 września 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 1198/12. Powyższym wyrokiem Sąd oddalił skargę J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie przyznania świadczenia pieniężnego. Jako podstawę wznowienia skarżąca wskazała przepis art. 271 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej "ppsa"). J. S. zarzuciła, że Sąd uniemożliwił jej: zapoznanie się z aktami, udział w rozprawie, uzupełnienie akt. Wskazała, że wyznaczenie w dniu 25 września 2012 r. ośmiu spraw z jej skargi to zła wola Sądu. Podniosła, że złożyła wniosek o prawo pomocy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. nie zajęło stanowiska wobec żądań skargi o wznowienie postępowania sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga o wznowienie postępowania nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie zauważyć trzeba, że uruchomienie trybu wznowienia postępowania uzależnione jest od pozytywnego ustalenia istnienia formalnych przesłanek wszczęcia postępowania wznowieniowego, jakimi są: zakończenie postępowania prawomocnym orzeczeniem, złożenie wniosku o wznowienie z zachowaniem terminu określonego w art. 277 ppsa oraz powołanie we wniosku przyczyny mieszczącej się w kategorii podstaw wznowienia. W rozpatrywanej sprawie skarżąca domagała się wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem z dnia 25 września 2012 r., którym oddalono jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. Skoro w sprawie zapadło prawomocne orzeczenie, a skarżąca złożyła skargę o wznowienie postępowania, to należało ustalić, czy skarga ta opierała się na ustawowej podstawie wznowienia i czy została wniesiona w terminie określonym w art. 277 ppsa. Skarżąca w swojej skardze jako podstawę wznowienia postępowania wskazała art. 271 pkt 2 ppsa, zgodnie z którym można żądać wznowienia, jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania. W stosunku do tej przesłanki wznowienia postępowania trzymiesięczny termin na złożenie skargi o wznowienie postępowania należy liczyć od dnia, w którym strona dowiedziała się o orzeczeniu. W niniejszej sprawie skarżąca podała, że dowiedziała się o wydaniu wyroku w dniu 3 grudnia 2012 r., a zatem od tej daty należało liczyć termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Skarga taka została złożona osobiście w biurze podawczym tut. Sądu w dniu 14 stycznia 2013 r., a więc z zachowaniem ustawowego terminu. Pozytywne ustalenie, że zostały spełnione niezbędne przesłanki skutecznego wniesienia skargi o wznowienie postępowania, spowodowało w dalszej kolejności konieczność zbadania, czy skarga wznowieniowa była dopuszczalna, a więc czy wskazana przez wnioskodawcę podstawa wznowieniowa była merytorycznie uzasadniona. Obowiązek taki wynika z treści art. 281 pppsa. Negatywny wynik wspomnianej oceny powoduje oddalenie skargi o wznowienie postępowania. Istnienie natomiast przyczyny wznowienia postępowania uzasadnia uchylenie lub zmianę prawomocnego orzeczenia, o ile treść zapadłego orzeczenia jest niewłaściwa, a jego zmianę lub uchylenie uzasadniają okoliczności będące podstawą wznowienia. Wbrew zarzutom skargi o wznowienie postępowania, Sąd nie uniemożliwił skarżącej stawiennictwa na rozprawie w dniu 25 września 2012 r. w sprawie I SA/Wa 1198/12. Skarżąca była prawidłowo powiadomiona o terminie tej rozprawy, co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru zawiadomienia z dnia 25 lipca 2012 r. (k. 35 akt sąd. sygn. I SA/Wa 1198/12). W dniu 12 września 2012 r. skarżąca osobiście złożyła w sądzie pismo o zmianę terminu rozpraw wyznaczonych w trzynastu sprawach w dniach 20, 21 i 25 września 2012 r. Wniosła o wyznaczanie w jednym miesiącu po dwie sprawy - i to po godz. 12.00. Natomiast w piśmie z dnia 19 września 2012 r., również złożonym osobiście w Sądzie stwierdziła, że wyznaczenie w okresie od 20 do 25 września 2012 r. czternastu spraw jest rażącym naruszeniem prawa. Skarżąca wskazała na zły stan zdrowia. Skarżąca obydwa pisma, jak wyżej wskazano, złożyła w sądzie osobiście. Stan zdrowia pozwalał jej więc udać się do sądu. Skarżąca nie przedstawiła dokumentu, z którego wynikałoby, aby jej stan zdrowia uniemożliwiał stawiennictwo w Sądzie. Skarżąca już z góry zakładała, że stan zdrowia w dniu 25 września 2012 r. uniemożliwi jej udział w rozprawie. Zważyć należy, że sąd administracyjny bada legalność decyzji na dzień jej wydania na podstawie zgromadzonych w sprawie dowodów. Zgodnie z art. 107 ppsa nieobecność stron nie wstrzymuje rozpoznania sprawy. To strona decyduje o tym, czy stawi się na rozprawę, czy też nie. Jedynie w przypadku wskazanym w art. 91 § 3 ppsa sąd może w celu dokładniejszego wyjaśnienia sprawy zarządzić stawienie się stron lub jednej z nich osobiście lub przez pełnomocnika. Zarządzenie takie leży jedynie w kompetencji sądu, który ocenia, czy istnieje potrzeba, o jakiej mowa w wyżej wskazanym przepisie. W sprawie I SA/Wa 1198/12 takie zarządzenie Sądu nie zostało wydane. Natomiast pisma skarżącej o zmianę terminu rozprawy, czyli o jej odroczenie (w ppsa nie ma instytucji zmiany terminu rozprawy), nie mogły być skuteczne, gdyż nie zachodziły przesłanki z art. 109 i 110 ppsa. Otóż zgodnie z art. 109 rozprawa ulega odroczeniu, jeżeli sąd stwierdzi nieprawidłowość zawiadomienia którejkolwiek ze stron, albo jeżeli nieobecność strony lub jej pełnomocnika jest wywołana nadzwyczajnym wydarzeniem lub inną znaną sądowi przeszkodą, której nie można przezwyciężyć, chyba że strona lub jej pełnomocnik wnieśli o rozpoznanie sprawy w ich nieobecności. W niniejszej sprawie takie nadzwyczajne okoliczności nie wystąpiły. Nie stanowią o powyższych przeszkodach załączone do skargi o wznowienie postępowania zaświadczenia lekarskie z dnia 7 maja 2012 r. o leczeniu skarżącej w [...] Szpitalu [...] w W. w Oddziale [...] w okresie od 7 do 25 maja 2012 r. z powodu choroby [...], jak również zaświadczenie z dnia 9 lipca 2012 r. z tej samej placówki o korzystaniu z zabiegów rehabilitacyjnych w okresie od 9 do 27 lipca 2012 r. Odbywanie rehabilitacji z powodu choroby [...] - i to na dwa miesiące przed terminem rozprawy - nie wypełnia przesłanek z art. 109 ppsa. Natomiast zgodnie z art. 110 ppsa rozprawa ulega odroczeniu, jeżeli sąd postanowi zawiadomić o toczącym się postępowaniu sądowym osoby, które dotychczas nie brały udziału w sprawie w charakterze stron. Taka sytuacja również w sprawie nie zachodziła. Niestawiennictwo skarżącej na rozprawie w dniu 25 września 2012 r. było więc wynikiem jej osobistego wyboru. Zważyć należy, że zgodnie z regulaminem wewnętrznym urzędowania Sądu przewodniczący wydziału ustala terminy rozpraw na kolejne okresy trzymiesięczne oraz ustala składy orzekające i przewodniczących składów orzekających na każde z tych posiedzeń. Na każdą z rozpraw są wyznaczane sprawy według kolejności wpływu. Wyznaczenie ośmiu spraw ze skargi J. S. na ten sam dzień wiązało się z kolejnością wpływu spraw do sądu, w tym licznych skarg skarżącej i nie pozostawało w sprzeczności z przepisami ppsa i regulaminu. Wyznaczenie kilku spraw na jeden dzień niewątpliwie było ułatwieniem dla skarżącej, polegającym na niefatygowaniu się przez nią do Sądu (o ile chce uczestniczyć w rozprawie) kilka razy, a z tym wiążą się koszty dojazdów. Również wniosek skarżącej, że Sąd będzie dopasowywał godziny rozpraw do jej oczekiwań nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa. Ponadto oczekiwania skarżącej są tym bardziej niezrozumiałe, że - jak podkreśliła - ma wykształcenie prawnicze (pismo z 12 września 2012 r.) oraz doktorat z prawa (pismo z 19 września 2012 r.), wobec czego powinna mieć umiejętność ustalenia treści przepisów prawa i konsekwencji z nich wynikających. Niezasadny jest zarzut skargi o wznowienie, że w sprawie I SA/Wa 1198/12 skarżąca wniosła o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Analiza pism skarżącej nie potwierdza powyższego zarzutu. Również nieuprawniony jest zarzut odnośnie uniemożliwienia jej przez Sąd zapoznania się z aktami sprawy i złożenia wniosków dowodowych i pism procesowych. Skarżąca wraz z powiadomieniem o terminie rozprawy została poinformowana, że akta udostępniane są stronom w Sekretariacie Informacji o Sprawach. Zważywszy na to, że skarżąca została poinformowana o terminie rozprawy z ponad miesięcznym wyprzedzeniem miała możliwość zapoznania się z aktami i złożenia wniosków dowodowych. Podsumowując stwierdzić należy, że skoro skarżąca nie była pozbawiona możliwości działania, ma zdolność sądową i procesową, to oznacza, że nie zachodzą przesłanki z art. 271 pkt 2 ppsa. Wobec tego, że wskazana przez skarżącą podstawa wznowienia postępowania okazała się nieuzasadniona, skarga o wznowienie postępowania sądowego podlegała oddaleniu na podstawie art. 282 § 2 ppsa. O zwrocie kosztów pomocy prawnej świadczonej z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 250 ppsa.