I SA/Wa 1551/05
WyrokWSA w Warszawie2006-02-15
Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Elżbieta Lenart, Cezary Pryca
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ pierwszej instancji może zmienić własną decyzję w trybie autokontroli na podstawie odwołania wniesionego po terminie, bez wcześniejszego rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu?Ratio decidendi
Organ pierwszej instancji nie może zmienić własnej decyzji w trybie autokontroli na podstawie odwołania wniesionego po terminie, bez wcześniejszego rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu. Wniesienie odwołania po terminie nie wywołuje skutków prawnych, a organ pierwszej instancji, zamiast dokonywać samokontroli, powinien przesłać odwołanie wraz z aktami sprawy organowi odwoławczemu, który stwierdza uchybienie terminu. Rażące naruszenie tych przepisów stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji organów obu instancji.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy, która zmieniła wcześniejszą decyzję przyznającą A. S. dodatek mieszkaniowy, ustalając jego nową, niższą wysokość. A. S. wniósł odwołanie od pierwszej decyzji, domagając się przywrócenia terminu do jego wniesienia. Wójt Gminy, powołując się na art. 132 k.p.a., zmienił swoją pierwotną decyzję, nie rozpoznając jednak wniosku o przywrócenie terminu. Skarżący zarzucił błąd w wyliczeniu dodatku mieszkaniowego przez organ pierwszej instancji oraz brak korekty tych błędów przez organ odwoławczy.Rozstrzygnięcie
Stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy. Stwierdzenie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska /spr./ Sędziowie WSA Elżbieta Lenart NSA Cezary Pryca Protokolant Małgorzata Mierzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu15 lutego 2006 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r., nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
I SA/Wa 1551/05
UZASADNIENIE
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], decyzją z dnia [...] lipca 2005 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r., którą zmieniono decyzję z dnia [...] stycznia 2005 r., nr [...] w sprawie przyznania A. S. dodatku mieszkaniowego w części dotyczącej wysokości dodatku mieszkaniowego od [...] lutego do [...] lipca 2005 r. w ten sposób, że ustalono nową wysokość dodatku mieszkaniowego w wysokości [...] zł miesięcznie.
Z ustaleń organu odwoławczego wynika, że Wójt Gminy [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2005 r. przyznał A. S. dodatek mieszkaniowy na okres sześciu miesięcy, tj. od [...] lutego 2005 r. do [...] lipca 2005 r. w wysokości [...] zł miesięcznie.
Od decyzji tej w dniu [...] marca 2005 r. bezpośrednio do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] wpłynęło odwołanie A. S. W odwołaniu A. S. zawarł wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] stycznia 2005 r.
Wójt Gminy [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r., nr [...], działając na podstawie art. 132 kpa, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, zmienił decyzję z dnia [...] stycznia 2005 r. w ten sposób, że ustalił nową wysokość dodatku mieszkaniowego w wysokości [...] zł miesięcznie. W decyzji tej organ pierwszej instancji powołał się na to, że podczas naliczania dodatku mieszkaniowego w decyzji z dnia [...] stycznia 2005 r. przyjęto niewłaściwą wysokość ceny jednej kilowatogodziny energii elektrycznej oraz nie uwzględniono wydatków za brak gazu w wyposażeniu mieszkania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania, utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji uznając, że dodatek mieszkaniowy został naliczony prawidłowo, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego A. S. podniósł, że organ I instancji błędnie wyliczył wysokość dodatku mieszkaniowego. Według wyliczeń skarżącego należny mu dodatek winien wynosić [...] zł. Organ odwoławczy nie skorygował błędów w wyliczeniach organu I instancji i utrzymał w mocy nieprawidłową decyzję.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona, lecz z innych powodów niż podniesiono w jej treści.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. Wójt Gminy [...] zmienił własną decyzję z dnia [...] stycznia 2005 r. Jako podstawę prawną decyzji organu pierwszej instancji wskazał art. 132 kpa. Przepis ten dopuszcza w postępowaniu odwoławczym możliwość zmiany własnej decyzji przez organ I instancji w ramach autokontroli. Jednym z warunków wydania decyzji w ramach autokontroli przez organ I instancji, określony w art. 132 kpa, jest wniesienie odwołania od decyzji przez wszystkie strony (§ 1), bądź przez jedną ze stron (§ 2).
W rozpoznawanej sprawie odwołanie od decyzji organu I instancji z dnia [...] stycznia 2005 r. wniósł A. S. bezpośrednio do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w dniu [...] marca 2005 r. W odwołaniu tym zawarł również prośbę o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji, którą otrzymał w dniu [...] lutego 2005 r. Organ I instancji nie rozpoznał wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania tylko na skutek tego odwołania, wniesionego z uchybieniem terminu określonego w art. 129 § 2 kpa, zmienił swoją decyzję w trybie art. 132 kpa.
Jeżeli odwołanie zostało wniesione po terminie przewidzianym w art. 129 § 2 kpa, to nie wywołuje żadnych skutków prawnych. Także wniesienie odwołania z uchybieniem terminu nie może skutkować zmianą decyzji przez organ w drodze samokontroli przewidzianej w art. 132 kpa. W przypadku wniesienia odwołania po terminie, organ który wydał decyzję obowiązany jest przesłać odwołanie wraz z aktami sprawy organowi odwoławczemu (art. 133 kpa), zaś organ odwoławczy wydaje jedynie postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania (art. 134 kpa).
W sytuacji, gdy strona wnosząc odwołanie wniosła również prośbę o przywrócenie terminu do wniesienia odwołanie, w pierwszej kolejności należy rozpoznać tę prośbę.
W niniejszej sprawie organ I instancji nie rozpoznał w ogóle prośby A. S. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, tylko w wyniku odwołania wniesionego z uchybieniem terminu zmienił swoją decyzję stosując samokontrolę, czym w rażący sposób naruszył przepis art. 132 § 2
kpa. To rażące naruszenie przepisu stanowi podstawę stwierdzenia
nieważności decyzji określoną w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Organ
odwoławczy utrzymując w mocy decyzję rażąco naruszającą prawo również
rażąco naruszył prawo, a to art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Skutkuje to stwierdzeniem nieważności decyzji organów obu instancji.
Ponowne rozpoznając odwołanie A. S. od decyzji z dnia
[...] stycznia 2005 r. organ I instancji rozpozna prośbę o przywrócenie terminu
do wniesienia odwołania. Tylko w sytuacji pozytywnego rozpoznania tej prośby
i przywrócenia terminu do wniesienia odwołania organ ten może rozważyć
zmianę swojej decyzji z dnia [...] stycznia 2005 r. w trybie art. 132 kpa.
Z powyższych względów Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 2 i art. 152
ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło