I SA/Wa 1552/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Dargas Sędziowie: WSA Elżbieta Lenart (spr.) WSA Emilia Lewandowska Protokolant referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi E. L. na uchwałę Zarządu Dzielnicy W. z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania do zawarcia umowy najmu lokalu z mieszkaniowego zasobu gminy oddala skargę. Zarząd Dzielnicy P. uchwałą z dnia [...] kwietnia 2011 r., nr [...] orzekł o niezakwalifikowaniu i nieumieszczeniu E. L. na liście osób oczekujących na najem lokalu. Zaskarżona uchwała została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. E. L. otrzymała w 1983 r. zastępczy lokal nr [...], położony w W. przy ul. [...] na czas oczekiwania na lokal spółdzielczy. Składa się on z 1 pokoju i kuchni o powierzchni użytkowej [...] m2, w tym powierzchni mieszkalnej [...] m2, wyposażony jest w instalację elektryczną, wodno-kanalizacyjną i wc. W dniu 6 czerwca 2000 r. Komisja Mieszkaniowa - ze względu na trudną sytuację materialną i zdrowotną rodziny - pozytywnie zaopiniowała wniosek E. L. i następnie została ona zakwalifikowana na listę osób oczekujących na najem lokalu socjalnego na 2001 r. W następstwie powyższego Urząd Dzielnicy P. w latach 2001-2005 przedstawił kilka propozycji lokali socjalnych, na których najem wnioskodawczyni nie wyraziła zgody, bowiem żaden z proponowanych lokali nie spełniał oczekiwań odnośnie zarówno standardu technicznego jak i metrażu. Z uwagi na liczne interwencje dotyczące złego stanu technicznego lokalu nr [...] przy ul. [...] został przeprowadzony w nim remont w 2005 r. W jego ramach zostały wymienione okna, obsadzone kratki wentylacyjne wymieniona podsufitka z desek, uzupełniono tynki na ścianach i stropach oraz lokal został dwukrotnie pomalowany farbą emulsyjną z przetarciem tynków. Po zakończeniu prac nastąpił ich protokolarny odbiór przez komisję z udziałem E. L., która nie wnosiła zastrzeżeń do wykonanych robót. Uchwałą z dnia [...] czerwca 2005 r., nr [...] Zarząd Dzielnicy P. skreślił z listy osób zakwalifikowanych do zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego E. L. - z uwagi na wielokrotne odmawianie przyjęcia proponowanych jej przez urząd lokali oraz wykonanie remontu w lokalu dotychczas zajmowanym przez tę osobę. Następnie w dniu 24 października 2007 r. E. L. i jej pełnoletnie dzieci I. L. i W. L. złożyli odrębne wnioski o poprawę warunków mieszkaniowych. Zostały one odesłane stronom, bowiem nie wskazano w nich nowych okoliczności, mogących mieć wpływ na zmianę dotychczasowego stanowiska. E. L. ponownie złożyła wniosek o najem lokalu z mieszkaniowego zasobu W. w dniu 27 marca 2009 r. Wnioskodawczyni o pomoc mieszkaniową wystąpiła wyłącznie dla siebie, pomijając swoje pełnoletnie dzieci. Wniosek ten został rozpatrzony przez Zarząd Dzielnicy P. w dniu [...] czerwca 2009 r. - negatywnie. Podstawę odmowy stanowił fakt wielokrotnego odrzucania oferowanej pomocy mieszkaniowej. Na powyższą uchwałę Zarządu P. E. L. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - z powodu jej bezprawności polegającej na naruszeniu § 4 Uchwały Rady m.st. Warszawy z dnia 2 grudnia 2004 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 października 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1649/10 stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości - bowiem odmówiono skarżącej skierowania do umowy najmu lokalu mieszkalnego z zasobów gminy, z uwagi na wielokrotnie odrzucane przez nią propozycje zamiany mieszkania. Tymczasem - zgodnie z § 6 uchwały Rady m.st. Warszawy z dnia 2 grudnia 2004 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy - tego typu przesłanka nie jest podstawą do odmowy wynajęcia lokalu dla osób spełniających warunki określone w § 4 lub § 5 tej uchwały. Osobom spełniającym warunki z § 4 lub § 5 uchwały można odmówić wynajęcia lokalu tylko wówczas, gdy (ogólnie mówiąc) posiadają tytuł prawny do innego lokalu i mogą go używać lub gdy w ostatnich pięciu latach taki tytuł do lokalu zbyły lub zamieniły na lokal kwalifikujący do ubiegania się o poprawę warunków mieszkaniowych z zasobów gminnych. Zgodnie natomiast z § 23 ust. 2 uchwały Rady m.st. Warszawy z dnia 2 grudnia 2004 r. nie przyjęcie przez osobę wnioskującą żadnej z trzech propozycji lokali, może spowodować przesunięcie takiej osoby przez Zarząd Dzielnicy na koniec listy oczekujących. Nie może natomiast wykluczyć takiej osoby w ogóle z grona osób ubiegających się o wynajęcie lokalu. Oczywiście, jeśli osoba wnioskująca spełnia warunki z § 4 uchwały. W następstwie powyższego wyroku uaktualniony wniosek E. L. z dnia 27 marca 2009 r. ponownie został rozpoznany uchwałą Zarządu Dzielnicy P. z dnia [...] kwietnia 2011 r., nr [...] - którą odmówiono zakwalifikowania i umieszczenia wnioskodawczyni na liście osób oczekujących na najem lokalu. W uzasadnieniu uchwały organ stwierdził, że sprawa została rozpatrzona w oparciu o § 6 ust. 1 pkt 1 uchwały Rady m.st. Warszawy z 9 lipca 2009 r., nr LVIII/1751/2009, zgodnie z którym odmawia się zawarcia umowy najmu lokalu, jeżeli wnioskodawca, jego małżonek, osoba pozostająca faktycznie we wspólnym pożyciu lub inna osoba zgłoszona do wspólnego zamieszkiwania posiada tytuł prawny do innego lokalu, budynku mieszkalnego lub jego części i może go używać. Tymczasem E. L. posiada tytuł prawny do lokalu nr [...] położonego w W. przy ul. [...]. Pismem z dnia 4 maja 2011 r. E. L. wezwała Zarząd Dzielnicy P. do usunięcia naruszenia prawa poprzez zmianę ww. uchwały nr [...]. Wniosek ten uchwałą ww. Z. z dnia [...] maja 2011 r., nr [...] został oddalony. Skargę na powyższą uchwałę nr [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła E. L. - zarzucając jej bezpodstawną odmowę przyznania lokalu komunalnego, mimo spełnienia określonych przepisami warunków. W uzasadnieniu skargi skarżąca opisała swoją sytuację życiową oraz stan zdrowia i wskazała, że posiadanie tytułu prawnego do obecnie zajmowanego lokalu nie daje jej możliwości zapewnienia potrzeb mieszkaniowych. Ponadto ma przyznaną dodatkową powierzchnię mieszkaniową. Zamieszkiwanie w zagrzybionym, wilgotnym lokalu bardzo pogarsza stan jej zdrowia. Dodała, że lokale, które jej prezentowano, nie powinny być proponowane, bowiem nie były dostosowanie do potrzeb najemcy i struktury rodziny. Z tego też względu (zgodnie z § 23 punkt 2 uchwały Rady m.st. Warszawy z 9 lipca 2009 r., nr LVIII/1751/2009) nie powinna zostać skreślona z listy osób oczekujących na mieszkanie komunalne, gdyż proponowane lokale nie spełniały warunków podanych w uchwale. Skarżąca do skargi załączyła także listę proponowanych jej uprzednio lokali i wskazała, że wszystkie były jednopokojowe, bez łazienki, gazu i nie poprawiały dotychczasowych warunków – lecz je pogarszały. Ponadto wskazała, że organ administracji nie zastosował się do uprzednio zapadłego w sprawie wyroku i wydał odpowiedź negatywną - tym razem bez uzasadnienia. Skarżąca podniosła też, iż jej syn został umieszczony na liście osób oczekujących na lokal komunalny, lecz okoliczność ta nie zmieni jej warunków lokalowych, bowiem nadal w jej lokalu będzie przeciekał sufit, grzyb i wilgoć nie znikną. Nie przybędzie z tego powodu ogrzewania, łazienki i gazu. W odpowiedzi na skargę Zarząd Dzielnicy P. wniósł o jej oddalenie wskazując, że zaskarżona uchwała nie narusza prawa, gdyż jej treść jest zgodna z przepisami uchwały Rady m. st. Warszawy z 9 lipca 2009 r., nr LVIII/1751/2009 w sprawie zasad wynajmu lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu. Wskazał ponadto, że skarżąca mając tytuł prawny do lokalu nr [...] przy ul. [...] we wniosku z dnia 24 maja 2010 r. wystąpiła faktycznie o przydział nowego lokalu. Wynika to z faktu, że we wniosku zaznaczyła dwie pozycje; poz. 1 "o zawarcie umowy najmu" i poz. 2 "o zamianę na lokal". Ponadto pomimo, że w lokalu wraz z nią przebywa, jej dwoje dorosłych dzieci, to nie zostały one wpisane jako ubiegające się wraz z nią o wynajem lokalu. Nie chodziło jej więc o zamianę (lokal za lokal), w której uczestniczyć by musiały jej dzieci, ale o przyznanie jej samej odrębnego lokalu "na starość", podczas gdy dzieci pozostałyby w dotychczas zajmowanym lokalu Potwierdza to również treść uzasadnienia do przedmiotowego wniosku. Organ podniósł również, że mimo pewnych braków technicznych (brak łazienki, c.o. i c.w.) lokal zajmowany przez skarżącą jest zdatny do użytku, gdyż nie został wyłączony z użytkowania przez nadzór budowlany. Ponadto skarżąca otrzymała przedmiotowy lokal jako lokal socjalny – na czas przejściowy do czasu otrzymania lokalu spółdzielczego. Następnie zrezygnowała z ubiegania się o lokal spółdzielczy, domagając się zabezpieczenia swoich potrzeb mieszkaniowych przez władze komunalne. Dodał także, iż miasto w ciągu ponad 10 lat proponowało skarżącej 10 lokali - w ramach zamiany zajmowanego lokalu - lecz skarżąca za każdym razem odmawiała ich przyjęcia. Jednym z oferowanych lokali był pełnowartościowy lokal po jej zmarłej córce – składający się z 1 pokoju i kuchni o powierzchni użytkowej [...] m², w tym powierzchni mieszkalnej [...] m². Skarżąca chciała go jednak przejąć tylko dla siebie, dzieci zostawiając w starym mieszkaniu - co ze względu na obowiązujące przepisy było niedopuszczalne. Obecnie syn skarżącej został wpisany na listę osób oczekujących na zawarcie umowy najmu i przyjął proponowany lokal, co skutkuje skierowaniem go do zawarcia umowy najmu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W ocenie Sądu skarga jest niezasadna - bowiem zaskarżona uchwała Zarządu Dzielnicy Praga Południe z dnia [...] kwietnia 2011 r. nie narusza prawa. Przedmiotową uchwałą odmówiono wyrażenia zgody na zakwalifikowanie E. L. do umieszczenia na liście osób zakwalifikowanych do zawarcia najmu lokalu. Materialnoprawną podstawę wydania wskazanej uchwały stanowił § 6 ust. 1 pkt 1 uchwały Rady m.st. Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r., nr LVIII/1751/2009 w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 132, poz. 3937). Zgodnie z tym przepisem odmawia się zawarcia umowy najmu lokalu, jeżeli wnioskodawca, jego małżonek, osoba pozostająca faktycznie we wspólnym pożyciu lub inna osoba zgłoszona do wspólnego zamieszkiwania posiada tytuł prawny do innego lokalu, budynku mieszkalnego lub jego części i może go używać, a także gdy posiada tytuł prawny do nieruchomości, której zbycie lub z której pożytki dają możliwość zabezpieczenia potrzeb mieszkaniowych we własnym zakresie. Oznacza to zatem, że jednym z warunków udzielenia pomocy mieszkaniowej przez m.st. Warszawa jest nieposiadanie przez wnioskodawcę tytułu prawnego do innego lokalu i możliwości jego używania. Jak bezspornie wynika z akt sprawy skarżąca od 1983 r. posiada tytuł prawny do lokalu komunalnego przy ul. [...] - który zabezpiecza jej potrzeby mieszkaniowe. Ponadto Sąd uznał, że rację ma organ administracji, iż skarżąca nie wnosi tylko i wyłącznie o zamianę lokalu na większy o lepszym standardzie, bowiem w swoim wniosku zaznaczyła również pozycję dotyczącą zawarcia umowy najmu lokalu. Wniosek ten zgłosiła tylko w swoim imieniu i nie zostali w nim wymienieni pozostali współzamieszkujący z nią wówczas syn W. i córka I. Skarżąca pragnęła zatem otrzymać lokal wyłącznie dla siebie i w nim zamieszkać. W związku z czym organ prawidłowo zakwalifikował jej wniosek – jako żądanie otrzymania nowego lokalu z zasobów komunalnych. Powyższe potwierdza również okoliczność, że uchwałą z dnia [...] września 2010 r. Zarząd Dzielnicy P. zakwalifikował W. L. do umieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu. W związku z czym otrzyma on mieszkanie komunalne, a skarżącej - wbrew temu co twierdzi - mimo wszystko poprawią się warunki mieszkaniowe, poprzez zmniejszenie liczby osób z nią zamieszkujących w lokalu. Będzie ona zamieszkiwała tylko z córką w lokalu składającym się z 1 pokoju i kuchni o powierzchni użytkowej [...] m2, w tym powierzchni mieszkalnej [...] m². Na marginesie Sąd zauważa, że mimo choroby skarżąca odmawiała przyjęcia lokali zamiennych - jak twierdzi - z uwagi na brak polepszenia jej dotychczasowej sytuacji. Tymczasem nie znajduje to potwierdzenia w aktach sprawy, bowiem przynajmniej jeden z zaproponowanych jej uprzednio lokali - po jej zmarłej córce - był pełnowartościowy i o większej powierzchni niż lokal zajmowany dotychczas (powierzchnia użytkowa [...] m², w tym powierzchnia mieszkalna [...] m²). Odnosząc się do zarzutów skarżącej dotyczących stanu technicznego lokalu Sąd zauważa, że po pierwsze nie miały one wpływu na rozstrzygnięcie jej wniosku o otrzymanie nowego lokalu - bowiem lokal przy ul. [...] nie został wycofany z użytkowania decyzją właściwego organu nadzoru budowlanego, przez co należy przyjąć, że może być on użytkowany, a po drugie w 2005 r. – po interwencjach skarżącej - w lokalu tym zostały przeprowadzone prace remontowe, do których skarżąca nie wnosiła zastrzeżeń. W świetle powyższego stwierdzić należy, że Zarząd Dzielnicy P. prawidłowo uznał, iż w sprawie nie została spełniona przesłanka określona w § 6 ust. 1 pkt 1 uchwały Rady m.st. Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. Skarżąca posiada bowiem tytuł prawny do innego lokalu i może go używać. Tymczasem chce ona uzyskać dla siebie przydział nowego lokalu – pozostawiając córkę w dotychczas zajmowanym lokalu. W związku z tym słusznie organ odmówił umieszczenia jej na liście osób zakwalifikowanych do najmu lokalu. Wniesiona skarga jest więc bezzasadna i brak jest podstaw do jej uwzględnienia. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.