I SA/Wa 1557/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-11-27
Skład orzekający: Lucyna Picho
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, ma dochód z umowy o pracę oraz posiada oszczędności, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych został odmówiony, ponieważ skarżąca, mimo trudnej sytuacji osobistej (samotność, choroba), wykazała dochód z umowy o pracę oraz posiadała oszczędności, co pozwoliło na uznanie, że jest w stanie samodzielnie ponieść koszty sądowe, w tym wpis od skargi w wysokości 200 zł. Prawo pomocy jest skierowane przede wszystkim do osób w bardzo trudnej sytuacji majątkowej, a sytuacja skarżącej nie spełnia tego kryterium.Stan faktyczny
Skarżąca G. M. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w związku ze skargą na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia wniosku. Wnioskodawczyni podała, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jej dochód z umowy o pracę wynosi [...] zł, a posiada oszczędności w wysokości [...] zł. Uzasadniła wniosek samotnością, chorobą i koniecznością ponoszenia wydatków na leki i rehabilitację.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania G. M. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku G. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia wniosku postanawia odmówić przyznania G. M. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] wydaną w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia wniosku, skarżąca skierowała do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawczyni wyjaśniła, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, źródłem jej utrzymania jest dochód z tytułu umowy o pracę w wysokości [...] zł. Ponadto ujawniła, że posiada zgromadzone oszczędności w wysokości [...] zł. Uzasadniając wniosek strona podała, że jest osobą samotną i chorą. Sama ponosi koszty utrzymania. Z uwagi na schorzenia na które cierpi zmuszona jest ponosić znaczne wydatki na zakup leków oraz rehabilitację.
Rozpoznając wniosek na wstępie należy zauważyć, że prawo pomocy stosownie do treści art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 ustawy).
Odnosząc powyższe kryteria do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że w ocenie referendarza sądowego rozpoznającego wniosek brak jest podstaw do jego uwzględnienia. Na wstępie należy zauważyć, że do kosztów sądowych zalicza się opłaty sądowe (w tym wpis i opłaty kancelaryjne) oraz zwrot wydatków (art. 211 powołanej ustawy). Nie ulega wątpliwości, iż na obecnym etapie postępowania sądowego konieczne będzie uiszczenie przez skarżącą wpisu od skargi, którego wysokość wynosi 200 zł. Natomiast wysokość innych kosztów sądowych, np. opłat kancelaryjnych (m. in. opłat za wydanie kopii, czy odpisu dokumentu z akt sprawy – odpowiednio 2 lub 10 zł za każdą stronę dokumentu, opłaty za sporządzenie uzasadnienia wyroku -100 zł), czy wydatków (np. kosztów dojazdu do Sądu) nie jest obecnie znana, ponieważ zależna będzie od przebiegu sprawy. Zatem konieczność ich opłacenia powstanie być może w przyszłości na dalszym etapie postępowania sądowego. Podkreślić również należy, spośród wszystkich kosztów sądowych wpis od skargi jest najwyższy. Nie bez znaczenia dla oceny sytuacji majątkowej skarżącej jest również to, że prawo pomocy jest skierowane w pierwszej kolejności do osób, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji majątkowej. W przypadku skarżącej brak jest podstaw do przyjęcia, że jej sytuacja majątkowa jest bardzo trudna. Miesięczny dochód rodziny to kwota ponad [...] zł. Ponadto posiada oszczędności w wysokości [...] zł. Nie można więc przyjąć, że wnioskodawczyni pozostaje w ubóstwie. W ocenie referendarza sądowego rozpoznającego wniosek nawet przy uwzględnieniu wydatków związanych z codziennym utrzymaniem, zakupem żywności, G. M. – przy ujawnionej sytuacji majątkowej - jest w stanie samodzielnie opłacić koszty sądowe. Jak wskazano już wcześniej kwota wpisu, to jest 200 zł, jest najwyższa spośród kosztów, pozostałe opłaty są nie tylko zdecydowanie niższe, ale również rozłożone w czasie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowego. Powyższe uzasadnia odmowę zwolnienia wnioskodawczyni z kosztów sądowych.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło