I SA/Wa 1559/11
WyrokWSA w Warszawie2012-01-31
Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Małgorzata Boniecka - Płaczkowska, Jolanta Dargas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ właściwy wierzyciela jest uprawniony do orzekania o żądaniu odroczenia terminu płatności i niezaliczenia odsetek w decyzji o zwrocie świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego?Ratio decidendi
Organ właściwy wierzyciela nie jest uprawniony do orzekania o żądaniu odroczenia terminu płatności i niezaliczenia odsetek w decyzji o zwrocie świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego. Postępowanie w tym przedmiocie stanowi odrębne postępowanie i może być prowadzone dopiero po orzeczeniu ostateczną decyzją, jaką kwotę dłużnik alimentacyjny jest zobowiązany zwrócić. Sąd oddalił skargę, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. zobowiązującą R.P. do zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych jego dzieciom. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak uzasadnienia decyzji, niezapewnienie czynnego udziału w postępowaniu oraz błędną kwalifikację pisma jako wniosku o umorzenie lub rozłożenie na raty należności. Sąd uznał skargę za nieuzasadnioną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka - Płaczkowska WSA Jolanta Dargas Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi R.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A.J. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z [...] czerwca 2011 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z [...] lutego 2011 r. nr [...], orzekającą o zwrocie przez R.P. należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego za okres od [...].10.2009 r. do [...].09.2010 r., wypłaconych uprawnionym: D.P. i B.P. w łącznej wysokości [...] zł wraz z ustawowymi odsetkami.
Z ustaleń organu wynika, że decyzją z [...] października 2009 r. ustalone zostało prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na rzecz D.P. i B.P. za okres od [...].10.2009 r. do [...].09.2010 r. po [...] zł miesięcznie na każde z dzieci. We wskazanym w decyzji okresie organ wypłacił świadczenie w łącznej kwocie [...] zł. W tym czasie komornik sądowy nie wyegzekwował żadnych kwot od dłużnika alimentacyjnego. Po zakończeniu okresu świadczeniowego organ I instancji zgodnie z dyspozycją art. 27 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów wydał decyzję dotyczącą zwrotu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego.
Okres świadczeniowy obejmuje 12 miesięcy x [...] zł x 2 osoby = [...] zł. Odsetki ustawowe naliczane są na podstawie art. 27 ust. 1a ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Z art. 30 ust. 2 powołanej ustawy wynika, że R.P. żądanie zawarte w odwołaniu o odroczenie spłaty zadłużenia i nienaliczanie odsetek winien przedstawić Prezydentowi W..
Kolegium nie jest legitymowane do rozpoznania takiego wniosku.
W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uzupełnionej pismem pełnomocnika ustanowionego z urzędu, R.P. wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji i zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Skarżący zaskarżonej decyzji zarzucił:
1. naruszenie art. 11 kpa w zw. z art. 107 § 3 kpa poprzez brak uzasadnienia faktycznego decyzji,
2. naruszenie art. 138 § 1 kpa w zw. z art. 8 kpa, w zw. z art. 9 kpa, w zw. z art. 11 kpa, w zw. z art. 12 kpa polegające na tym, że organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w sytuacji, gdy decyzja ta była nieprawidłowa, gdyż organ I instancji nie potraktował pisma skarżącego z 15 marca 2011 r. również jako wniosku w przedmiocie umorzenia należności bądź rozłożenia na raty w sytuacji, gdy do rozpoznania wniosku władny był organ I instancji,
3. naruszenie art. 10 § 1 kpa w zw. z art. 73 § 1 kpa, w zw. z art. 78 § 1 kpa, w zw. z art. 81 kpa poprzez niezapewnienie skarżącemu wzięcia czynnego udziału w postępowaniu a w szczególności poprzez nieumożliwienie skarżącemu wypowiedzenie się przed wydaniem decyzji co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
Skarżący zarzucił także naruszenie przepisów prawa materialnego, a to:
1. przepisu art. 3 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów w sytuacji, gdy zaświadczenie sporządzone przez komornika nie zawierało faktycznych przyczyn bezskuteczności,
2. art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów poprzez uznanie przez organy obu instancji, że skarżący nie złożył stosownego wniosku w przedmiocie umorzenia bądź rozłożenia na raty należności w sytuacji gdy pismo skarżącego z 15 marca 2011 r. mogło zostać zakwalifikowane również jako taki wniosek.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona.
Na podstawie decyzji Prezydenta W. z [...].10.2009 r. dzieciom skarżącego D.P. i B.P. zostały wypłacone świadczenia z funduszu alimentacyjnego za okres od [...].10.2009 r. do [...].09.2010 r. w wysokości [...] zł miesięcznie na każde z dzieci. Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy z 7.09.2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 1, poz. 7 ze zm.) dłużnik alimentacyjny jest zobowiązany do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej, łącznie z ustawowymi odsetkami.
W sprawie zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego tych należności organ właściwy wierzyciela wydaje decyzję o czym stanowi art. 27 ust. 2 powołanej ustawy. Kto jest dłużnikiem alimentacyjnym definiuje powołana ustawa w ust. 2 pkt 3 zgodnie, z którym to przepisem jest to osoba zobowiązana do alimentów na podstawie tytułu wykonawczego, przeciwko której egzekucja okazała się bezskuteczna. W sprawie jest bezsporne, że skarżący R.P. jest zobowiązany do alimentów na rzecz synów D. i B. na podstawie tytułu wykonawczego – wyroku Sądu Rejonowego dla W. z [...].03 1999 r. sygn. akt [...], w kwocie po [...] zł miesięcznie na każdego z nich. Bezskuteczność egzekucji została potwierdzona zaświadczeniem Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym dla W. z [...] czerwca 2010 r. W tej sytuacji, po zakończeniu okresu świadczeniowego, organ miał podstawy do wydania decyzji orzekającej o zwrocie należności w wysokości świadczeń wypłaconych uprawnionym z funduszu alimentacyjnego. Przedmiotem orzekania zaskarżoną decyzją było wyłącznie zobowiązanie skarżącego do zwrotu wskazanej kwoty świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego. Natomiast w tej sprawie organ nie jest uprawniony do orzekania w kwestiach o jakich stanowi art. 30 ust. 2 ustawy z 7.09.2007 r., nie mógł więc rozstrzygnąć o żądaniu skarżącego, zawartym w odwołaniu a dotyczącym odroczenia terminu płatności i niezaliczenia odsetek. Postępowanie w tym przedmiocie stanowi odrębne postępowanie i może być prowadzone, na wniosek dłużnika alimentacyjnego, dopiero po orzeczeniu ostateczną decyzją jaką kwotę dłużnik alimentacyjny jest zobowiązany zwrócić. W rozpoznawanej sprawie pouczenie w tej kwestii organ odwoławczy zawarł w końcowej części uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
Zarzuty skargi naruszenia prawa materialnego oraz prawa procesowego, powołane w pkt 1 i 2 pisma z 19.12.2011 r. (k 63-68) uzupełniającego skargę, nie znajdują uzasadnienia.
Wprawdzie organ odwoławczy, stosownie do art. 10 § 1 kpa, przed wydaniem decyzji nie pouczył skarżącego o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, to uchybienie temu przepisowi pozostaje bez wpływu na wynik sprawy, gdyż organ odwoławczy nie prowadził uzupełniającego postępowania dowodowego, a poza żądaniami zgłoszonymi w odwołaniu skarżący nie zgłaszał innych żądań co wynika z treści skargi skierowanej do Sądu, w której zawarł wnioski takie jak i w odwołaniu.
Z powyższych względów Sąd na zasadzie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło