I SA/Wa 1569/15

WyrokWSA w Warszawie2016-01-22

Skład orzekający: Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Emilia Lewandowska, Anna Wesołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy grunty zajęte pod drogę publiczną, które nie stanowiły własności Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego w dniu 31 grudnia 1998 r., mogły nabyć status drogi gminnej z mocy prawa na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przesłanki z art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. zostały spełnione, co skutkuje nabyciem własności nieruchomości zajętych pod drogi publiczne z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. Kluczowe jest wykazanie władania tymi gruntami przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego w dniu 31 grudnia 1998 r. oraz faktycznego zajęcia ich pod drogi publiczne, które musiały zostać zaliczone do odpowiedniej kategorii dróg publicznych przed tą datą. Sąd podkreślił, że mapy z podziałem nieruchomości, sporządzone przez geodetę i przyjęte do zasobu geodezyjnego, stanowią dowód urzędowy potwierdzający zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną na wskazany dzień, a umowa na zimowe oczyszczanie dróg potwierdza sprawowanie zarządu publicznoprawnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju utrzymującej w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności nieruchomości zajętej pod drogę gminną. Właściciele nieruchomości, którzy nabyli ją w 2004 r. od poprzednich właścicieli (posiadających ją od 1998 r.), skarżyli tę decyzję, zarzucając naruszenie przepisów kpa dotyczących zbierania i rozważania materiału dowodowego oraz wadliwe zastosowanie art. 73 ustawy wprowadzającej reformę administracyjną. Sąd oddalił skargę, uznając, że przesłanki nabycia własności z mocy prawa zostały spełnione.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz Sędziowie: WSA Emilia Lewandowska (spr.) WSA Anna Wesołowska Protokolant referent stażysta Joanna Berbecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi W. R. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności nieruchomości oddala skargę. Minister Infrastruktury i Rozwoju, decyzją z dnia [...] czerwca 2015r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] grudnia 2014r. stwierdzającą nabycie przez Gminę Miasto Z. z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999r. własności nieruchomości położonej w Z., obręb [...], oznaczonej jako działki nr [...],[...],[...],[...], zajętej pod drogę gminną ul. [...]. Z ustaleń organu wynika, że w dniu 31 grudnia 1998r. przedmiotowa nieruchomość stanowiła współwłasność M. B. i S. B., którzy umową z [...] września 2004r. Rep. [...] nr [...] podarowali prawo własności nieruchomości D. R. i W. R. Na mocy rozporządzenia Wojewody [...] nr [...] z [...] kwietnia 1995r. w sprawie zaliczenia dróg publicznych do kategorii dróg lokalnych miejskich na terenie województwa [...] (Dz. Urz. Województwa [...] z 1995r, nr [...], poz. [...]) ulica [...] w Z. została zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich. Na podstawie art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998r. droga ta stała się z dniem 1 stycznia 1999r. drogą gminną. W aktach sprawy znajdują się mapy z projektem podziału działki nr [...], z której została wydzielona działka [...], działki nr [...], z której została wydzielona działka nr [...], działki [...], z której zostały wydzielone działki nr [...] i [...], sporządzone przez geodetę uprawnionego, które zostały przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego [...] czerwca 2013r. pod nr [...]. Na mapach znajdują się informacje, że granice podziału nieruchomości ustalono według jej zajęcia pod drogę publiczną na dzień 31 grudnia 1998r., które wskazują jednoznacznie na zajętość przedmiotowych działek pod drogę według stanu na 31 grudnia 1998r. W aktach sprawy znajduje się potwierdzona za zgodność z oryginałem kserokopia umowy nr [...] zawartej [...] listopada 1995r. pomiędzy Zarządem Miasta Z., a Spółką O. w Z. w zakresie zimowego oczyszczania dróg na terenie miasta Z. Umowa została zawarta na sezon zimowy lat 1995-2000. Z wykazu stanowiącego załącznik nr [...] do tej umowy wynika, że objęta nią była m.in. ulica [...] ([...]). W ocenie organu powołane dokumenty jednoznacznie wskazują, że przesłanki z art. 73 ustawy z 13 października 1998r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną zostały w sprawie spełnione. W skardze na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju W. R. zarzucił rażące naruszenie prawa tj.: 1. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 kpa poprzez zaniechanie wszechstronnego zebrania i wnikliwego rozważenia materiału dowodowego, 2. art. 73 § 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną poprzez wadliwe stwierdzenie, że postępowanie wykazało zaistnienie przesłanek do zastosowania wskazanego przepisu prawa. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Rozwoju wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest nieuzasadniona i podlega oddaleniu. Wskazać należy, że materialnoprawną podstawę do wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 73 ust. 1 ust. 2 pkt 1, ust. 4 i ust. 5 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.). Powołany przepis określa normatywne przesłanki, których łączne wystąpienie powoduje, że określone w nim grunty stały się z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własnością Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego. Przesłanki te to, władanie w dniu 31 grudnia 1998 r, przez Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego gruntami zajętymi pod drogi publiczne - nie stanowiącymi ich własności i faktyczne zajecie tych gruntów pod drogi, istniejące w tej dacie. Przepis art. 73 nie zawiera definicji drogi publicznej. W związku z tym należy w tym względzie posiłkować się ustawą z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (w brzmieniu obowiązującym w 1998 r.) i w jej przepisach szukać wyjaśnienia pojęcia drogi publicznej. W rozumieniu art. 1 tej ustawy za drogę publiczną może być uznana droga spełniająca dwa warunki. Po pierwsze musi to być droga zaliczona do jednej z kategorii dróg publicznych. Po drugie z drogi tej może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w ustawie lub innych przepisach szczególnych. Nie każda zatem droga spełniająca funkcję ciągu komunikacyjnego może być uznana za drogę publiczną. By zyskała taki status, musi zostać zaliczona w trybie przewidzianym ustawą o drogach publicznych do jednej z kategorii dróg wymienionych art. 2 ust. 1 pkt 1 – 4 tej ustawy i jednocześnie spełniać warunek możliwości powszechnego korzystania z niej. Zatem zawarte w art. 73 ust. 1 Przepisów wprowadzających sformułowanie "nieruchomości zajęte pod drogi publiczne" oznacza nieruchomości, na których urządzono drogę, którą następnie zaliczono do odpowiedniej kategorii dróg publicznych, przy czym fakt ten musiał mieć miejsce przed 1 stycznia 1999 r. (zob. także wyrok NSA z dnia 30 lipca 2001 r., sygn. akt I SA 513/00, wyrok WSA w Warszawie z dnia 14 czerwca 2012 r., sygn. akt 274/12, Lex nr 12311811). W rozpoznawanej sprawie jest bezsporne, że objęta zaskarżoną decyzją nieruchomość stanowiła w dniu 31 grudnia 1998r. współwłasność osób fizycznych. Okolicznością bezsporną jest również to, że zgodnie z rozporządzeniem Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 1995r. w sprawie zaliczenia dróg publicznych do kategorii dróg lokalnych miejskich ulica [...], znajdująca się na terenie Z. została zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich i z dniem 1 stycznia 1999r. stała się drogą gminną - na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998r. Zasadnie organ wskazał, że przesłanki faktycznej zajętości objętych zaskarżoną decyzją działek grunty pod drogę publiczną – ulica [...] w Z. dowodzą mapy z projektem podziału działki nr [...], nr [...], nr [...], z których zostały wydzielone przedmiotowe działki. Mapy zostały wpisane do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] czerwca 2013r. pod nr [...]. Mapy te zawierają adnotację dokonaną przez sporządzającego je geodetę uprawnionego, że granice podziału nieruchomości ustalono według jej zajęcia pod drogę publiczną na dzień 31 grudnia 1998r. Skarżący istnienie takich map potwierdza, ale stwierdza w uzasadnieniu skargi , że mapa została sporządzona [...] maja 2013r. i przedstawia stan zajęcia nieruchomości na ten dzień a nie na 31 grudnia 1998r., gdyż autor mapy nie mógł wiedzieć jak wyglądał na gruncie stan piętnaście lat wcześniej a naniesiona na nie klauzula jest "oczywiście nieprawdziwa". Stanowisko takie skarżącego jest niezasadne. Mapy te stanowią dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 kpa, a więc stanowią dowód tego co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Dokumenty takie posiadają szczególną moc dowodową i korzystają z domniemania prawdziwości oraz domniemanie zgodności z prawdą tego, co zostało w nich urzędowo zaświadczone. Dokumenty te wskazują przestrzenne granice zajęcia działek pod drogę publiczną i nie można uznać, że nie zawierają informacji o zajęciu działek w dniu 31 grudnia 1998r. Ustalenia poczynione w oparciu o te mapy nie zostały podważone żadnymi innymi dowodami, które przewidywałyby inny przebieg ul. [...] w dacie 31 grudnia 1998r. Również ze znajdującej się w aktach dokumentacji w postaci umowy nr [...] na oczyszczanie zimowe miasta Z. zawartej w dniu [...] listopada 1995r. pomiędzy Zarządem Miasta Z. a Spółką O. w Z. i załączonych do niej: wykazu jezdni i chodników objętych zimowym utrzymaniem, załącznika nr [...] dot. Sposobu prowadzenia akcji zimowej na terenie miasta Z. oraz harmonogramów wynika wykazanie przesłanki władztwa publicznoprawnego nad działkami. Z treści umowy wynika, że zleceniodawca zaleca zimowe oczyszczanie polegające na odśnieżaniu i posypywaniu ulic i dróg (§1) oraz, że umowa została zawarta na sezon zimowy 1995-2000 obejmujący okres od [...] listopada do [...] marca (§7). Załączony do umowy wykaz ulic wymienia ulicę [...]. Dokumenty te obrazują sprawowanie zarządu w odniesieniu do ulicy [...] co przemawia jednoznacznie za przyjęciem jego wykonywania także w odniesieniu do spornej części drogi w postaci działek objętych zaskarżoną decyzją. W sytuacji braku przeciwdowodów należy uznać, że dowody te wskazują na fakt sprawowania władztwa publicznoprawnego nad spornymi działkami. Wobec treści powołanej umowy, a szczególnie jej zapisu w §7 niezrozumiałe jest twierdzenie skarżącego, zawarte w uzasadnieniu skargi, iż umowa ta odnosi się do sezonu zimowego 1985-1986 w sytuacji gdy wprost z niej wynika, że obejmuje sezon zimowy 1995-2000, a więc również istotny z punktu widzenia przesłanek określonych w art. 73 ustawy z 13 października 1998r.,dzień 31 grudnia 1998r. Powyższe wskazuje, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza zarówno fakt zajęcia przedmiotowych działek pod drogę publiczną – ulicę [...] w Z., jak również fakt sprawowania władztwa publicznoprawnego na tych działkach. Ponieważ organy administracji publicznej w sposób wyczerpujący, wnikliwy i niebudzący wątpliwości ustaliły, że w sprawie zostały spełnione wszystkie przesłanki przewidziane w art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. zarzuty skargi są bezzasadne co skutkuje oddaleniem skargi. Mające powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło