I SA/Wa 1575/08
PostanowienieWSA w Warszawie2009-01-07
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, wykazując dochody z emerytury i gospodarstwa rolnego oraz ponosząc znaczące wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego i spłatą kredytu, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Strona skarżąca wykazała, że dochody z emerytury i gospodarstwa rolnego, pomimo ich istnienia, nie pozwalają na pokrycie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania jej i rodziny. Poniesienie kosztów sądowych, w tym wpisu, mogłoby spowodować uszczerbek w niezbędnych kosztach utrzymania małżonków, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Stan faktyczny
B. i J. R. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. zatwierdzającą podział nieruchomości. Skarżący wskazali na swoje dochody z emerytury i gospodarstwa rolnego, a także na znaczne wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego, spłatą kredytu i zniszczeniami spowodowanymi przez żywioły. Sąd ocenił ich sytuację materialną.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 7 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. R. i J. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. R. i J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] sierpnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia podziału nieruchomości postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
B. i J. małż. R. wnioskiem z dnia 21 listopada 2008 r. uzupełnionym wnioskami z dnia 16 grudnia 2008 r. wystąpili o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze swojej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] sierpnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia podziału nieruchomości.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podali, że w prowadzonym przez nich wspólnym gospodarstwie domowym dochód na jedną osobę wynosi średnio ok. [...] złotych miesięcznie netto. Utrzymują się z emerytury J. R. wynoszącej [...] złotych brutto oraz pracy w gospodarstwie rolnym o łącznej pow. [...] ha, które w roku 2008 nie przyniosło dochodu z powodu suszy. W 2008 r. na skutek wichury został zniszczony tunel foliowy, na odbudowę którego oraz zakup środków do produkcji rolnej zaciągnięty został kredyt w wysokości [...] złotych, który będzie spłacany z emerytury przez okres 2 lat po [...] złotych miesięcznie. Zgodnie z załączonymi do wniosków zaświadczeniami wystawionymi przez Wójta Gminy N. roczny dochód z gospodarstwa rolnego małżonków wynosi [...] złotych (co stanowi kwotę [...] złotych miesięcznie). Miesięczne wydatki wspólnego gospodarstwa domowego bez wliczania do nich kosztów ubrań i żywności, wg oświadczenia skarżących wynoszą ok. [...] złotych i stanowią je: opłaty za energię elektryczną – [...] złotych, gaz – [...] złotych, telefon – [...] złotych, woda – [...] złotych, opał i ogrzewanie ok. [...] złotych, nieczystości [...] złotych, zakup leków - ok. [...] złotych.
Zgodnie z oświadczeniem, skarżący nie posiadają oszczędności ani przedmiotów wartościowych, nie zatrudniają i nie pozostają w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym.
W tym stanie rzeczy stwierdzono co następuje.
Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Stosowanie zaś do art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2).
W świetle wskazanych przez wnioskodawców okoliczności dotyczących ich sytuacji materialnej, uzasadniona jest ocena, że znajduje się oni w sytuacji kwalifikującej do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wprawdzie skarżący posiadają źródło utrzymania w postaci dochodów uzyskiwanych z emerytury jednego z małżonków oraz dochody z niewielkiego gospodarstwa rolnego w łącznej kwocie [...] złotych miesięcznie ([...] zł + [...] zł), niemniej mając na uwadze wykazane niezbędne wydatki ponoszone we wspólnym gospodarstwie domowym, stwierdzić należy, że poniesienie kosztów sądowych (obejmujących na obecnym etapie wpis w kwocie 200 złotych), może spowodować uszczerbek w niezbędnych kosztach utrzymania małżonków. Spełniona zatem została przesłanka uzasadniająca przyznanie im prawa pomocy w zakresie określonym we wniosku, wskazana w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W tej sytuacji, w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło