I SA/Wa 158/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt (spr.) Sędziowie: WSA Dariusz Chaciński WSA Iwona Maciejuk Protokolant starszy sekretarz sądowy Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2013 r. sprawy ze skargi J. S. w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 czerwca 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 414/12 1. oddala skargę o wznowienie postępowania; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata P. K., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych. Pismem z dnia 31 grudnia 2012 r. J. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę w przedmiocie wznowienia postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 czerwca 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 414/12, mocą którego Sąd oddalił skargę J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego. Jako podstawę wznowienia skarżąca wskazała art. 271 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) powoływana dalej jako: "p.p.s.a.". W uzasadnieniu skargi wskazała, że w postępowaniu zakończonym przedmiotowym wyrokiem uniemożliwiono jej udział w rozprawie, wskazując art. 34 i art. 41 p.p.s.a., a także zapoznanie z aktami sprawy, wskazując art. 47 § 1 p.p.s.a. oraz uzupełnienie akt sprawy w istotne do jej rzetelnego rozpatrzenia dokumenty, wskazując art. 106 § 3 p.p.s.a. Stwierdziła, że jej ciężki stan zdrowia, który stale się pogarsza uniemożliwia jej przyjazd do Sądu, tym bardziej, że od czerwca 2012 r. nie ma już uprawnień do bezpłatnych przejazdów, jak również nie ma możliwości "wydzwaniania" do Sądu. Wskazała, że w maju 2012 r. przez trzy tygodnie przebywała w szpitalu na rehabilitacji [...], po której przysługiwało jej miesięczne zwolnienie lekarskie, następnie w lipcu ponownie przez trzy tygodnie na rehabilitacji w szpitalu, po której ponownie przysługiwało jej miesięczne zwolnienie na ustabilizowanie stanu zdrowia – na dowód załączyła dwie kserokopie zaświadczeń lekarskich. Jednocześnie wskazał, że o oddaleniu skargi w sprawie o sygn. akt I SA/Wa 414/12 dowiedziała się przypadkiem w dniu 3 grudnia 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] nie zajęło stanowiska wobec żądań skargi o wznowienie postępowania sądowego. Rozprawę wyznaczoną na dzień 28 maja 2013 r. odroczono z uwagi na złożenie w dniu 27 maja 2013 r. przez J. S. wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika. Postanowieniem z dnia 4 czerwca 2013 r. sygn. akt I SA/Wa 158/13 referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznano J. S. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła w osobie adwokata [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga J. S. o wznowienie postępowania nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie wskazać należy, że uruchomienie trybu wznowienia postępowania uzależnione jest od pozytywnego ustalenia istnienia formalnych przesłanek wszczęcia postępowania wznowieniowego, jakimi są zakończenie postępowania prawomocnym orzeczeniem, złożenie wniosku o wznowienie z zachowaniem terminu określonego w art. 277 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) oraz powołanie we wniosku przyczyny mieszczącej się w kategorii podstaw wznowienia. W rozpoznawanej sprawie skarżąca domagała się wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 czerwca 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 414/12, którym oddalono jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2011 r., nr [...]. Skoro w sprawie zapadło prawomocne orzeczenie, a skarżąca złożyła skargę o wznowienie postępowania, to należało ustalić, czy skarga ta opierała się na ustawowej podstawie wznowienia i czy została wniesiona w terminie określonym w art. 277 p.p.s.a. Skarżąca w swojej skardze jako podstawę wznowienia postępowania powołała art. 271 pkt 2 p.p.s.a, zgodnie z którym można żądać wznowienia postępowania, jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania. W stosunku do tej przesłanki wznowienia postępowania trzymiesięczny termin na złożenie skargi o wznowienie postępowania należy liczyć od dnia, w którym strona dowiedziała się o orzeczeniu. W niniejszej sprawie J. S. podała, że dowiedziała się o wydaniu wyroku z dnia 22 czerwca 2012 r. w dniu 3 grudnia 2012 r., a zatem od tej daty należało liczyć termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Skarga została złożona osobiście w Biurze Podawczym Sądu w dniu 14 stycznia 2013 r., a więc z zachowaniem ustawowego terminu. Ponieważ skarga o wznowienie spełnia wszystkie wymogi formalne, Sąd postanowił wznowić postępowanie sądowe. Pozytywne ustalenie, że spełnione zostały niezbędne przesłanki skutecznego wniesienia skargi o wznowienie postępowania, spowodowało w dalszej kolejności konieczność zbadania, czy skarga wznowieniowa była dopuszczalna, a więc czy wskazana przez wnioskodawczynię podstawa wznowieniowa była merytorycznie uzasadniona. Obowiązek taki wynika z treści art. 281 p.p.s.a. Negatywny wynik wspomnianej oceny powoduje oddalenie skargi o wznowienie postępowania. Istnienie natomiast przyczyny wznowienia postępowania uzasadnia uchylenie lub zmianę prawomocnego orzeczenia, o ile treść zapadłego orzeczenia jest niewłaściwa, a jego zmianę lub uchylenie uzasadniają okoliczności będące podstawą wznowienia. Badając zasadność powołanej przez skarżącą przesłanki wznowieniowej Sąd uznał, że jest ona bezpodstawna. Podkreślić należy, że wbrew zarzutom skargi o wznowienie postępowania, Sąd nie uniemożliwił skarżącej stawiennictwa na rozprawie w dniu 22 czerwca 2012 r. w sprawie I SA/Wa 414/12. Skarżąca była prawidłowo powiadomiona o terminie tej rozprawy, co jednoznacznie wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru zawiadomienia z dnia 7 maja 2012 r. (k – 27 akt sądowych sygn. akt I SA/Wa 414/12). Zauważyć należy, że z analizy akt sądowych o sygn. akt I SA/Wa 414/12 wynika, iż skarżąca osobiście złożyła w Sądzie w dniu 11 czerwca 2012 r. wniosek o odroczenie rozprawy, w którym stwierdziła, że zawiadomienie o rozprawie otrzymała w dniu 29 maja 2012 r., bez odpowiedzi na skargę oraz kopii akt (wskazując na art. 12a § 2 p.p.s.a.) i kopii załączników ujętych w teczkę (które jej zdaniem Kierownik MOPS sfabrykował), stwierdzając, że powinna była je otrzymać zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a. Podniosła, że z dniem 31 maja 2012 r. jej orzeczenie o niepełnosprawności wygasło, a uprawniało ono do bezpłatnej komunikacji miejskiej. Zatem w jej ocenie dojazd do Sądu stał się niemożliwy z uwagi na brak środków finansowych, jednocześnie wyszczególniła koszty podróży, zaznaczając, że wniosek o odroczenie rozprawy, w której ma prawo wziąć udział, jest uzasadniony również z tej przyczyny, że dojazd do W. dwoma autobusami w każdą stronę (w drugiej strefie) to koszt ok. 20 zł, na który nie ma środków finansowych. Jednocześnie załączyła m.in. zaświadczenie lekarskie, z którego wynika, że była leczona w oddziale rehabilitacji dziennej szpitala [...] w dniach [...]-[...] maja 2012 r. Stwierdzić należy, że stan zdrowia, na który powołuje się skarżąca nie może być traktowany jako okoliczność uniemożliwiającą jej stawiennictwo i obronę swoich spraw, gdyż ten sam stan zdrowia, mimo podnoszonych twierdzeń, pozwalał J. S. udać się osobiście do Sądu w dniu 11 czerwca 2012 r. i złożyć pismo procesowe (karta nr 21). Zatem nieobecność skarżącej na rozprawie uznać należy za jej osobisty wybór. Skarżąca nie przedstawiła przy tym dokumentu, z którego wynikałoby, aby jej stan zdrowia uniemożliwiał stawiennictwo w Sądzie w dniu rozprawy przeprowadzonej 22 czerwca 2012 r., dołączona kserokopia zaświadczenia lekarskiego wskazuje jedynie, że w szpitalu przebywała w dniach od [...] do [...] maja 2012 r. Dokumentu takiego nie stanowią również przedstawione przy piśmie z dnia 8 września 2013 r. w sprawie o wznowienie postępowania kserokopie pisma skarżącej opisujące jej stan zdrowia i warunki bytowe datowane na wrzesień 2010 r., pisma skarżącej skierowane do Burmistrza [...] (z dnia 22 października 2010 r., 21 marca 2011 r., 16 maja 2011 r. i 26 lipca 2011 r.), do Kierownika MOPS-u z dnia 7 października 2010 r., kserokopia karty informacyjnej Instytutu [...] w [...] informująca o hospitalizacji w dniach od [...] do [...] grudnia 2012 r., kserokopia skierowania do szpitala z dnia 3 grudnia 2012 r., kserokopia konsultacji [...] z dnia 1 stycznia 2006 r. Zatem podnoszone przez skarżącą twierdzenia są bezzasadne. W ocenie Sądu stwierdzić można, że skarżąca już z góry zakładała, iż w dniu 22 czerwca 2012 r. nie weźmie udziału w rozprawie. Zauważyć należy, że sąd administracyjny bada legalność decyzji na dzień jej wydania na podstawie zgromadzonych w sprawie dowodów. Zgodnie z art. 107 p.p.s.a. nieobecność stron nie wstrzymuje rozpoznania sprawy. To strona decyduje o tym, czy stawi się na rozprawę, czy też nie. Jedynie w przypadku wskazanym w art. 91 § 3 p.p.s.a. sąd może w celu dokładniejszego wyjaśnienia sprawy zarządzić stawienie się stron lub jednej z nich osobiście lub przez pełnomocnika. Zarządzenie takie leży jedynie w kompetencji sądu, który ocenia, czy istnieje potrzeba, o jakiej mowa w wyżej wskazanym przepisie. W sprawie I SA/Wa 414/12 takie zarządzenie Sądu nie zostało wydane. Natomiast pismo skarżącej o zmianę terminu rozprawy, czyli o jej odroczenie, nie mogło być skuteczne, gdyż nie zachodziły przesłanki z art. 109 i art. 110 p.p.s.a. Zgodnie z art. 109 rozprawa ulega odroczeniu, jeżeli sąd stwierdzi nieprawidłowość zawiadomienia którejkolwiek ze stron, albo jeżeli nieobecność strony lub jej pełnomocnika jest wywołana nadzwyczajnym wydarzeniem lub inną znaną sądowi przeszkodą, której nie można przezwyciężyć, chyba że strona lub jej pełnomocnik wnieśli o rozpoznanie sprawy w ich nieobecności. W niniejszej sprawie takie nadzwyczajne okoliczności nie wystąpiły. W ocenie Sądu o powyższych przeszkodach nie stanowiła załączona do wniosku o odroczenie rozprawy kserokopia zaświadczenia lekarskiego, z które wynika jedynie, że przed terminem wyznaczonej w sprawie o sygn. akt I SA/Wa 414/12 rozprawy skarżąca była leczona w oddziale rehabilitacji dziennej, zatem niniejsza okoliczność, nie stanowiła już przeszkody w dniu wyznaczonej rozprawy, jak również nie stanowiły wywołanej przedmiotową skargą o wznowienie postępowania ww. kserokopie skierowania do szpitala z dnia 3 grudnia 2012 r., karty informacyjnej z dnia 12 grudnia 2012 r. informującej o hospitalizacji skarżącej w Instytucie [...] w [...] w okresie od [...] do [...] grudnia 2012 r. – tak więc zdarzenia które nastąpiły prawie pół roku po wyroku oddalającym w sprawie o sygn. akt I SA/Wa 414/12 - nie wypełniają przesłanek z art. 109 p.p.s.a. Natomiast zgodnie z art. 110 p.p.s.a. rozprawa ulega odroczeniu, jeżeli sąd postanowi zawiadomić o toczącym się postępowaniu sądowym osoby, które dotychczas nie brały udziału w sprawie w charakterze stron. Taka sytuacja również w przedmiotowej sprawie nie zachodziła. Niestawiennictwo skarżącej na rozprawie w dniu 22 czerwca 2012 r. było więc wynikiem jej osobistego wyboru. Zdaniem Sądu niezasadny jest zarzut odnośnie uniemożliwienia jej przez Sąd zapoznania się z aktami sprawy i złożenia wniosków dowodowych i pism procesowych. Skarżąca wraz z powiadomieniem o terminie rozprawy została poinformowana, że akta udostępniane są stronom w Sekretariacie Informacji o Sprawach. Zważywszy na to, że skarżąca została poinformowana o terminie rozprawy z prawie miesięcznym wyprzedzeniem miała możliwość zapoznania się z aktami i złożenia wniosków dowodowych. Podsumowując stwierdzić należy, że skoro skarżąca nie była pozbawiona możliwości działania, ma zdolność sądową i procesową, to oznacza, że nie zachodzą przesłanki z art. 271 pkt 2 p.p.s.a. Wobec tego, że wskazana przez skarżącą podstawa wznowienia postępowania okazała się nieuzasadniona, skarga o wznowienie postępowania sądowego podlegała oddaleniu na podstawie art. 282 § 2 p.p.s.a. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. art. 282 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. W przedmiocie wynagrodzenia adwokata za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną skarżącemu z urzędu orzeczono w oparciu o art. 250 powołanej wyżej ustawy oraz § 2 ust. 3 i § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2013 r., poz. 461).