I SA/Wa 1588/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz (spr.) Sędziowie: WSA Jolanta Dargas WSA Bożena Marciniak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 12 lutego 2019 r. sprawy ze skargi A. Z., M. C. R., A. B., M. Z., W. K. i J.F. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 marca 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 744/15 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 2000 (dwa tysiące) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz A. Z., M R., A. C. B., M. Z., W. K. i J.F. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. A. Z., M. C.D. ., A. C. , M. Z., W. G. K. i J. F. pismem z 16 lipca 2018 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku tego Sądu z 4 marca 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 744/15, zobowiązującego Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy dawnej ul. [...] , ozn. nr hip. [...]- w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Akta te wraz z odpisem prawomocnego wyroku doręczone zostały zaś organowi 4 czerwca 2016 r. W związku ze zwłoką w wykonaniu wyroku i wniesioną w tym przedmiocie skargą, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 24 listopada 2017 r. I SA/Wa 1534/17 wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wymiarze 1000, stwierdzając jednocześnie, że bezczynność w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W związku z dalszą opieszałością w sprawie, skarżący pismem z 27 czerwca 2018 r. wezwali Prezydenta [...] do wykonania prawomocnego wyroku z 4 marca 2016 r., a następnie wnieśli wskazaną na wstępie skargę, żądając w niej wymierzenia organowi grzywny w wysokości stosownej do jego bezczynności przy rozpoznawaniu wniosku, biorąc pod uwagę kwoty przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku 2017 ogłoszonego przez Prezes GUS w dniu [...] lutego 2018 r. ([...] poz. [...]); przyznania na rzecz każdego z nich od organu sumy pieniężnej w wysokości po 5000 złotych; rozpoznania sprawy w trybie uproszczony oraz zasądzenie od Prezydenta [...] na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W motywach skargi podnosili, że dotychczas zastosowane nie stanowią dla organu wystarczającego bodźca do wykonania wyrok. Poza zaś skargami na jego niewykonanie nie mają innych instrumentów prawnych skutecznego oddziaływania na Prezydenta [...] . Dlatego zasadny jest ich zdaniem wniosek o przyznania na rzecz każdego z nich sumy pieniężnej w wysokości po 5000 złotych. Zasadne jest jej przyznanie zwłaszcza z tego powodu, że od ponad siedmiu lat oczekują na rozpoznanie wniosku odszkodowawczego, podczas gdy Prezydent [...] lekceważy wyroki oraz nie podejmuje w sprawie żadnych działań. Za jej przyznaniem przemawiają nadto szczególne warunki osobiste skarżących, którzy jako osoby w podeszłym wieku obawiają się, że nie doczekają zakończenia postępowania. W odpowiedzi na skargę organ ocenił, że jest ona bezzasadna oraz wskazał, że obecnie przygotowuje w sprawie decyzję kończącą postępowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga, w zakresie w jakim zarzuca Prezydentowi [...] bezczynność w wykonaniu prawomocnego wyroku tut. Sądu jest zasadna, co skutkować musi wymierzeniem organowi określonej w sentencji grzywny, jak też oceny charakteru zaistniałej zwłoki. Wniesiona ona została w trybie art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." Przepis ten w § 1 stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do § 6 art. 154 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 2 art. 154). Uwzględniając skargę sąd, w myśl § 7 art. 154 p.p.s.a., może ponadto przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z 4 marca 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 744/15 zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość [...] położoną przy dawnej ulicy [...] - w terminie czterech miesięcy od zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Te natomiast wpłynęły do organu 2 czerwca 2016 r., co oznacza, że wyznaczony wyrokiem termin wyekspirował 2 października 2016 r. Niekwestionowaną okolicznością jest przy tym, że do dnia podjęcia niniejszego orzeczenia, mimo uprzedniego wezwania przez stronę do wykonania wyroku, jak też wymierzenia Prezydentowi [...] z tytułu zaistniałej zwłoki grzywny (wyrokiem z 24 listopada 2017 r.), organ ów zawisłej przed nim sprawy administracyjnej nie rozstrzygnął. Oznacza to, że od przeszło dwóch lat pozostaje przy wykonywaniu powyższego wyroku w stanie bezczynności, która w tych okolicznościach przybiera postać kwalifikowaną, a więc rażąco narusza prawo, tj. art. 286 § 2 p.p.s.a. jak też art. 153 p.p.s.a. i art. 12 k.p.a. Taką też jej ocenę, sformułował w uprzednio wydanym wyroku Sąd. Z tego względu zasadne jest żądanie wymierzenia Prezydentowi [...] z tytułu tej stwierdzonej opieszałości w wykonywaniu prawomocnego wyroku kolejnej grzywny. Zważywszy na jej uprzedni wymiar (1000 złotych), jak również pięciomiesięczny okres jaki upłynął do wniesienia obecnej skargi od zwrotu organowi akt sprawy wraz prawomocnym wyrokiem wymierzającym uprzednio grzywnę (co nastąpiło 21 lutego 2018 r.), skład orzekający ocenił, że adekwatną w tych okolicznościach faktycznych będzie grzywna dwukrotnie wyższa (2000 złotych). Mimo jednak kwalifikowanego charakteru zaistniałej zwłoki i bezskuteczności uprzednio wymierzonych sankcji, Sąd nie znalazł wystarczająco uzasadnionych podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej o przyznanie im na podstawie art. 154 § 7 p.p.s.a. sumy pieniężnej. Ta bowiem, poza represyjną i dyscyplinującą funkcją, ma przede wszystkim znaczenie kompensacyjne, stanowiąc swego rodzaju zadośćuczynienie za krzywdę, jaką strona poniosła wskutek wadliwie działającej administracji publicznej. A skoro tak, to wniosek o jej przyznanie winien zawierać uzasadnienie, w którym skarżący winni nawiązać do owej krzywdy. Nie jest przy tym wystarczającym w tej materii samo powoływanie się na upływ czasu do wszczęcia postępowania, czy podeszły wiek stron biorących w nim udział i związane z tym obawy co do "doczekania" jego zakończenia . Nie bez znaczenia dla oceny zasadności ww. żądania, pozostaje także deklarowana przez organ wola zakończenia postępowania w związku ze zgromadzonym w sprawie kompletnym materiałem dowodowym (vide zawiadomienie z [...] września 2018 r. nr [...]). Ta okoliczność powoduje bowiem, że traci na znaczeniu potrzeba zwiększenia nań ekonomicznego nacisku, celem przymuszenia do wydania w sprawie decyzji. Stąd skargą, w części obejmującej żądanie przyznania skarżącym sumy pieniężnej podlega oddaleniu. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1 i 2 wyroku, a na podstawie art. 151 powołanej ustawy jak w punkcie 3 wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego orzeczono natomiast na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców pranych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.). Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.