I SA/Wa 159/10

WyrokWSA w Warszawie2010-04-15

Skład orzekający: Mirosław Gdesz, Jolanta Dargas, Monika Nowicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy złożenie wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza granicami RP po terminie określonym w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. (tj. po 31 grudnia 2008 r.) może skutkować odmową potwierdzenia tego prawa, mimo podnoszonych przez stronę okoliczności o braku winy w niedochowaniu terminu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że termin określony w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej jest terminem prawa materialnego, który nie podlega przywróceniu, chyba że ustawa stanowi inaczej. Ponieważ wnioski zostały złożone po upływie tego terminu, a ustawa nie przewiduje możliwości jego przywrócenia, organy administracji prawidłowo odmówiły potwierdzenia prawa do rekompensaty.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli wnioski o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza granicami RP w styczniu 2009 r. Wojewoda odmówił, wskazując na złożenie wniosków po terminie określonym w ustawie (31 grudnia 2008 r.). Minister Skarbu Państwa utrzymał decyzję w mocy, podkreślając, że termin ten jest nieprzywracalny. Skarżący podnosili, że dowiedzieli się o prawie do rekompensaty z telewizji i uważają ograniczenie terminów za niezgodne z konstytucją.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Gdesz (spr.) Sędziowie WSA Jolanta Dargas WSA Monika Nowicka Protokolant Anna Traczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi T.O. i I. M. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP oddala skargę. Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania I. M. i T. O. (zwane dalej skarżącymi), utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2009 r. nr [...], odmawiającą skarżącym potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej przez J. i M. S. Stan faktyczny. T. O. w dniu 21 stycznia 2009r., a I. M. w dni 22 stycznia 2009r. wystąpiły do Wojewody [...] z wnioskami o wydanie decyzji potwierdzającej prawo do rekompensaty z tytułu pozostawienia poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej przez J.i M. S. nieruchomości położonej w miejscowości K. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2009 r. nr [...], odmówił skarżącym potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej wskazując, że wnioski złożone zostały przez skarżące po terminie określonym w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 169, poz. 1418 ze zm.), czyli po dniu 31 grudnia 2008 r. Od powyższej decyzji skarżące złożyły odwołanie, wskazując w nim, że wnioski składane były w styczniu 2009 r., gdyż "uważały, iż tak krótki czas nie ma znaczenia" i ograniczenie terminu składania wniosków jest dla nich krzywdzące. Minister Skarbu Państwa, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2009 r. W uzasadnieniu organ stwierdził, że organ pierwszej instancji prawidłowo odmówił skarżącym prawa do rekompensaty, gdyż wnioski skarżących złożone zostały po upływie terminu określonego w art. 5 ust. 1 powołanej wyżej ustawy z dnia 8 lipca 2005r., który określał ten termin na dzień 31 grudnia 2008 r. Organ drugiej instancji nadto podniósł, że termin wskazany w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. jest terminem prawa materialnego i jest nieprzywracalny, a zatem złożenie wniosku po dniu 31 grudnia 2008 r. musi skutkować odmową potwierdzenia prawa do rekompensaty. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosły I. M. i T. O. wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji pierwszej instancji. W uzasadnieniu skargi wskazano, że właścicielami gospodarstwa położonego w miejscowości K. leżącej obecnie poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej byli dziadkowie skarżących J. i M. S. O przysługującym prawie do rekompensaty skarżące dowiedziały się z telewizji. Uzyskawszy informację, że rodzina nie wystąpiła ze stosownymi wnioskami, skarżące same je złożyły. W ocenie skarżących ustawowe ograniczenie terminów składania wniosków jest niezgodne z konstytucją, ponieważ ich rodzina utraciła majątek nie z własnej winy. W odpowiedzi na skargi Minister Skarbu Państwa wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Uzasadnienie prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stan faktyczny w sprawie jest bezsporny, dlatego Sąd akceptując ustalenia faktyczne dokonane przez organ dokonał kontroli zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zbadał, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi. W ocenie Sądu skarga nie jest uzasadniona. Dokonując kontroli decyzji wydanych w niniejszej sprawie Sąd stwierdził, że skarga nie może być uwzględniona, ponieważ zaskarżone decyzje nie naruszają prawa, organy administracji obu instancji prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego, jak również nie uchybiły zasadom i przepisom postępowania. Z przepisu art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej wynika, że potwierdzenie prawa do rekompensaty następuje na wniosek osoby ubiegającej się o potwierdzenie tego prawa, złożony nie później niż do dnia 31 grudnia 2008 r. W takiej sytuacji, tzn. w przypadku niespełnienia wymogu, o którym mowa w 5 ust. 1 tej ustawy wojewoda jest zobligowany do wydania decyzji o odmowie potwierdzenia prawa do rekompensaty. Taki obowiązek nakłada bowiem na organ przepis art. 7 ust. 2 powołanej wyżej ustawy. Zgodzić się należy z organem, że termin określony w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej jest terminem prawa materialnego. Termin prawa materialnego jest terminem, który ogranicza w czasie dochodzenie lub inną realizację praw podmiotowych, a jego skuteczny upływ powoduje wygaśnięcie określonego prawa podmiotowego lub niemożliwość jego realizacji. Termin prawa materialnego podlega przywróceniu tylko wyjątkowo i jedynie wówczas, gdy taką możliwość przewidują przepisy określające dany termin (por. także: uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 1996 r., sygn. akt OPK 19/96, ONSA z 1997 r. z. 2, poz. 56). W cytowanej ustawie z dnia 8 lipca 2005 r. ustawodawca nie zamieścił przepisu przewidującego taką możliwość. W niniejszej sprawie stan faktyczny pozostaje niesporny. Skarżące wystąpiły do Wojewody [...] o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w dniach 21 i 22 stycznia 2009 r., a więc po terminie określonym w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. W toku postępowania administracyjnego strona skarżąca nie przedstawiła dowodów potwierdzających fakt wcześniejszego złożenia wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty. Wobec powyższego należy uznać, że zaskarżona decyzja Ministra Skarbu Państwa utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] 2009 r. o odmowie potwierdzenia prawa do rekompensaty jest zgodna z prawem. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło