I SA/Wa 1591/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-10-08
Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Justyna Wtulich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który złożył skargę w sprawie z zakresu pomocy społecznej, może zostać przyznany na jego wniosek adwokat z urzędu, mimo że jest zwolniony z kosztów sądowych na mocy art. 239 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.?Ratio decidendi
Wnioskodawcy, który złożył skargę w sprawie z zakresu pomocy społecznej, może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, nawet jeśli jest zwolniony z kosztów sądowych na mocy art. 239 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. Zwolnienie z kosztów sądowych nie wyklucza możliwości przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, jeśli sytuacja materialna wnioskodawcy uzasadnia takie przyznanie.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawca wskazał na trudną sytuację materialną, utrzymując się z zasiłku dla bezrobotnych i ponosząc znaczne wydatki związane z edukacją córek. Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia w sprawie z zakresu pomocy społecznej.Rozstrzygnięcie
Sąd przyznał J. O. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata oraz umorzył postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 8 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J. O. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia w sprawie z zakresu pomocy społecznej postanawia : I. przyznać J. O. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata, II. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął w dniu
6 października 2015 r. (data stempla biura podawczego) formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnioskodawca wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawcą pozostają dwie córki. Źródłem utrzymania wnioskodawcy jest zasiłek przyznawany osobom bezrobotnym w wysokości [...] zł miesięcznie. Wnioskodawca oświadczył, że córki nie uzyskują żadnego dochodu, gdyż obie uczą się. Jedna z córek jest uczennicą Liceum Ogólnokształcącego, a druga studiuje w [...].
Wnioskodawca podał, że zarówno on, jak i córki nie posiadają żadnego majątku, nieruchomości, zasobów pieniężnych czy przedmiotów wartościowych. Wyjaśnił, że żona nie pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z nim oraz córkami. Wskazał, że jest zobowiązana do płacenia alimentów na rzecz córek, których nie płaci, gdyż jest osobą bezrobotną. Wnioskodawca oświadczył, że w związku z rozpoczęciem roku szkolnego i studenckiego zapożyczył się na kwotę w wysokości [...] zł. Wskazał, że poniósł jednorazową opłatę związaną z zakupem podręczników i rozpoczęciem roku szkolnego w wysokości [...] zł. Do tego doszły wydatki związane z opłatą za pokój wynajmowany przez córkę w wysokości – [...] zł, bilet miesięczny [...] zł, wyżywienie – [...] zł, oraz na dojazd córki do domu w wysokości [...] zł. Wnioskodawca dodał, że ponosi także koszty w postaci opłat za telefon i internet w wysokości [...] zł, wywóz szamba w wysokości [...] zł, podatek w wysokości [...] zł, za energię elektryczną w wysokości ok. [...] zł, wodę w wysokości ok. [...] zł, wywóz śmieci w wysokości ok. [...] zł.
W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje:
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Zgodnie z art. 245 § 1 - 3 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2).
Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że wnioskodawca wykazał, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Sytuacja majątkowa wnioskodawcy jest bowiem na tyle trudna, że nie jest on w stanie bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Z tego względu, przyznano wnioskodawcy prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata z urzędu.
Jednocześnie ze względu na ustawowe zwolnienie wnioskodawcy, na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych zbędne stało się rozpoznawanie wniosku w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Stosownie do treści art. 239 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W niniejszej sprawie skarżący wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia w sprawie z zakresu pomocy społecznej.
Stosownie do treści art. 249 a P.p.s.a. dodanego ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r. poz. 658) jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Z tego względu, umorzono postępowanie w zakresie wniosku wnioskodawcy o zwolnienie od kosztów sądowych.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 249 a i 246 § 1 pkt 2 w zw.
z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło