I SA/Wa 160/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Kamińska Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) asesor WSA Maria Tarnowska Protokolant Iwona Kosińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2005 r. sprawy ze skargi M. K. i T. K. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] grudnia 2001 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji o nabyciu mienia z mocy prawa 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz M. K. i T. K. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I SA/Wa 160/05 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2001 r. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, po rozpatrzeniu odwołania T. K. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2001 r., nr [...] odmawiającej zmiany decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2001 r., nr [...] stwierdzającej nabycie przez Gminę Miasta T. z dnia [...] stycznia 1999 r. z mocy prawa własności nieruchomości położonej w T., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. [...] ha, stanowiącej współwłasność M. K. i T. K., zajętej pod drogę publiczną, utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2001 r. W uzasadnieniu organ drugiej instancji wskazał, że Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2001 r., nr [...], po uprzednim wznowieniu postępowania, odmówił zmiany swojej decyzji z dnia [...] kwietnia 2001 r., nr [...], stwierdzając nabycie przez Gminę Miasta T. z dniem [...] stycznia 1999 r. z mocy prawa za odszkodowaniem własności nieruchomości gruntowej, położonej w T., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. [...] ha. Decyzję swoją organ wojewódzki uzasadnił tym, że nie znaleziono podstaw do uchylenia kwestionowanej decyzji pomimo tego, że zachodzą przyczyny określone w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, ponieważ w wyniku wznowienia postępowania może zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swojej istocie decyzji dotychczasowej, bowiem decyzja ta była wydana zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Organ wskazał, że brak udziału strony jest niewątpliwie wadą postępowania, jednak przesłanki merytoryczne, niezależnie od udziału strony, przemawiają za utrzymaniem podjętego rozstrzygnięcia. Od decyzji organu wojewódzkiego z dnia [...] lipca 2001 r. odwołanie do Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast złożył T. K. podnosząc, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa materialnego przez błędną jego wykładnię oraz z naruszeniem art. 28 i art. 107 § 3 kpa. Rozpatrując odwołanie oraz całość materiału dowodowego organ drugiej instancji podniósł, że z akt sprawy wynika, że T. K. w dniu [...] czerwca 2001 r. złożył odwołanie od decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2001 r., wnosząc jednocześnie o przywrócenie terminu do jego złożenia uzasadniając wniosek tym, że bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu zakończonym tą decyzją. Analizując złożony wniosek organ wojewódzki stwierdził, że zachodzą przesłanki określone w art. 145 § 1 kpa, dające podstawę do wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...] kwietnia 2001 r. i postanowieniem z dnia [...] czerwca 2001 r. wznowił postępowanie zawiadamiając o tym strony. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ wojewódzki, mając na uwadze art. 73 ust 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczna (Dz. U. z 1998 r. Nr 133, poz. 872) uznał, iż słusznie podjął decyzję z dnia [...] kwietnia 2001 r., nr [...], orzekającą nabycie przez Gminę Miasta T. nieruchomości położonej w T., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. [...] ha, zajętej pod drogę publiczną (ul. [...]), a będącej uprzednio współwłasnością M. K. i T. K. Przedmiotowa nieruchomość (działka nr [...]), choć stanowiła własność osób fizycznych, to w dniu [...] grudnia 1998 r. pozostawała we władaniu Gminy Miasta T. i zajęta była pod drogę publiczną (ul. [...]). Organ podniósł, że na podstawie rozporządzenia Ministra Komunikacji z dnia 11 września 1986 r. (Dz. U. Nr 35, poz. 179), ul. [...] zaliczona została do katalogu dróg wojewódzkich, ale następnie na podstawie ustawy z dnia 24 listopada 1995 r. o zmianie zakresu działania niektórych miast oraz miejskich stref usług publicznych (Dz. U. z 1997 r. Nr 37, poz. 224) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 grudnia 1995 r. w sprawie jednostek organizacyjnych oraz dróg nie podlegających przejęciu przez gminę o statusie miasta (Dz. U. z 1995 r. Nr.145, poz. 711), ul. [...] pozostała we władaniu Gminy Miasta T., jako że nie została umieszczona w wykazie dróg krajowych i wojewódzkich nie podlegających przejęciu przez gminę o statusie miasta. Dlatego zdaniem organu, przedmiotowa nieruchomość spełnia wymogi określone w przepisie art. 73 ust 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. z 1998 r. Nr 133, poz. 872) i w związku z tym organ wojewódzki słusznie uznał, że decyzja z dnia [...] kwietnia 2001 r., nr [...], wydana została zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Pomimo tego, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu zakończonym tą decyzją, to i tak w wyniku wznowienia postępowania mogła zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca decyzji dotychczasowej. Wobec tego decyzją z dnia [...] lipca 2001 r. organ wojewódzki odmówił zmiany decyzji z dnia [...] kwietnia 2001 r. orzekającej nabycie z mocy prawa przez Gminę Miasta T. nieruchomości położonej w T., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. [...] ha, zajętej pod drogę publiczną, a będącej uprzednio współwłasnością M. K. i T. K. Organ uznał, że w świetle obowiązujących przepisów prawa, decyzja Wojewody [...] nr [...] jest decyzją prawidłową. Na powyższą decyzję skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego w terminie złożyli T. K. i M. K. Zarzucili oni zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 73 ust 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872), art. 36 pkt 5 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych ( Dz. U. Nr 23, poz. 102) oraz przepisów postępowania, tj. art. 7, 10, 77, 81 i 107 § 3 kpa. Skarżący podnieśli, że decyzja nie jest zgodna z przepisami prawa materialnego i prawa administracyjnego normującego sytuacje prawną dróg publicznych oraz dopuszczalności wywłaszczenia nieruchomości na cele budowy oraz modernizacji dróg publicznych. Wskazali na przepis art. 36 pkt 5 ustawy z 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191) w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 16 stycznia 1996 r. o zmianie wyżej wymienionej ustawy (Dz. U. Nr 23, poz. 102), który przewidział, że Skarb Państwa przejął - z pewnymi wyjątkami - zobowiązania rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia wojewódzkiego. Skarżący podnieśli, że ustawa z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872) stanowią, że w następstwie porozumienia pomiędzy zarządcami dróg sprzed wejścia w życie ustawy o reformie administracyjnej z 1998 r. i nowymi ustanowionymi w ramach tej reformy, dokonuje się podział kompetencji w zarządzaniu drogami w zależności od rodzaju dróg. Ostatecznie skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji, a także decyzji organu pierwszej instancji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który z mocy art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) stał się właściwy do rozpoznania niniejszej sprawy zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. z przepisami prawa materialnego i procesowego. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 - zwanej dalej ppsa) sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będące jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawę prawną. Skarga jest zasadna, jednakże z przyczyn, które Sąd ma obowiązek brać pod uwagę z urzędu. Jak wynika z decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2001 r., nr [...], przedmiotem rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji była odmowna zmiany decyzji własnej tego organu z dnia [...] kwietnia 2001 r., w której to decyzji organ stwierdził nabycia przez Samorząd Województwa [...] z mocy prawa z dniem [...] stycznia 1999 r. mienia opisanego w tej decyzji. Z kolei z decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] grudnia 2001 r. wynika, że przedmiotem rozstrzygnięcia organu drugiej instancji była decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2001 r., w której organ ten odmówił zmiany swojej decyzji z dnia [...] kwietnia 2001 r. jednakże w przedmiocie nabycia z mocy prawa mienia przez Gminę Miasta T. Wynika to nie tylko z komparycji decyzji organu odwoławczego, ale także z uzasadnieniem tej decyzji, w którym jeszcze trzykrotnie organ wskazuje, że na mocy wspomnianej decyzji Wojewody, mienie nabyła Gmina Miasta T., podczas gdy z treści decyzji Wojewody z dnia [...] kwietnia 2001 r. oraz z dnia [...] lipca 2001 r. wynika, że nabywcą mienia był Samorząd Województwa [...]. Wobec powyższego wskazać należy, że organ drugiej instancji uczynił przedmiotem swojego rozstrzygnięcia inną decyzję, niż tę, od której złożył odwołanie T. K. Doszło więc do naruszenia przez organ odwoławczy przepisów art. 7, 77 § 1, 107 § 1 i § 3 i 138 § 1 pkt 1 kpa. Dlatego z mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa, Sad orzekł jak wyroku. Rozstrzygnięcie z pkt 2 wyroku uzasadnione jest treść art. 152 ppsa, a z pkt 3 art. 200 ppsa. Ponownie rozpoznając sprawę, organ drugiej instancji rozpozna odwołanie T. K. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2001 r. o odmowie zmiany decyzji tegoż Wojewody z dnia [...] kwietnia 2001 r. orzekającej o nabyciu mienia przez Samorząd Województwa [...].