I SA/Wa 1603/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Durzyńska Sędziowie: WSA Monika Sawa WSA Przemysław Żmich (spr.) po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. P. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2018 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z [...] czerwca 2018 r. nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez M. P. odwołania od decyzji Wojewody [...] z [...] kwietnia 2018 r. nr [...], umarzającej postępowanie administracyjne w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez A. P. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej w miejscowości [...], pow. [...], woj. [...]. Postanowienie wydane zostało w następującym stanie faktycznym i prawnym: Wojewoda [...] decyzją z [...] kwietnia 2018 r. umorzył postępowanie administracyjne w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez A. P. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej w miejscowości [...], pow. [...], woj. [...]. Decyzja ta wraz z pouczeniem o 14-dniowym terminie do wniesienia odwołania doręczona została skarżącemu [...] kwietnia 2018 r. Skarżący M. P. pismem, którego wpływ do [...] Urzędu Wojewódzkiego odnotowano [...] maja 2018 r., wniósł odwołanie od ww. decyzji do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, za pośrednictwem Wojewody [...]. Odwołanie M. P. wraz z aktami sprawy zostało przekazane Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji po rozpatrzeniu sprawy, postanowieniem z [...] czerwca 2018 r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z [...] kwietnia 2018 r. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie (art. 129 § 2 kpa) oraz, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania a postanowienie w tej sprawie jest ostateczne (art. 134 kpa). Minister dodał, że każde uchybienie terminu do wniesienia odwołania powoduje, że organ odwoławczy ma obowiązek stwierdzić to uchybienie wydając postanowienie przewidziane w art. 134 kpa. Organ odwoławczy ustalił, że decyzja Wojewody [...] z [...] kwietnia 2018 r. została wysłana listem poleconym za zwrotnym potwierdzeniem odbioru na adres M. P. wskazany w aktach sprawy. Przesyłka została odebrana [...] kwietnia 2018 r. Zgodnie zatem z art. 129 § 2 kpa, termin 14 dni na wniesienie odwołania od decyzji upływał [...] maja 2018 r. Odwołanie M. P. od ww. decyzji, zostało złożone osobiście w kancelarii [...] Urzędu Wojewódzkiego [...] maja 2018 r., czyli po upływie terminu do wniesienia odwołania. W konkluzji organ odwoławczy wyjaśnił, że strona uchybiła terminowi do wniesienia odwołania, i nie może zostać ono rozpatrzone przez organ II instancji z przyczyn formalnych. Na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył M. P. W uzasadnieniu skargi skarżący, opisując swoją historię podczas okupacji oraz okoliczności, na skutek których zmuszony był razem z matką opuścić b. terytorium RP, podniósł liczne argumenty dotyczące merytorycznej decyzji, będącej przedmiotem wniosku o przyznanie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Skarżący wniósł o pozytywne rozstrzygnięcie sprawy, wskazując, iż sprawa ciągnie się od ponad 30 lat. Nie sformułował wprost zarzutów, odnoszących się do rozstrzygnięcia ujętego w zaskarżonym postanowieniu o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o oddalenie skargi w całości jako bezzasadnej, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna. Zgodnie z treścią art. 134 kpa organ odwoławczy przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania odwołania zobowiązany jest do zbadania terminowości oraz dopuszczalności jego wniesienia. Warunkiem skuteczności czynności procesowej jest bowiem zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Przenosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy, stwierdzić należy, że zasadnicze znaczenie ma ustalenie, czy odwołanie skarżącego od decyzji Wojewody [...] z [...] kwietnia 2018 r. zostało wniesione z zachowaniem ustawowego terminu do jego wniesienia. Stosownie do treści art. 129 § 1 i 2 kpa odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Przy czym wniesienie odwołania w terminie umożliwia stronie niezadowolonej z wydanego rozstrzygnięcia ponowne rozpoznanie sprawy przez organ odwoławczy. Odwołanie musi być wniesione w terminie określonym w art. 129 kpa. Termin do wniesienia odwołania jest terminem ustawowym, a więc nie może on być przedłużany lub skracany przez organ administracji publicznej, jest terminem procesowym obliczanym według przepisów kodeksu oraz terminem zawitym, którego upływ organ odwoławczy uwzględnia z urzędu. Wniesienie odwołania po terminie, jeżeli wnoszący odwołanie nie zwrócił się równocześnie o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania (art. 58 § 2 kpa), powoduje, że organ odwoławczy jest obowiązany wydać postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, ponieważ w tej sytuacji odwołanie dotyczy decyzji organu I instancji, która uzyskała już przymiot ostateczności. Uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie może przystąpić do merytorycznego rozpoznania odwołania. W takiej sytuacji organ II instancji nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 kpa. Nawet nieznaczne przekroczenie terminu do wniesienia odwołania zobowiązuje organ do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Jak wynika z akt niniejszej sprawy decyzja Wojewody [...] z [...] kwietnia 2018 r. została doręczona skarżącemu [...] kwietnia 2018 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy. Akt ten zawierał prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wniesienia odwołania. W ocenie Sądu jest bezspornym w sprawie, że termin do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] upłynął [...] maja 2018 r., a wobec tego przedmiotowe odwołanie skarżącego złożone osobiście w kancelarii [...] Urzędu Wojewódzkiego [...] maja 2018 r., czyli po upływie 21 dni od dnia otrzymania decyzji Wojewody [...] zostało niewątpliwie wniesione z uchybieniem ustawowego terminu do jego wniesienia. W tej sytuacji Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że w rozpatrywanej sprawie zaistniały prawne podstawy do wydania, w trybie określonym w art. 134 kpa, postanowienia stwierdzającego uchybienie przez skarżącego terminu do wniesienia odwołania. Wobec tego, że przedmiotem skargi jest postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, Sąd nie zajmował się oceną zasadności decyzji Wojewody [...] z [...] kwietnia 2018 r. nr [...], umarzającej postępowanie administracyjne w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez A. P. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, ze zm.) orzekł jak w sentencji.