I SA/Wa 1606/08

Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. M. i S. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi K. M. i S. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty adiacenckiej postanawia: odmówić przyznania K. M. i S. M. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości [...] zł, K. M. i S. M. w dniu 24 listopada 2008 r. złożyli w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnego w Warszawie wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Z oświadczeń złożonych na urzędowych formularzach wniosków wynika, że wnioskodawcy są małżeństwem, pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym, uzyskują dochód miesięczny z tytułu przyznanych im świadczeń emerytalnych w wysokości [...] zł (S. M.) i [...] zł (K. M.). Ponadto wnioskodawczyni oświadczyła, że otrzymuje dodatek pielęgnacyjny w wysokości [...] zł, dodatek kombatancki w wysokości [...] zł, ryczałt energetyczny w wysokości [...] zł oraz dodatek kompensacyjny w wysokości [...] zł. Małżonkowie M. ujawnili również, że posiadają majątek w postaci domu o powierzchni [...] m2 ([...]), mieszkanie o powierzchni [...] m2, nieruchomość rolną o powierzchni [...] m2, a także jedenastoletni samochód marki [...]. W uzasadnieniu złożonego wniosku S. M. podkreślił, że cierpi na różnego rodzaju schorzenia, jest inwalidą [...] grupy, część emerytury wydaje na leki. S. M. oświadczyła natomiast, że podobnie jak mąż cierpi na różne schorzenia, jest inwalidką [...] grupy, również część emerytury przeznacza na zakup leków. Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 powołanej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Stwierdzić należy, że przedstawiona przez K. i S. M. sytuacja majątkowa nie daje podstaw do uwzględnienia złożonych przez nich wniosków. Zauważyć należy, że przy ocenie zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym ustawodawca nakazuje stosowanie surowych kryteriów oceny. Strona domagając się uwzględnienia takiego wniosku w całości musi wykazać, że znajduje się w wyjątkowo trudnej sytuacji, która w znaczący sposób odbiega od przeciętnej. Nie bez powodu w przepisie art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy posłużono się zwrotem "nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania". Tylko te osoby, które wykażą, iż ich sytuacja materialna jest ekstremalnie ciężka mogą oczekiwać, że zostaną zwolnione z kosztów sądowych, a ze środków publicznych pokryte zostaną wydatki pełnomocnika ustanowionego dla nich z urzędu. Tego rodzaju sytuacja nie zachodzi w niniejszej sprawie, gdyż wnioskodawcy uzyskują stały dochód w wysokości około [...] zł. Nawet przy uwzględnieniu wydatków związanych z codziennym utrzymaniem, wydatków na leki brak jest podstaw do przyjęcia, że spełniona została przesłanka z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Okoliczność ta przesądziła o odmowie przyznania prawa pomocy na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.