I SA/Wa 1612/10

Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku G.O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi K.O., G.O. i A.S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości postanawia odmówić G.O. przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 lutego 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 1612/10 uwzględnił skargę K.O., G.O. i A.S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości i uchylił zaskarżoną decyzję. W tej sytuacji G.O. wnioskiem z dnia 24 marca 2011 r., złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żona oraz dwójka dorosłych dzieci. Źródłem utrzymania rodziny są wynagrodzenia z tytułu pracy uzyskiwane przez wnioskodawcę oraz jego żonę w łącznej wysokości [...] zł miesięcznie. Posiadany majątek to mieszkanie o powierzchni [...] m². W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że uzyskiwany dochód przeznaczany jest na pokrycie bieżących opłat związanych z codziennym życiem oraz utrzymaniem mieszkania, na spłatę zaciągniętego kredytu na mieszkanie oraz na zaspokojenie podstawowych potrzeb. Wobec podniesionych we wniosku okoliczności, celem oceny rzeczywistego stanu majątkowego, możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego wnioskodawcy, pismem z dnia 31 marca 2011 r. wezwano skarżącego do złożenia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy, dodatkowych oświadczeń i dokumentów, pozwalających na pełne wyjaśnienie jego sytuacji majątkowej. Wezwanie doręczone zostało w dniu 5 kwietnia 2011 r. Termin do jego wykonania upływał zatem w dniu 12 kwietnia 2011 r. Mimo upływu wyznaczonego terminu wezwanie nie zostało wykonane. W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). Instytucja przyznania prawa pomocy jest zatem rozwiązaniem szczególnym i powinna być stosowana w przypadkach wyjątkowych, wobec osób, których sytuacja materialna, bytowa jest trudna. Zawarte w art. 246 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że G.O. nie wykazał dostatecznie, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zaznaczyć trzeba, że podstawę do przyznania prawa pomocy stanowią informacje wynikające z oświadczenia zawartego we wniosku składanym przez stronę na urzędowym formularzu. W sytuacji, gdy oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W rozpoznawanej sprawie pismem z dnia 31 marca 2011 r. wezwano wnioskodawcę do złożenia – w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy - dodatkowych oświadczeń i dokumentów, pozwalających na pełne wyjaśnienie jego sytuacji materialnej, a tym samym ustalenie istnienia przesłanek do ewentualnego pozytywnego załatwienia złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Mimo upływu wyznaczonego terminu skarżący nie wykonał wezwania - nie nadesłał żądanych oświadczeń i dokumentów. Stwierdzić zatem należy, że wnioskodawca nie wykazał należycie, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania i brak jest podstaw do uwzględnienia złożonego w tym przedmiocie wniosku. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.