I SA/Wa 1614/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Chaciński (spr.) Sędziowie: WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska WSA Bożena Marciniak Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2014 r. sprawy ze skargi A. B. i H. B. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji oddala skargę Wnioskiem z dnia 15 kwietnia 2010 r. A. B. i H. B. wnieśli o uchylenie ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r., znak [...], utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r., nr [...], w sprawie o ustalenie i wypłacenie odszkodowania za działkę ozn. nr geod. [...]o pow. [...] ha, zajętą pod drogę gminną ul. [...] Po rozpatrzeniu ww. wniosku Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. odmówił wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r. Od powyższej decyzji wnioskodawcy wnieśli odwołanie. Minister Infrastruktury po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. uchylił zaskarżoną decyzję i sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r. Wojewoda [...] wznowił przedmiotowe postępowanie. Następnie Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...], odmówił uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r. Od powyższej decyzji skarżący złożyli odwołanie. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej rozpoznając powyższe odwołanie decyzją z dnia[...] kwietnia 2013 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu Minister przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania zwykłego oraz wskazał, iż nie znalazł podstaw do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. jak żądali wnioskodawcy. Stwierdził, iż[...], jak słusznie uznał organ I instancji, nie stanowi podstawy do stwierdzenia, iż w postępowaniu dowodowym zakończonym decyzją ostateczną organ oparł się na fałszywym dowodzie. Tym bardziej, iż przedstawiona przez wnioskodawców okoliczność nie została stwierdzona prawomocnym orzeczeniem sądowym lub innego właściwego organu, a to na wnioskodawcach spoczywał ciężar dowodu, na podstawie którego wnoszą o wznowienie postępowania administracyjnego. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli H. B. i A. B. W uzasadnieniu skargi zarzucili, iż organy nie zbadały przedmiotu skargi i nie odniosły się do niej merytorycznie. Ich zdaniem wszystko to przesądza o rażącym naruszeniu prawa przez organy administracji. Reasumując zarzucili, iż organy obu instancji zignorowały ich wniosek dowodowy w postaci [...]i tym samym nie dowiodły, iż nie jest on prawdziwy. Z [...] tego wynikało zaś, że dowody na których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, dotyczące kwoty i sposobu wyceny okazały się fałszywe W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W ocenie Sądu skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu w rozpatrywanej sprawie jest decyzja Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...], którą to decyzją po wznowieniu postępowania odmówiono uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...]maja 2006 r., znak [...], utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...]z dnia [...] kwietnia 2006 r., nr [...], w sprawie o ustalenie i wypłacenie odszkodowania za działkę ozn. nr geod. [...] o pow. [...] ha, zajętą pod drogę gminną ul. [...] w B. Kontroli Sądu podlega zatem zasadność odmowy uchylenia decyzji administracyjnej po wznowieniu postępowania, na wniosek skarżących, z uwagi na to, że zdaniem organów nie zaistniała przesłanka stanowiąca podstawę wznowienia określona w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Na wstępie należy zaznaczyć, że postępowanie administracyjne, będące przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie, toczyło się w jednym z nadzwyczajnych trybów postępowania, jakim jest wznowienie postępowania administracyjnego. Wznowienie postępowania jako instytucja procesowa ma na celu stworzenie prawnej możliwości ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, która zakończona została decyzją ostateczną i w stosunku do której zaistniała jedna ze wskazanych w art. 145 § 1 i art. 145a § 1 k.p.a. okoliczności będących podstawami wznowienia postępowania. Kodeks postępowania administracyjnego uzależnia możliwość wznowienia postępowania od wystąpienia w sprawie dwóch przesłanek pozytywnych oraz braku dwóch przesłanek negatywnych. Przesłankami pozytywnymi są rozstrzygnięcie sprawy decyzją ostateczną i wystąpienie jednej z wyliczonych wyczerpująco w art. 145 § 1 i art. 145a § 1 k.p.a. podstaw prawnych wznowienia postępowania administracyjnego. Przesłankami negatywnymi jest przesłanka terminu - art. 146 § 1 k.p.a. oraz przesłanka dotycząca tego, czy treść rozstrzygnięcia sprawy w trybie wznowienia postępowania odpowiadałaby treści decyzji ostatecznej – art. 146 § 2 k.p.a. Tryb wznowienia postępowania uruchamiany jest w wyniku wydania postanowienia na podstawie art. 149 § 1 i 2 k.p.a. Ten akt procesowy otwiera drogę do dalszego postępowania, którego przedmiotem jest badanie rzeczywistego zaistnienia podstawy wznowienia jak i ocena skutków, jakie jej istnienie wywiera na rozstrzygnięcie sprawy. W przedmiotowej sprawie po wznowieniu postępowania organ po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego uznał, że nie zaistniały podstawy wznowienia i na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. wydał decyzję odmawiającą uchylenia decyzji ocenianej w postępowaniu wznowieniowym. Skarżący domagali się wzruszenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r., utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r., w sprawie o ustalenie i wypłacenie odszkodowania z uwagi na wady, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., czemu dali wyraz w swoim wniosku z dnia 15 kwietnia 2010 r. sprecyzowanym pismem z dnia 14 maja 2010 r. W konsekwencji tego, organ pierwszej instancji, związany zakresem wniosku H. B. i A. B. prowadził postępowanie wznowieniowe w oparciu o powyższe przepisy. Zdaniem Sądu, na co zresztą prawidłowo wskazały organy administracji, aby skutecznie wykazać zaistnienie podstawy wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a muszą łącznie wystąpić trzy przesłanki. Po pierwsze, musi istnieć związek przyczynowy między dowodami, które okazały się fałszywe, a istotnymi dla sprawy okolicznościami faktycznymi. Po drugie, związek przyczynowy musi wystąpić w danej sprawie administracyjnej (w tym przypadku w sprawie dotyczącej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r.), a nie w innej z nią związanej. Po trzecie, sfałszowanie musi znaleźć potwierdzenie w orzeczeniu sądu lub innego organu (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 1991 r., sygn. akt II SA 640/91 - ONSA 1992, nr 3-4, poz. 66, s. 140 - gdzie Sąd wskazał, że "Wznowienie nie mogło nastąpić, ponieważ ani sąd, ani inny właściwy organ nie stwierdził prawomocnie sfałszowania dowodu, ani popełnienia przestępstwa przy wydawaniu decyzji"; zob. też wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 czerwca 2000 r., sygn. akt I SA 1123/99, Lex nr 55743). Ponadto, Sąd zauważa, że z uwagi na szerokie pojęcie dowodu, wynikające z art. 75 § 1 k.p.a. fałsz dowodu może przejawiać się nie tylko w fałszywych dokumentach i opiniach biegłych, ale też w fałszu innych dowodów, dowodem nie jest jednak wyjaśnienie stron. Skoro więc H. B. i A. B. domagali się wznowienia postępowania na ww. podstawie wznowienia - to musieli przedłożyć właściwemu organowi prowadzącemu postępowanie wznowieniowe dowód w postaci orzeczenia sądowego stwierdzającego, że dokumenty w oparciu o które została wydana decyzja Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r. były sfałszowane. Nie jest bowiem rolą organu administracji przeprowadzanie takiego dowodu we własnym zakresie. W niniejszym postępowaniu, zdaniem skarżących, takim dowodem jest złożony wraz z wnioskiem z dnia 15 kwietnia 2010 r.[...], z którego wynika, iż w ocenie wnioskodawców, dowody na których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, dotyczące kwoty i sposobu wyceny okazały się fałszywe. Podkreślić jednak należy, iż Sąd podziela stanowisko organów, iż skarżący nie przedstawili żadnych dowodów w postaci orzeczenia sądu lub innego organu, iż sfałszowana została dokumentacja będąca podstawą oszacowania wartości ww. nieruchomości, na podstawie której wydana została decyzja Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r. W związku z tym zarzuty A. B. i H. B. podnoszone w skardze nie są usprawiedliwione, a ustalenia organu co do braku istnienia przesłanki wznowienia z art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a. należy uznać za prawidłowe. Na marginesie sprawy zaznaczenia wymaga fakt, iż decyzja Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r., której to skarżący po wznowieniu postępowania domagają się uchylenia była już przedmiotem kontroli sądów administracyjnych. Wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 463/06, oddalił skargę A. B. i H. B. na ww. decyzję, a wyrokiem z dnia 5 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 105/09, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od ww. wyroku. Zauważyć też należy, że brak akceptacji ze strony skarżących dla sposobu szacowania wartości nieruchomości (kontrolowanego zresztą przez Sąd) nie oznacza, że operat szacunkowy został sfałszowany. Fałszerstwo przesłanek, na których oparł się rzeczoznawca majątkowy dokonując wyceny, musiałoby być potwierdzone wskazanymi wyżej orzeczeniami. W konsekwencji, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a orzekł jak w sentencji wyroku.