I SA/Wa 1617/16

WyrokWSA w Warszawie2016-12-20

Skład orzekający: Marta Kołtun-Kulik, Emilia Lewandowska, Bożena Marciniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydent [...] dopuścił się bezczynności w wykonaniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lipca 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 262/15, i czy należy mu wymierzyć grzywnę oraz stwierdzić rażące naruszenie prawa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezydent [...] dopuścił się bezczynności w wykonaniu wyroku WSA w Warszawie z dnia 3 lipca 2015 r., ponieważ nie rozpoznał wniosku skarżących o odszkodowanie mimo upływu ponad roku od doręczenia prawomocnego wyroku. W związku z tym, na podstawie art. 154 § 1 i 6 P.p.s.a., Sąd wymierzył Prezydentowi grzywnę w wysokości 3000 zł oraz stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, podkreślając niedopuszczalność niewykonywania wyroków sądowych przez organy władzy publicznej.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lipca 2015 r., który zobowiązywał organ do rozpoznania wniosku o odszkodowanie. Pomimo upływu ponad roku od doręczenia wyroku i wezwania do jego wykonania, organ nie podjął stosownych działań. Wcześniej, w czerwcu 2016 r., Sąd wymierzył Prezydentowi grzywnę za niewykonanie tego samego wyroku. Prezydent argumentował, że do wydania decyzji potrzebny jest operat szacunkowy i zabezpieczenie środków.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 3000 zł, stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od Prezydenta na rzecz skarżących solidarnie kwotę 680 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik Sędziowie WSA Emilia Lewandowska WSA Bożena Marciniak (spr.) Protokolant referent Joanna Kicińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi M.K. i W. P. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lipca 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 262/15 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 3000 (trzy tysiące) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...]na rzecz M. K. i W. P. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wyrokiem z dnia 3 lipca 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 262/15, uwzględniającym skargę M. K. i W. P. (dalej: skarżący), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ulicy [...],[...],[...],[...] ozn. jako "[...]" dz. [...],[...],[...] i [...], w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, stwierdzając jednocześnie, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W dniu 16 października 2015 r. akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu z dnia 3 lipca 2015 r. wpłynęły do organu. Wyrokiem z dnia 29 czerwca 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 405/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1000 złotych w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lipca 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 262/15. Pismem z 3 sierpnia 2016 r. pełnomocnik skarżących wezwał Prezydenta [...], w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej: P.p.s.a.), do wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lipca 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 262/15. Pismem z 16 września 2016 r. skarżący wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez organ ww. wyroku wnosząc o wymierzenie organowi grzywny w maksymalnej wysokości przewidzianej w art. 154 §6 P.p.s.a. tj. dziesięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie, wskazując, że do uzyskania kompletu dokumentacji niezbędnej do wydania decyzji merytorycznej rozstrzygającej wniosek pozostaje wykonanie operatu szacunkowego określającego wartość przedmiotowej nieruchomości. Przed wydaniem decyzji konieczne jest także zabezpieczenie środków pieniężnych na jej realizację. Organ wskazał ponadto, iż pismem z dnia 3 października 2016 r. strony zostały poinformowane o aktualnym stanie sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny ocenia zatem wydany akt zarówno pod względem jego zgodności z prawem materialnym, jak i zgodności z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. W przypadku skargi o wymierzenie organowi grzywny z powodu jego bezczynności w wykonaniu wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność Sąd dokonuje oceny jej zasadności według stanu faktycznego istniejącego w dniu wydania orzeczenia sądowego. Stosownie do art. 154 § 1 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa, sąd wymierza do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Z treści powołanego przepisu wynikają dwie przesłanki, które łącznie muszą być spełnione, aby sąd mógł organowi administracji wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ ten nie wykonuje wyroku sądu uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Po drugie, wymierzenie grzywny jest możliwe po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania prawomocnego wyroku. Jak wynika z akt sprawy, wyrokiem z 3 lipca 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 262/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku skarżących o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ulicy [...],[...],[...],[...] ozn. jako "[...]" dz. [...],[...],[...] i [...], w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, stwierdzając jednocześnie, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Odpis prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy został organowi doręczony w dniu 16 października 2015 r. Zaś pismem z 3 sierpnia 2016 r. skarżący wezwali organ do wykonania powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wezwanie pozostało bezskuteczne, a organ do dnia dzisiejszego nie wykonał wyroku Sądu i nie rozpoznał wniosku o ustalenie odszkodowania. Wobec powyższych okoliczności, Sąd uznał, że obie ustawowe przesłanki, o których była mowa powyżej, w rozpatrywanej sprawie zostały spełnione. Zatem, skarga na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku sądu jest zasadna. Podkreślić należy, że niewykonywanie wyroków sądów - niezależnie od tego, czy są to wyroki sądów administracyjnych (jak w niniejszej sprawie), czy sądów powszechnych - w demokratycznym państwie prawnym nie może być w żadnym razie tolerowane lub akceptowane. W szczególności nie można zaakceptować czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. Taka sytuacja prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Świadczy przy tym o braku poszanowania prawa przez organy, które same zobowiązane są do jego stosowania. Biorąc pod uwagę roczny okres niewykonywania przez organ prawomocnego wyroku Sądu, za najbardziej adekwatną, a jednocześnie mieszczącą się w granicach określonych przepisem art. 154 § 6 P.p.s.a. wysokość grzywny Sąd uznał kwotę 3000 (trzy tysiące) złotych. Ustalając taką wysokość grzywny Sąd wziął także pod uwagę to, że pomimo wymierzenia organowi grzywny prawomocnym wyrokiem tutejszego Sądu z dnia 29 czerwca 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 405/16, Prezydent [...] wciąż nie rozpoznał wniosku skarżących o przyznanie odszkodowania. W ocenie Sądu, okoliczności podane przez organ w odpowiedzi na skargę nie mogą stanowić usprawiedliwienia niedotrzymania ustawowych terminów załatwienia sprawy administracyjnej. Jednocześnie podkreślenia wymaga, że wymierzona grzywna ma na celu przede wszystkim zdyscyplinowanie organu do terminowego załatwiania wniosku skarżących. Jednocześnie, w ocenie Sądu, bezczynność organu, która wystąpiła po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lipca 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 262/15, ma charakter rażącego naruszenia prawa. Podkreślić należy, że każde, nawet krótkotrwałe niewykonywanie wyroku sądu w demokratycznym państwie prawnym, uznać trzeba za wysoce naganne i nie może ono być w żadnym razie tolerowane lub akceptowane. Taka sytuacja prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Świadczy przy tym o braku poszanowania prawa przez organy, które same zobowiązane są do jego stosowania. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie P.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego (pkt 3 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło