I SA/Wa 1622/16
WyrokWSA w Warszawie2017-01-27
Skład orzekający: Gabriela Nowak, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Elżbieta Lenart
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości może zawierać rozstrzygnięcie o przejściu z mocy prawa własności wydzielonych działek pod drogi publiczne na rzecz odpowiednich jednostek samorządu terytorialnego lub Skarbu Państwa?Ratio decidendi
Decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości nie może zawierać rozstrzygnięcia o przejściu z mocy prawa własności wydzielonych działek pod drogi publiczne. Skutek taki następuje z mocy prawa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna, i nie jest przedmiotem rozstrzygnięcia organu administracji.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę Województwa [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Gminy K. zatwierdzającą projekt podziału nieruchomości. Burmistrz w swojej decyzji zawarł zapis o przejściu z mocy prawa własności wydzielonej działki pod drogę wojewódzką na rzecz Województwa. Województwo w skardze zarzuciło naruszenie art. 98 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz przepisów K.p.a., wskazując na brak podstaw do orzekania o przejściu własności w decyzji zatwierdzającej podział.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy K.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędziowie WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz WSA Elżbieta Lenart Protokolant ref. staż. Marcin Sieradzki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi Województwa [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję w oraz decyzję Burmistrza Gminy K. z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz Województwa [...] kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z [...] sierpnia 2016 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy K. z [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości.
Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Burmistrz Gminy K. decyzją z [...] lutego 2016 r., po rozpatrzeniu wniosku G. [...] Sp. z o.o. z 8 lutego 2016 r., działając na podstawie art. 93 ust. 1-3, art. 96 ust. 1 i 4, art. 97 ust. 1-2 i art. 98 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2015 r. poz. 1774 ze zm.), powoływanej dalej jako "u.g.n.", zatwierdził projekt podziału nieruchomości położonej we wsi B. oznaczonej jako dz. nr [...] z obrębu [...] na działki: nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha i nr [...] o pow. [...] ha. Organ zaznaczył, że dz. nr [...] przeznaczona jest pod drogę oznaczoną w planie zagospodarowania przestrzennego symbolem 1KDGP, tj. obwodnicę drogi nr [...], dz. nr [...] i [...] pod drogi lokalne oznaczone w ww. planie symbolami KDD, KL-1, natomiast dz. nr [...] i [...] zlokalizowane są w granicach obszaru usług oznaczonego w planie symbolami U, U1, 1U1. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że podział nieruchomości dokonany został na wniosek właściciela i zgodny jest z ustaleniami zawartymi w postanowieniu Burmistrza Gminy K. z [...] listopada 2015 r. pozytywnie opiniującym zgodność projektu podziału nieruchomości. W uwagach znajdujących się w uzasadnieniu decyzji organ zaznaczył, że własność projektowanej dz. nr [...] przejdzie z mocy prawa na rzecz Województwa [...], natomiast własność projektowanej dz. nr [...] na własność Gminy K.
W odwołaniu od powyższej decyzji Województwo [...] podniosło, że przepisy art. 98 u.g.n. nie mają zastosowania do części terenu wydzielonego zgodnie z planem miejscowym na potrzeby drogowe, gdyż teren ten w chwili obecnej nie jest terenem drogi publicznej w rozumieniu ustawy o drogach publicznych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z [...] sierpnia 2016 r. utrzymało powyższą decyzję w mocy. Organ wskazał, że z akt sprawy wynika, że dokonany podział dz. nr [...] jest zgodny z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obwodnicy drogi nr [...] wraz z terenami przyległymi, zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej K. z [...] maja 2006 r. nr [...] (Dz.Urz. [...]). Analiza zapisów planu oraz projektowanego podziału wykazała, że podział ten jest zgodny z ww. planem, przy czym zgodność ta dotyczy zarówno przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania projektowanych do wydzielenia działek. Linie podziału zaproponowane zostały zgodnie z liniami rozgraniczającymi dróg wyznaczonymi w planach. W odniesieniu do zarzutów odwołania organ wskazał, że żaden przepis ustawy o gospodarce nieruchomościami nie upoważnia organu zatwierdzającego podział do weryfikacji linii rozgraniczającej teren, przewidzianej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego i do dokonywania zasadności ustaleń tego planu. Porównanie map w niniejszej sprawie prowadzi natomiast do wniosku, że projektowany podział jest zgodny z ustaleniami planu przedstawionymi zarówno w jego części graficznej, jak i opisowej.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na powyższą decyzję Województwo [...] wniosło o uchylenie decyzji organów obu instancji, zarzucając im naruszenie: art. 98 ust. 3 u.g.n. poprzez niezgodne z prawem orzeczenie w treści decyzji o przejściu z mocy prawa nieruchomości stanowiącej dz. nr [...] na rzecz Województwa [...] oraz art. 7, art. 77 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.), powoływanej dalej jako "K.p.a.", poprzez brak zbadania całokształtu materiału dowodowego, skutkujące błędnym ustaleniem stanu faktycznego i przyjęciem, że dz. nr [...] stanowi teren planowanej drogi publicznej kategorii wojewódzkiej, co skutkowało stwierdzeniem, że zostanie przejęta z mocy prawa przez skarżące województwo.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że zapisy planu zagospodarowania przestrzennego dz. nr [...] określają jako teren przeznaczony pod drogę publiczną 1KDGP – teren obwodnicy. W planie widnieje przy tym zapis, że "dla terenu obwodnicy oznaczonego symbolem 1KDGP plan ustala klasę drogi GP – droga główna ruchu przyspieszonego". W powołanym planie brak jest zatem zapisów dotyczących kategorii drogi, a jest jedynie oznaczenie jej klasy. Taki zapis nie zawiera jednoznacznych ustaleń co do charakteru przyszłej drogi, a w konsekwencji nie można wnioskować, że teren te przeznaczony został pod drogę wojewódzką. Drogę tej klasy można bowiem zakwalifikować także jako drogę krajową lub powiatową. Do czasu zatem wydania decyzji o lokalizacji tej drogi, jej kategoria i lokalizacja nie jest przesądzona.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r. poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z [...] sierpnia 2016 r. utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Gminy K. z [...] lutego 2016 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości oznaczonej jako dz. nr [...] z obrębu [...].
Materialnoprawną podstawę wydanych decyzji stanowił m.in. przepis art. 98 ust. 1 u.g.n., zgodnie z którym działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne: gminne, powiatowe, wojewódzkie, krajowe - z nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek właściciela, przechodzą, z mocy prawa, odpowiednio na własność gminy, powiatu, województwa lub Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale prawomocne. (...) Przepis stosuje się odpowiednio przy wydzielaniu działek gruntu pod poszerzenie istniejących dróg publicznych.
Z powyższego przepisu jasno wynika, że nabycie gruntu wydzielonego pod drogę publiczną w trybie art. 98 ust. 1 u.g.n. następuje z mocy prawa, a nie z mocy decyzji administracyjnej w sprawie podziału. Co więcej ewentualne rozstrzygnięcie o przejściu na własność nieruchomość przeznaczonych pod drogę publiczną nie mieści się w zakreślonych organowi przez prawodawcę granicach władczego rozstrzygnięcia. Przepis art. 98 u.g.n. dotyczy wyłącznie wydzielenia działek pod drogi publiczne i wprowadza istotne skutki dokonania podziału ewidencyjnego nieruchomości w postaci odebrania własności lub prawa użytkowania wieczystego do działek wydzielonych pod drogi publiczne lub ich poszerzenie z chwilą, gdy decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna. Innymi słowy skutki prawne, o których mowa w art. 98 ust. 1 u.g.n. w postaci utraty własności lub prawa użytkowania wieczystego działek wydzielonych pod drogi publiczne, nie są przedmiotem rozstrzygnięcia decyzji zatwierdzającej, ale są następstwem tej decyzji i nie mają na nie wpływu, ani dotychczasowy właściciel lub użytkownik wieczysty, ani organ orzekający o zatwierdzeniu podziału nieruchomości (por. wyrok NSA z 5 stycznia 2006 r. sygn. akt I OSK 276/05, z 13 stycznia 2011 r. sygn. akt I OSK 435/10, WSA w Poznaniu z 21 grudnia 2011 r. sygn. akt II SA/Po 1009/11, z 11 grudnia 2013 r. sygn. akt IV SA/Po 768/13, z 13 maja 2016 r. sygn. akt II SA/Po 198/16; http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).
W konsekwencji Sąd podziela stanowisko skarżącego, że skoro przepis art. 98 ust. 1 u.g.n. nie stanowi podstawy do orzekania przez organ zatwierdzający podział nieruchomości w zakresie przejścia prawa własności, to zawarcie w decyzji Burmistrza Gminy K. z [...] lutego 2016 r. zapisu, że własność projektowanej dz. nr [...] przejdzie z mocy prawa na rzecz Województwa [...], natomiast własność projektowanej dz. nr [...] na własność Gminy K., stanowi o naruszeniu wskazanego przepisu ustawy o gospodarce nieruchomościami, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy. Niedopuszczalne są bowiem w rozstrzygnięciu decyzji organu administracji zapisy dotyczące przejścia prawa własności działek drogowych powstałych po podziale nieruchomości.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracji publicznej uwzględnią wykładnię art. 98 ust. 1 u.g.n. dokonaną przez Sąd w niniejsze sprawie i ponownie orzekną w sprawie podziału przedmiotowej nieruchomości.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło