I SA/Wa 1628/14

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2014 r. znak : [...] w przedmiocie : odmowy przyznania zasiłku celowego postanawia : przyznać J. S. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata. W związku z wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w dniu [...] maja 2014 r. (data stempla biura podawczego) skargą J. S. wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] złotych oraz wypłacanego świadczenia opiekuńczego w wysokości [...] złotych. Łącznie miesięczny dochód wnioskodawcy wynosi [...] złotych. Wnioskodawca podał, że posiada mieszkanie lokatorskie o powierzchni 49 m ². Innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych oświadczył, że nie posiada. Wnioskodawca wskazał, że z uzyskiwanego dochodu opłaca czynsz mieszkaniowy w ratach od 300,00 do 350,00 złotych oraz rachunki : za gaz w wysokości 31,00 złotych, energię elektryczną w wysokości 50,72 złotych, telefon komórkowy w wysokości 29,00 złotych, Dodał, że płaci także alimenty dla syna w wysokości 100,00 złotych miesięcznie. Wnioskodawca zaznaczył, że z uzyskiwanego dochodu nie jest w stanie zakupić lekarstw oraz szczepionek. Do nadesłanego formularza wnioskodawca dołączył liczne dokumenty, w tym faktury VAT, rachunki, decyzje, dokumentację medyczną, potwierdzające jego sytuację materialną, zdrowotną i życiową oraz wysokość ponoszonych opłat i posiadanego zadłużenia. Z nadesłanych dokumentów wynika, że wnioskodawca jest osobą niepełnosprawną, od dłuższego czasu pozostającą pod stałą opieką ośrodka pomocy społecznej, który udziela mu pomocy finansowej w formie zasiłków celowych na zakup żywności, leków, środków higienicznych, odzieży, opłatę rachunków za energię elektryczną i gaz. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie ustanowienia adwokata z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Oceniając sytuację finansową wnioskodawcy uznano, że zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Stwierdzono, że wnioskodawca utrzymujący się z dochodu w wysokości [...] złotych miesięcznie przy ponoszonych wydatkach stałych nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Uznano, że jest to wydatek znacznie przekraczający obecne możliwości finansowe wnioskodawcy. Z tego względu, przyznano wnioskodawcy prawo pomocy we wnioskowanym zakresie poprzez ustanowienie adwokata z urzędu. Wskazać należy, że w sprawie nie orzekano w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem wnioskodawca zwolniony jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 pkt 1 lit. a ustawy-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej (taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.