I SA/Wa 1637/07
WyrokWSA w Warszawie2008-07-03
Skład orzekający: Monika Nowicka, Daniela Kozłowska, Maria Tarnowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Ministra Budownictwa odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r. narusza prawo, w sytuacji gdy legalność tej ostatniej decyzji była już przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę na tę decyzję?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja Ministra Budownictwa, utrzymująca w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Infrastruktury, nie narusza prawa. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było prawomocne orzeczenie WSA w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2006 r. (sygn. akt I SA/Wa 678/05), które oddaliło skargę na decyzję Ministra Infrastruktury. Sąd uznał, że skoro legalność tej decyzji została już oceniona przez sąd administracyjny, to organy administracji prawidłowo odmówiły stwierdzenia jej nieważności, a wszelkie zarzuty skarżących zmierzały do podważenia prawomocnego orzeczenia sądowego.Stan faktyczny
Skarżący D., J. i J. W. wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r., która uchyliła decyzję Wojewody [...] odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania uwłaszczeniowego. Minister Budownictwa decyzjami z dnia [...] czerwca 2007 r. i [...] sierpnia 2007 r. odmówił stwierdzenia nieważności tej decyzji, wskazując na prawomocny wyrok WSA w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2006 r. (sygn. akt I SA/Wa 678/05) oddalający skargę na decyzję Ministra Infrastruktury. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów Kpa, w tym art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, oraz podnosili, że w sprawie nie powstał stosunek administracyjnoprawny z uwagi na nieistnienie podmiotu uwłaszczonego.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka Sędziowie Sędzia WSA Daniela Kozłowska (spr.) Sędzia WSA Maria Tarnowska Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lipca 2008 r. sprawy ze skargi D. W. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] Minister Budownictwa po rozpatrzeniu wniosku D., J. i J. W. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Budownictwa nr [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] uchylającej do ponownego rozpatrzenia decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] odmawiającej wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] marca 1992 r. wydaną w przedmiocie uwłaszczenia Zakładów [...] w likwidacji działkami położonymi w Ł. przy ul. [...][...], utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] czerwca 2007 r.
W uzasadnieniu organ wskazał, że Wojewoda [...], działając na podstawie art. 2 ust. 1-3 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 79, poz. 464 ze zm.), decyzją z dnia [...] marca 1992 r. stwierdził nabycie z dniem [...] grudnia 1990 r. przez Zakłady [...] w likwidacji prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w Ł. przy ul. [...][...], oznaczonego jako działki nr [...], [...], [...], [...], [...] i [...] o łącznej pow. [...] m² oraz nieodpłatne nabycie własności budynku znajdującego się na tym gruncie, a także odmówił stwierdzenia nabycia przez w/w. Zakłady prawa użytkowania wieczystego gruntu oznaczonego jako działki nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...].
W dniu [...] listopada 2004 r. D., J. i J. W. wnieśli o wznowienie postępowania uwłaszczeniowego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, a Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania uwłaszczeniowego podnosząc niezachowanie terminu z art. 148 § 1 Kpa.
Rozpatrując odwołanie D., J. i J. W. od powyższej decyzji Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] lutego 2005 r., nr [...], wydaną w trybie art. 138 § 2 Kpa, uchylił decyzję organu wojewódzkiego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Na powyższą decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r. została złożona skarga przez Likwidatora Zakładów [...] Spółdzielnia [...] w Ł. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarga została oddalona prawomocnym wyrokiem o sygn. akt I SA/Wa 678/05 z dnia 3 kwietnia 2006 r., co oznacza, iż decyzja Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r. jest zgodna z prawem.
Następnie w dniu [...] maja 2007 r. D., J. i J. W. wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r., wskazując na art. 156 § 1 pkt 2 i 4 Kpa. W wyniku przeprowadzonego postępowania Minister Budownictwa decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r., nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r.
D., J. i J. W. złożyli wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Budownictwa z dnia [...] czerwca 2007r. Żądali stwierdzenia nieistnienia decyzji Ministra Budownictwa z dnia [...] czerwca 2007 r. lub jej uchylenia, bowiem została wydana z rażącym naruszeniem art. 157 § 1 i art. 158 § 1 Kpa. Ponadto podnieśli nieistnienie decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r., wydanej w trybie odwoławczym i poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2004 r.
Minister nie podzielił stanowiska wnioskodawców i w decyzji z dnia [...] sierpnia 2007 r. stwierdził, że wyżej wskazane zarzuty są niezasadne, bowiem decyzja z dnia [...] lutego 2005 r. pod względem prawnym jest prawidłowa, skoro była już przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a Sąd wyrokiem z dnia 3 kwietnia 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 678/05 oddalił skargę na powyższą decyzję Ministra Infrastruktury. Zdaniem organu oznacza to, że decyzja Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r. jest zgodna z prawem.
Reasumując, organ nadzoru uznał, że skoro przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dopuszczają wydanie decyzji w trybie art. 138 § 2 Kpa, w którym to trybie była wydana decyzja Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r. oraz, że legalność tej decyzji została oceniona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, którego prawomocny wyrok wraz z uzasadnieniem wiąże w sprawie organ administracji należy utrzymać decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] czerwca 2007 r. w mocy. Organ dodał, że zgłaszane zarzuty de facto zmierzają do podważania prawomocnych wyroków sądów administracyjnych.
Powyższe rozstrzygnięcie stało się z kolei przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, którą wnieśli D., J. i J. W., przy czym skarga J. W. i J. W. została odrzucona postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 grudnia 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 1637/07.
Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucili organowi, naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 kpa poprzez jego niezastosowanie do decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r., naruszenie art. 107 § 1 i § 3 kpa w związku z art. 75 § 1kpa, art. 77 § 1 i § 4 kpa, art. 76 § 1 kpa, art. 78 § 1 kpa w związku z art. 7 kpa, art. 8 kpa i 11 kpa poprzez pominięcie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dokumentów urzędowych sporządzonych w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwa i pominięcie ich w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa.
W ocenie skarżącej Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. naruszył prawo odmawiając wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania uwłaszczeniowego, powołując się na przekroczenie terminu do złożenia wniosku.
Ponadto skarżąca podniosła, że w sprawie uwłaszczenia Zakładów [...] nie powstał stosunek administracyjnoprawny, gdyż nigdy nie nastąpiła konkretyzacja normy prawa administracyjnego, dokonana w formie aktu administracyjnego, wydanego przez organ administracyjny w ramach jego kompetencji. Nieistnienie przedsiębiorstwa uwłaszczonego oraz nieistnienie mienia pozostałego po likwidacji wyklucza wszczynanie jakiegokolwiek postępowania administracyjnego z powołaniem się na przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Wojewoda [...] mógł uczynić wszystko w sprawie uwłaszczenia, ale tylko do daty, w którym podmiot uwłaszczony zakończył byt prawny wobec czego decyzja Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r. jest nieważna.
Odpowiadając na skargę Minister Budownictwa wniósł o jej oddalenie podnosząc, że skarga zawiera akcenty polemiczne i różne subiektywne oceny nie- mające bezpośredniego związku z zaskarżoną decyzją. Podtrzymał również stanowisko, że nie było podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r., ocenionej już pod względem legalności w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 678/05.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu. Zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja Ministra Budownictwa z dnia [...] czerwca 2007 r., nr [...] nie naruszają przepisów prawa w sposób, o którym mowa w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm), zwanej dalej p.p.s.a.
Skarga dotyczy decyzji utrzymującej w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r., nr [...], którą uchylono w całości decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2004 r., nr [...] i przekazano sprawę organowi wojewódzkiemu do ponownego rozpatrzenia. Dlatego też rozważania Sądu w sprawie niniejszej winny w pierwszym rzędzie dotyczyć kwestii związanych z badaniem legalności zaskarżonej decyzji. Dopiero wówczas, gdyby zaistniały przesłanki do uwzględnienia skargi, możliwe byłoby zastosowanie art. 135 p.p.s.a. i podjęcie przewidzianych ustawą środków w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do wcześniejszych decyzji, o ile takie naruszenie zostałoby stwierdzone.
Odmowa stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r. – w świetle obszernego materiału dokumentacyjnego sprawy i motywów podanych przez Ministra Budownictwa w zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] czerwca 2007 r., miała uzasadnione podstawy.
Pismem z dnia [...] maja 2007 r. D., J. i J. W. wystąpili z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r. na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 i 4 Kpa. Wskazali, że powyższa decyzja jest nieważna, bowiem została skierowana do podmiotu niemającego przymiotu strony w postępowaniu uwłaszczeniowym (bo on nie istnieje).
Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 i 4 Kpa organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa i została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie. W doktrynie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalone jest stanowisko, że rażące naruszenie prawa ma miejsce jedynie wówczas, gdy decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 Kpa (por. np. wyrok NSA z 5 lutego 1998 r. IV 948/87;GAP 1998, nr 17). Żadną z tych wad nie są dotknięte decyzje Ministra Budownictwa z dnia [...] czerwca 2007 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r. oraz decyzji Ministra Budownictwa z dnia [...] sierpnia 2007 r. utrzymująca w mocy decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] czerwca 2007 r.
Stosownie do treści art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Podmioty wymienione w tym przepisie są zatem treścią orzeczenia związane, co musi skutkować w sposób bezwzględny uwzględnieniem treści prawomocnego wyroku w wydawanych przez nie rozstrzygnięciach. Przepis ten gwarantuje zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy (por. wyrok NSA z 19 maja 1999 r., sygn. akt IV SA 2543/98).
Dokonując analizy wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r. oraz uwzględniając zawarte w art. 156 § 1 pkt 2 i 4 Kpa i art. 170 p.p.s.a. uregulowania, organ wydał decyzję z dnia [...] czerwca 2007 r., odmawiającą stwierdzenia nieważności wyżej wskazanej decyzji z dnia [...] lutego 2005 r., podnosząc że w niniejszej sprawie zachodzi szczególna okoliczność, wpływająca na charakter orzeczenia - w postaci prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2006 r. (sygn. akt I SA/Wa 678/05), który oddalił skargę. Przedmiotem oceny sądu administracyjnego była ta sama decyzja ostateczna, która stanowi przedmiot wniosku skarżących o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r.
W tej sytuacji stwierdzić należy, że organy obu instancji prawidłowo przyjęły, że decyzja Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2005 r. pod względem prawnym jest zgodna z prawem, skoro była już przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a Sąd ten sprawując kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni wyżej wskazanym wyrokiem z dnia 3 kwietnia 2006 r. oddalił skargę.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że zarówno zaskarżona decyzja Ministra Budownictwa z dnia [...] sierpnia 2007 r., jak i utrzymana przez niego w mocy własna decyzja z dnia [...] czerwca 2007 r. nie naruszają prawa i brak jest podstaw do uwzględnienia złożonej skargi.
Wobec uznania zarzutów skargi za nieuzasadnione należało orzec jak w sentencji wyroku na postawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło