I SA/Wa 1642/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-10-19
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku celowego powinien zostać umorzony, jeśli strona jest z mocy ustawy zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych?Ratio decidendi
Postępowanie w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu, jeżeli strona jest z mocy ustawy zwolniona z obowiązku uiszczania tych kosztów. W przypadku, gdy strona znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, wniosek w tej części powinien zostać uwzględniony.Stan faktyczny
O. J. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie przyznania zasiłku celowego. Wnioskodawczyni oświadczyła, że jest bezrobotna, a jedynym źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie męża. Sąd rozpoznał wniosek, uwzględniając przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczące prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 19 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku O. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi O. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku celowego postanawia 1. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w [...].
O. J. wnioskiem z dnia [...] października 2015 r. złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi O. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku celowego.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem oraz trójką dzieci. Źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie męża skarżącej w wysokości [...] miesięcznie. Skarżąca zaznaczyła, że jest osobą bezrobotną oraz że nie posiada żadnego majątku, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Wskazała ponadto, że nie posiada papierów wartościowych i innych praw majątkowych, ani wierzytelności. Wnioskodawczyni oświadczyła również, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym.
W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje:
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2).
W myśl natomiast art. 249a powołanej ustawy, jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.
W rozpoznawanej sprawie wnioskodawczyni zwolniona jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 § 1 pkt 1 lit. a powołanej ustawy, zgodnie z którym, strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Rozpoznawanie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych stało się więc zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do treści art. 249a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Odnosząc się natomiast do wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata stwierdzić trzeba, że w sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające jego uwzględnienie. W ocenie referendarza sądowego wnioskodawczyni wykazała, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej ją do przyznania prawa pomocy we wskazanej części. Sytuacja majątkowa skarżącej, utrzymującej się wraz z dziećmi z wynagrodzenia męża w wysokości [...] miesięcznie, uzasadnia twierdzenie, że nie jest ona w stanie – bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny - ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.
W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło