I SA/Wa 1643/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis Sędziowie: Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2012 r. sprawy ze skargi B.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta O. z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O., decyzją z [...] lipca 2012 r. nr [...], utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta O. z [...] czerwca 2012 r. nr [...] o odmowie prawa do świadczenia w formie pomocy finansowej dla osób pobierających świadczenie pielęgnacyjne. Z ustaleń organu wynika, że decyzją z [...] listopada 2009 r. zostało przyznane B.S. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy w związku z opieką nad niepełnosprawną wnuczką na okres od [...] listopada 2009 r. do [...] października 2010 r. Kolejną decyzją z [...] maja 2010 r. zmieniono okres przyznania świadczenia pielęgnacyjnego tj. do [...] stycznia 2021 r. Z treści § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 maja 2012 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania niektórych osób pobierających świadczenie pielęgnacyjne wynika, że prawo do pomocy finansowej, której warunki udzielenia określone zostały w rozporządzeniu, przysługuje matce, ojcu lub opiekunowi faktycznemu dziecka mającym ustalone za miesiąc kwiecień, maj lub czerwiec 2012 r. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego przyznane na podstawie ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych. Posługując się definicją opiekuna faktycznego dziecka zawartą w art. 6 pkt 14 ustawy o świadczeniach rodzinnych zgodnie, z którą uznaje się osobę faktycznie opiekującą się dzieckiem, jeżeli wystąpiła z wnioskiem do sądu rodzinnego o przysposobienie dziecka, organ uznał, że B.S. nie jest osobą uprawnioną do otrzymania przedmiotowej pomocy finansowej. Zgromadzona dokumentacja nie zawiera bowiem potwierdzenia, aby B.S. wystąpiła do sądu z wnioskiem o przysposobienie wnuczki W.S.. W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego B.S. wyjaśniła, że sprawuje codzienną opiekę faktyczną nad niepełnosprawną wnuczką – bezpośrednio opiekuje się nią na co dzień, zajmuje się jej wychowaniem, leczeniem. Uważa wobec tego, że decyzje organów wydane w tej sprawie są niezgodne ze stanem faktycznym. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona gdyż zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Przepis § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 maja 2012 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania niektórych osób pobierających świadczenie pielęgnacyjne (Dz. U. z 2012 r., poz. 551) stanowi komu przysługuje pomoc finansowa, której szczegółowe warunki określa to rozporządzenia. Mianowicie prawo do przedmiotowej pomocy finansowej przysługuje matce, ojcu lub opiekunowi faktycznemu dziecka mającym ustalone za miesiąc kwiecień, maj lub czerwiec 2012 r. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego przyznane na podstawie ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych. Warunkiem przyznania tym osobom przedmiotowej pomocy finansowej jest złożenie przez nich wniosku o taką pomoc do 30 czerwca 2012 r. (§ 5 ust. 1). W rozpoznawanej sprawie wnioskodawczyni B.S. złożyła w terminie wskazanym w § 5 ust. 1 powołanego rozporządzenia wniosek o udzielenie pomocy finansowej. Również wynika z materiału dowodowego, że ma ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego przyznane na podstawie ustawy o świadczeniach rodzinnych w związku ze sprawowaniem opieki nad małoletnią wnuczką W.S., która jest zaliczona do osób niepełnosprawnych od urodzenia. Świadczenie pielęgnacyjne zostało przyznane na nią od [...] listopada 2009 r. do [...] stycznia 2021 r. Wynika więc, że B.S. miała ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego w okresie wymaganym w § 2 ust. 1 rozporządzenia, czyli za miesiąc kwiecień, maj i czerwiec 2012 r. Organ odmówił udzielenia przedmiotowej pomocy finansowej z tego powodu, że wnioskodawczyni nie należy do kręgu osób o jakich stanowi § 2 ust. 1 rozporządzenia gdyż nie jest opiekunem faktycznym małoletniej wnuczki. Przy czym organ przyjął znaczenie opiekuna faktycznego dziecka z definicji tego pojęcia zawartej w art. 3 pkt 14 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm.). W ocenie Sądu błędne jest stanowisko organu uznające, że pojecie opiekuna faktycznego dziecka, użyte w § 2 ust. 1 powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z 9 maja 2012 r. należy wykładać zgodnie ze znaczeniem tego pojęcia wyjaśnionym w art. 3 pkt 14 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Powołane rozporządzenie z 9 maja 2012 r. zostało wydane na podstawie art. 24 ust. 2 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.). Zatem zgodnie z przepisami tej ustawy czyli ustawy o pomocy społecznej należy dokonywać wykładni przepisów rozporządzenia. To, że przepisy tej właśnie ustawy mają zastosowanie do postępowania w sprawie pomocy finansowej określonej w rozporządzeniu świadczy również treść § 2 ust. 3 rozporządzenia, zgodnie z którym pomoc jest przyznawana niezależnie od dochodu oraz treść § 3 ust. 3 rozporządzenia, który stanowi, że w sprawach przyznania tej pomocy nie przeprowadza się rodzinnego wywiadu środowiskowego określonego w ustawie o pomocy społecznej. Nie ma więc żadnych podstaw do posługiwania się przepisami ustawy o świadczeniach rodzinnych do wykładni przepisów przedmiotowego rozporządzenia. Jedynie rozporządzenie ustanawia wymóg by osoby ubiegające się o pomoc, a wymienione w § 2 ust. 1 rozporządzenia, miały ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego przyznane na podstawie ustawy o świadczeniach rodzinnych. Natomiast ustawa o pomocy społecznej nie zawiera definicji pojęcia opiekuna faktycznego dziecka. Zatem wykładni tego pojęcia, zawartego w § 2 ust. 1 rozporządzenia należy dokonać zgodnie z zasadami wykładni prawa. Zgodnie z wykładnią gramatyczną opiekun faktyczny dziecka to osoba sprawująca pieczę nad dzieckiem, nie będąca matka lub ojcem dziecka. W przedmiotowej sprawie B.S. jest opiekunem faktycznym małoletniej wnuczki W.S. gdyż nie otrzymałby świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad nią, ponieważ z tego właśnie powodu przysługuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy oświadczeniach rodzinnych. Powyższe prowadzi do wniosku, że B.S. spełnia wszystkie przesłanki określone w rozporządzeniu z 9 maja 2012 r. do uzyskania pomocy finansowej o jakiej mowa w tym rozporządzeniu. Organy dokonały błędnej wykładni § 2 ust. 1 rozporządzenia co doprowadziło do wydania wadliwych decyzji w sprawie. Zaskarżone decyzje zapadły więc z naruszeniem § 2 ust. 1 rozporządzenia z 9 maja 2012 r., które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy a co uzasadnia ich uchylenie. Z powyższych względów Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.