I SA/Wa 1643/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-01-13
Skład orzekający: Aneta Wirkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni może otrzymać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata oraz zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym dotyczącym opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zostało przyznane, gdyż wnioskodawczyni jest z mocy ustawy zwolniona z obowiązku uiszczenia tych kosztów. Natomiast prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata zostało przyznane, gdyż wnioskodawczyni wykazała, że jej sytuacja majątkowa uniemożliwia poniesienie kosztów ustanowienia pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
T. K. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą ustalenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej. Po oddaleniu skargi przez WSA w Warszawie, wnioskowała o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wnioskodawczyni przebywa w domu pomocy społecznej, utrzymuje się z emerytury, z której większość przeznacza na opłatę za pobyt, nie posiada majątku ani oszczędności.Rozstrzygnięcie
Postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych umorzono; przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku T. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej postanawia 1. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 24 listopada 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 1643/15 oddalił skargę T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej.
W tej sytuacji T. K. wnioskiem z dnia [...] stycznia 2016 r. złożonym na urzędowym formularzu, wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni przebywa w domu pomocy społecznej. Źródłem jej utrzymania jest emerytura, której większa część przeznaczana jest na opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej. Skarżąca zaznaczyła, że po odliczeniu stosownej opłaty otrzymuje jedynie kwotę 565,93 zł, którą przeznacza na zakup odzieży, leków, obuwia, uzupełnienie diety. Wnioskodawczyni wskazała, że nie posiada żadnego majątku, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Zaznaczyła, że nie posiada papierów wartościowych i innych praw majątkowych, ani wierzytelności. Oświadczyła ponadto, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym.
W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje:
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2).
W myśl natomiast art. 249a powołanej ustawy, jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.
W rozpoznawanej sprawie wnioskodawczyni zwolniona jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 § 1 pkt 1 lit. a powołanej ustawy, zgodnie z którym, strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Rozpoznawanie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych stało się więc zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do treści art. 249a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Odnosząc się natomiast do wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata stwierdzić trzeba, że w sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające jego uwzględnienie. W ocenie referendarza sądowego T. K. wykazała, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej ją do przyznania prawa pomocy we wskazanej części. Sytuacja majątkowa skarżącej uzasadnia twierdzenie, że nie jest ona w stanie – bez uszczerbku utrzymania koniecznego - ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.
W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło