I SA/Wa 1669/04

WyrokWSA w Warszawie2005-10-28

Skład orzekający: Anna Lech, Ewa Dzbeńska, Iwona Kosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odszkodowanie za nieruchomość zajętą pod drogi publiczne, przyznawane na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, przysługuje również użytkownikowi wieczystemu, a nie tylko właścicielowi nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając, że organy administracji nie zebrały i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący materiału dowodowego. W szczególności, brak było ustaleń dotyczących powstania działki, jej właściciela w kluczowym dniu, roku urządzenia drogi oraz jej władania. Umorzenie postępowania na podstawie art. 105 k.p.a. również nie znalazło uzasadnienia. Sąd wskazał, że organy powinny merytorycznie rozpoznać sprawę po zebraniu kompletnego materiału dowodowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. K. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta W. o umorzeniu postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogi publiczne. Skarżący domagał się odszkodowania jako użytkownik wieczysty, jednak organy uznały, że odszkodowanie przysługuje tylko właścicielom. Sąd uznał, że organy nie zebrały wystarczającego materiału dowodowego do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W., stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, i zasądził od Wojewody na rzecz J. K. zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech Sędziowie NSA Ewa Dzbeńska /spr./ Asesor WSA Iwona Kosińska Protokolant Bożena Dąbkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2005 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie o odszkodowanie za drogę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta W. z dnia [...] maja 2004 r. o nr [...] 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz J. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. I SA/Wa 1669/04 Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] maja 2004 r. umarzającą postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] stanowiącą działkę nr [...] uregulowaną w księdze wieczystej KW Nr [...] zajętą pod drogi. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że nieruchomość położona w W. przy ul. [...] nr o pow. [...] m2 stanowiąca własność M. i S. małżonków K. stała się własnością Gminy W. na mocy dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy ( Dz. U. Nr 50 poz.279). Decyzją z dnia [...] kwietnia 1994 r. Zarząd Dzielnicy Gminy W. orzekł o przyznaniu E. K. spadkobierczyni dawnych właścicieli prawa użytkowania wieczystego działki położonej w W. przy ul. [...] stanowiącej działkę nr [...] o pow. [...] m2 opisanej w księdze wieczystej KW Nr [...]. Przepis art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną ( Dz. U. Nr 133 poz. 872) stanowi, że nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. W dniu 31 grudnia 1998r. J. K. nie był właścicielem, lecz użytkownikiem wieczystym przedmiotowej nieruchomości. Z tego względu odszkodowanie należne właścicielom działek zajętych pod drogi publiczne przyznawane w trybie art.73 cytowanej ustawy z dnia 13 października 1998 r. nie przysługuje. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł J. K. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i przyznania odszkodowania, które zdaniem skarżącego przysługuje także użytkownikom wieczystym. Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty podane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zgodnie z art. 133 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej uppsa (Dz U Nr 153, poz. 1270.) Sąd orzeka o zgodności zaskarżonej decyzji z prawem na podstawie administracyjnych akt sprawy. Rozstrzygnięcie zawarte w decyzjach organów administracji obu instancji opiera się na założeniu, że odszkodowanie, o które w trybie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną ( Dz. U. Nr 133 poz. 872) ubiega się J. K. nie przysługuje, bowiem w dniu 31 grudnia 1998 r. skarżący nie był właścicielem nieruchomości przy ul. [...] oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] m2, lecz jej użytkownikiem wieczystym. Prawo to przekazała mu matka w dniu [...] sierpnia 1995 r. sporządzonym u notariusza aktem darowizny. Poza sporem pozostaje okoliczność , że skarżący nabył na podstawie aktu darowizny z dnia [...] sierpnia 1995 r. prawo użytkowania wieczystego nieruchomości położonej przy ul. [...] o pow. [...] m2 oznaczonej jako działka nr [...]. Następnie prawo to przekształcił w prawo własności na podstawie decyzji Burmistrza Gminy W. z dnia [...] lutego 2000 r. Zatem w dniu [...] grudnia 1998 r. nie był właścicielem przedmiotowej działki. Powyższe fakty znajdują potwierdzenie w wypisie z księgi wieczystej znajdującym się w aktach sprawy. Uszła jednak uwadze organów okoliczność, że w aktach sprawy brak jest decyzji sankcjonującej powstanie działki nr [...] o pow. [...] m2 przy ul. [...] w W.. Nie ma też informacji kto był właścicielem tej działki w dniu [...] grudnia 1998 r. Brak jest dokumentów świadczących o tym, że na działce o nr [...] urządzona jest droga, a jeśli tak, to w którym roku droga ta powstała. Fakty te mają zasadnicze znaczenie dla sprawy, gdyż przedmiotem postępowania odszkodowawczego jest działka nr [...] o pow. [...] m2, a nie działka nr [...] o pow. [...] m2, co do której zgromadzono obszerną dokumentację w aktach sprawy. Organy z uchybieniem art. 7 i 77 i 80 kpa nie zebrały i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Uchybienie powyższym przepisom postępowania administracyjnego nie pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy co prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji. Należy także podkreślić, że umorzenie postępowania administracyjnego na zasadzie art. 105 kpa nie znajduje uzasadnienia w materiale aktowym. Organ umarza postępowanie jedynie wówczas, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, to znaczy organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpoznania sprawy. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie zachodzi. Rozpoznając ponownie sprawę organy ustalą, z której działki i kiedy wydzielono działkę nr [...] o pow. [...] m2 . Kto był jej właścicielem w dniu 31 grudnia 1998 r., w którym roku urządzono na niej drogę i w czyim władaniu droga ta się znajdowała. W oparciu o tak zebrany materiał dowodowy organy wypowiedzą się merytorycznie, co do żądań zawartych we wniosku o przyznanie odszkodowania w trybie art.73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w wyroku na podstawie art. 145 §1 pkt.1 lit.c , art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło