I SA/Wa 1672/16
PostanowienieWSA w Warszawie2017-05-26
Skład orzekający: Aneta Wirkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy referendarz sądowy może obniżyć wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu poniżej stawek określonych w rozporządzeniu, biorąc pod uwagę niewielki nakład pracy pełnomocnika i umorzenie postępowania?Ratio decidendi
Referendarz sądowy ma prawo obniżyć wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu, jeśli nakład pracy pełnomocnika był niewielki, a postępowanie zostało umorzone. W niniejszej sprawie, czynności pełnomocnika ograniczyły się do zapoznania się z aktami sprawy i cofnięcia skargi, co uzasadnia obniżenie wynagrodzenia do kwoty 120 zł plus VAT.Stan faktyczny
Skarżąca K.S. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą przyznania zasiłku pielęgnacyjnego. Postanowieniem sądu ustanowiono dla niej pełnomocnika z urzędu. Pełnomocnik cofnął skargę i wystąpił o przyznanie wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną. Sąd umorzył postępowanie sądowe. Następnie referendarz sądowy rozpoznał wniosek o przyznanie wynagrodzenia.Rozstrzygnięcie
Przyznano ze środków budżetowych WSA w Warszawie na rzecz adwokata R.C. kwotę 147,60 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 120 zł wynagrodzenia i 27,60 zł podatku VAT.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku adwokata R.C. o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi K.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku pielęgnacyjnego postanawia przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata R.C., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 147,60 (sto czterdzieści siedem 60/100) złotych, w tym tytułem opłaty kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 27,60 (dwadzieścia siedem 60/100) złotych.
K.S. pismem z dnia [...] października 2016 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku pielęgnacyjnego.
Postanowieniem z dnia 17 listopada 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 1672/16 Starszy Referendarz Sądowy przyznał skarżącej prawo pomocy poprzez ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, który pismem z dnia [...] marca 2017 r. - w odpowiedzi na wezwanie Sądu - cofnął skargę oraz wystąpił o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oświadczając, że koszty pomocy prawnej nie zostały opłacone ani w całości ani w części.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 8 maja 2017 r. umorzył postępowanie sądowe.
W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu określa w niniejszej sprawie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r. poz. 1801), które weszło w życie 1 stycznia 2016 r.
Stosownie do treści § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia, w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji opłata maksymalna w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna bądź decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynosi 480 zł.
W myśl natomiast § 4 ust. 1 rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości co najmniej ½ opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2 – 4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy.
Stosownie ponadto do treści § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia opłatę, o której mowa w ust. 1, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności (23 %).
Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, stosownie do § 3 rozporządzenia, zawiera oświadczenie, że opłata nie została zapłacona w całości lub w części.
Z powyższych przepisów wynika, że w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji opłatę w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna bądź decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego, ustala się wysokości co najmniej ½ opłaty maksymalnej określonej w treści § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia (tj. ½ z kwoty 480 zł). Zauważyć jednak należy, że w dniu 15 sierpnia 2015 r. wszedł w życie art. 250 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym w uzasadnionych przypadkach, sąd może obniżyć wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu. Co prawda w przepisie tym jest mowa o uprawnieniu sądu do obniżenia wynagrodzenia kwalifikowanego pełnomocnika, jednakże w doktrynie podkreśla się, że kompetencje w tym zakresie posiada w pierwszej kolejności referendarz sądowy, a sąd może podjąć takie działanie jedynie wyjątkowo w szczególnie uzasadnionych przypadkach (zob. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. prof. zw. dr hab. Romana Hausera, prof. zw. dr hab. Marka Wierzbowskiego, Warszawa 2015, str. 994). Dokonując natomiast oceny pracy pełnomocnika należy mieć na uwadze niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład pracy pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia.
Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy skarga została sporządzona osobiście przez skarżącą i postanowieniem z dnia 8 maja 2017 r. postępowanie sądowe zostało umorzone. Czynności podjęte przez wyznaczonego z urzędu pełnomocnika w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji polegały zaś na zapoznaniu się w dniu 30 stycznia 2017 r. z aktami sprawy i wystosowaniu pisma z dnia [...] marca 2017 r. cofającego skargę. Wobec powyższego, uwzględniając w szczególności nakład pracy pełnomocnika stwierdzić trzeba, że w sprawie zaistniały przesłanki do obniżenia wynagrodzenia za pomoc prawną z urzędu w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji do kwoty 120 zł podwyższonej o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą w dniu orzekania. Zdaniem referendarza sądowego zakres podjętych przez pełnomocnika czynności oraz charakter sprawy nie uzasadniały przyznania wynagrodzenia w pełnej wysokości. Przyznana zaś kwota uwzględnia realny nakład pracy pełnomocnika w prowadzonym postępowaniu, a zwłaszcza fakt, że podjęte czynności ograniczyły się do przejrzenia akt sprawy oraz złożenia pisma z dnia [...] marca 2017 r.
Mając powyższe na uwadze w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 250 § 1 i § 2 oraz art. 258 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło