I SA/Wa 1676/19

WyrokWSA w Warszawie2020-03-06

Skład orzekający: Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Magdalena Durzyńska, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydent pozostający w zwłoce w wykonaniu prawomocnego wyroku zobowiązującego do rozpoznania wniosku o odszkodowanie, po uprzednim wymierzeniu grzywny i stwierdzeniu rażącego naruszenia prawa, powinien zostać obciążony kolejną grzywną, sumą pieniężną oraz czy jego dalsza bezczynność może być uznana za rażące naruszenie prawa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że ponowne wymierzenie grzywny w wysokości 7000 zł jest adekwatną sankcją za niewykonanie wyroku, mieszczącą się w ustawowych ramach i spełniającą funkcję represyjno-dyscyplinującą. Stwierdzono, że dalsza bezczynność organu po wyroku zobowiązującym do rozpoznania wniosku, mimo wcześniejszych grzywien i stwierdzenia rażącego naruszenia prawa, ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ sprawa nie została załatwiona pomimo upływu ponad czterech lat od wyznaczonego terminu. Sąd przyznał również skarżącym sumę pieniężną po 1000 zł jako zadośćuczynienie za opóźnienie i w celu zapobieżenia dalszemu niewykonywaniu wyroku.
Stan faktyczny
Skarżące wniosły skargę na niewykonanie przez Prezydenta wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 28 kwietnia 2015 r., który zobowiązał go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w terminie trzech miesięcy. Pomimo upływu terminu i trzykrotnego wezwania do wykonania wyroku, Prezydent nie wydał rozstrzygnięcia. Wcześniejsze skargi skutkowały wymierzeniem grzywien (2000 zł i 5000 zł) oraz przyznaniem sum pieniężnych (po 500 zł), jednak wyrok nadal nie został wykonany. Skarżące domagały się wymierzenia kolejnej grzywny, przyznania sumy pieniężnej i zwrotu kosztów.
Rozstrzygnięcie
1. Wymierzył Prezydentowi grzywnę w wysokości 7000 zł. 2. Stwierdził, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. 3. Przyznał od Prezydenta na rzecz każdej ze skarżących sumę pieniężną w kwocie po 1000 zł. 4. Zasądził od Prezydenta na rzecz skarżących solidarnie kwotę 680 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) Sędziowie WSA Magdalena Durzyńska WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz Protokolant referent Aneta Suchecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2020 r. sprawy ze skargi J. B., M. R., W. R. i Z. R. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 kwietnia 2015 r. o sygnaturze akt I SAB/Wa159/15 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 7000 (siedem tysięcy) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje od Prezydenta [...] na rzecz każdej ze skarżących: J. B., M. R., W. R. i Z. R. sumę pieniężną w kwocie po 1000 (tysiąc) złotych; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz skarżących J. B., M. R., W. R. i Z. R. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. [...][...], [...][...], [...][....] i [...][...] pismem z [...] czerwca 2019 r. wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku tutejszego Sądu z 28 kwietnia 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 159/15. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] [...][...] (obecnie [...] [...]), hip. nr [...] w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy oraz stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Skarżące wniosły o wymierzenie Prezydentowi grzywny w maksymalnej wysokości przewidzianej w art. 154 § 6 P.p.s.a., o przyznanie na ich rzecz sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w powyższym przepisie oraz o zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazały, że prawomocnym wyrokiem z 28 kwietnia 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 159/15 Sąd zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [....][...] (obecnie [...][...]), hip. nr [...] w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Akta sprawy wpłynęły do organu [...] lipca 2015 r., a zatem wyznaczony przez Sąd termin upłynął [...] października 2015 r. Podniosły, że pismem z [...] listopada 2015 r. wezwały organ do wykonania wyroku. Wobec tego, że wezwanie to okazało się bezskuteczne wniosły skargę do sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 17 sierpnia 2017 r., sygn. akt I SA/Wa 445/17 wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 2.000 zł oraz stwierdził, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W związku z brakiem podejmowania działań zmierzających do zakończenia sprawy, skarżące ponownie wezwały organ do wykonania wyroku z 28 kwietnia 2015 r., a następnie wniosły kolejną skargę do sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 16 października 2018 r., sygn. akt. I SA/Wa 804/18 wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 5.000 zł oraz stwierdził, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Ponadto przyznał na rzecz skarżących od Prezydenta sumy pieniężne w kwotach po 500 zł. Wobec niewydania decyzji skarżące pismem z [...] maja 2019 r. wezwały organ do wykonania wyroku z 28 kwietnia 2015 r., a następnie wniosły przedmiotową skargę. Wskazały, że do dnia sporządzenia skargi wyrok nie został wykonany. Podniosły, że drastyczna zwłoka organu oraz przedłużająca się bezczynność pozwala stwierdzić, iż bez nałożenia na organ dodatkowej sankcji w postaci sumy pieniężnej wniosek o ustalenie odszkodowania nadal pozostanie nierozpoznany. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że pismem z [...] lipca 2019 r. wystąpił do Archiwum Państwowego w [...] o przesłanie (w przypadku posiadania) dokumentacji dotyczącej realizacji inwestycji na ww. nieruchomości, w tym pozwoleń na budowę, decyzji lokalizacyjnych z załącznikiem graficznym oraz protokołów zdawczo-odbiorczych dotyczących nieruchomości. Poinformował, że przy piśmie z [...] maja 2019 r. Archiwum Państwowe przesłało spis jednostek aktowych, które mogą zawierać dokumenty dotyczące przedmiotowej nieruchomości. Prezydent wyjaśnił, że ze względu na to, że w ww. piśmie wymieniono bardzo dużo sygnatur i w niektórych sygnaturach nie wskazano ile kart zawierają wymienione w nich jednostki aktowe, zwrócił się do Archiwum o udzielenie informacji jaki byłby koszt wykonania poświadczonych za zgodność z oryginałem kserokopii dokumentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Przedmiotowa skarga została wniesiona w trybie art. 154 § 1 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z powołanego przepisu wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą zostać spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę (wydanym na podstawie art. 149 P.p.s.a.) i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W rozpoznawanej sprawie obie wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 28 kwietnia 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 159/15 zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...], przy ul. [...][...] (obecnie [...][....]), hip. nr [...], w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność Prezydenta [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Jak wynika z akt administracyjnych odpis prawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem oraz aktami sprawy został doręczony Prezydentowi [...] lipca 2015 r. Oznacza to, że termin załatwienia sprawy wyznaczony przez Sąd upłynął [...] października 2015 r. Pomimo upływu zakreślonego przez Sąd terminu, jak również trzykrotnego wezwania przez skarżące organu do wykonania prawomocnego wyroku pismami z: [...] listopada 2015 r., [...] lutego 2018 r. oraz z [...] maja 2019 r. Prezydent [...] do daty orzekania nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie. Z powodu niewykonania wyroku z 28 kwietnia 2015 r., Sąd wyrokami z 17 sierpnia 2017 r., sygn. akt I SA/Wa 445/17 oraz z 16 października 2018 r., sygn. akt I SA/Wa 804/18 wymierzył Prezydentowi [...] grzywny w wysokości odpowiednio: 2.000 zł oraz 5.000 zł jednocześnie stwierdzając, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Ponadto wyrokiem z 16 października 2018 r., Sąd przyznał na rzecz skarżących od Prezydenta sumę pieniężną w kwotach po 500 zł. Pomimo wyroku zobowiązującego do rozpoznania wniosku i dwóch wyroków wymierzających grzywny oraz obciążenia organu sumą pieniężną Prezydent nadal nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie. Zostały zatem spełnione przesłanki uzasadniające zastosowanie art. 154 § 1 P.p.s.a. i wymierzenie organowi grzywny. Stosownie natomiast do art. 154 § 6 P.p.s.a. grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Biorąc pod uwagę znaczne przekroczenie wyznaczonego wyrokiem z 28 kwietnia 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 159/15 terminu na załatwienie sprawy, a także okoliczność, że skarżące po raz kolejny występują z wnioskiem o wymierzenie organowi grzywny Sąd uznał, że grzywna w wysokości 7.000 zł jest adekwatną sankcją za niewykonanie wyroku. Wymierzona kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. spełniając funkcję represyjno – dyscyplinującą. Kwota ta w połączeniu z wcześniej wymierzonymi grzywnami powinna zobligować organ do wydania decyzji. Jednocześnie Sąd uznał, że bezczynność organu po wyroku z 28 kwietnia 2015 r., ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sprawa o przyznanie odszkodowania - pomimo wyroku zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku oraz wyroków wymierzających grzywny i sumę pieniężną nie została dotychczas załatwiona, a wyznaczony w wyroku z 28 kwietnia 2015 r. termin załatwienia sprawy został znacznie przekroczony. Podnoszona w odpowiedzi na skargę okoliczność wystąpienia przez organ do Archiwum o nadesłanie wskazanej dokumentacji i udzielenie informacji nie może usprawiedliwiać niewykonania wyroku przez tak długi okres czasu. Prowadzenie postępowania przez ponad cztery lata świadczy o lekceważeniu norm prawnych i unikaniu podejmowania rozstrzygnięcia w sprawie, bez jakichkolwiek obiektywnie weryfikowalnych przyczyn mogących ten stan rzeczy usprawiedliwiać. Nie sposób bowiem za takowe uznać konieczność zgromadzenia dokumentacji dla oceny materialnoprawnych przesłanek odszkodowania w sytuacji, gdy postępowanie administracyjne w sprawie prowadzone jest ponad cztery lata. Czas ten z całą pewnością pozwalał na zgromadzenie niezbędnego do podjęcia rozstrzygnięcia materiału dowodowego i jego analizę. Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności Sąd uznał także za zasadne przyznanie na rzecz skarżących sumy pieniężnej w wysokości po 1000 zł tytułem zadośćuczynienia za zaistniałe opóźnienie w wykonaniu wyroku. W ocenie Sądu przyznanie przedmiotowych kwot uzasadniają rażący charakter zwłoki w rozpoznaniu sprawy, jak też uzasadniona obawa, że bez ich przyznania wyrok Sądu nadal nie zostanie wykonany. Kwoty te stanowią także swego rodzaju zadośćuczynienie za zaniechania organu w toku prowadzonego postępowania. Przyznana suma pieniężna w powiązaniu z wymierzoną organowi grzywną powinna skłonić organ do zaniechania dalszego naruszania prawa i rozpoznania sprawy. Ze wszystkich powyższych przyczyn Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i § 2 zd. 2 w związku z art. 154 § 6 P.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. Na podstawie art. 154 § 7 w zw. z art. 154 § 6 orzekł jak w pkt 3 sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. (pkt 4 sentencji). Na powyższe koszty składają się wynagrodzenie pełnomocnika skarżących w kwocie 480 zł oraz wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 200 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło