I SA/Wa 1680/13

WyrokWSA w Warszawie2013-12-16

Skład orzekający: Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Iwona Maciejuk, Małgorzata Boniecka-Płaczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny w zakresie zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną i władania nią przez jednostkę samorządu terytorialnego w dniu 31 grudnia 1998 r., co stanowi przesłankę do nabycia własności z mocy prawa na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r.?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając, że organy administracji nie zebrały i nie oceniły w sposób należyty materiału dowodowego. W szczególności nie udokumentowano jednoznacznie stanu zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną oraz faktu władania nią przez gminę w dniu 31 grudnia 1998 r., co jest kluczowe dla zastosowania art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Brak było również ustosunkowania się do wniosków dowodowych strony skarżącej, co narusza zasady postępowania dowodowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o stwierdzeniu nabycia z mocy prawa własności nieruchomości zajętej pod fragment ulicy przez Gminę Miasto Z. Decyzją Wojewody z 2012 r. stwierdzono nabycie własności, a decyzją Ministra z 2013 r. utrzymano ją w mocy. Skarżący J. C., właściciel nieruchomości, kwestionował prawidłowość ustaleń organów co do zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną i władania nią przez gminę w dniu 31 grudnia 1998 r. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących postępowania dowodowego oraz art. 73 ust. 1 ustawy wprowadzającej reformę administracji publiczną.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...]. Stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu i zasądził od Ministra Infrastruktury i Rozwoju na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz (spr.) Sędziowie: WSA Iwona Maciejuk WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury i Rozwoju na rzecz skarżącego J. C. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [....], po rozpatrzeniu odwołania J. C. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r. stwierdzającej nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę Miasto Z. prawa własności nieruchomości położonej w Z., oznaczonej jako działki nr [...], zajętej pod fragment ulicy – [...] – utrzymał w/w decyzję w mocy . Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym. Pismem z dnia 3 listopada 2011 r. Burmistrz Miasta Z. wystąpił z wnioskiem o wydanie decyzji - w trybie przewidzianym w art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 roku Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną - stwierdzającej nabycie przez Gminę Miasto Z., z mocy prawa własności nieruchomości zajętych pod fragment ulicy [...], położonych w Z., stanowiących działki ewidencyjne: nr [...] powstałą z podziału działki ewidencyjnej nr [...] oraz nr [...] powstałą z podziału działki ewidencyjnej nr [...]. Zawiadomieniem z dnia 24 listopada 2011r i 13 września 2012 r. strony zostały powiadomione o toczącym się postępowaniu administracyjnym oraz o prawie zaznajomienia się z aktami sprawy i wypowiedzenia się w sprawie. Decyzją z dnia [...] października 2012 r., znak: [...] Wojewoda [...] stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę Miasto Z. prawa własności w/w nieruchomości położonej w Z., oznaczonej jako działki nr [...], zajętej pod fragment ulicy – [...]. Od decyzji tej odwołanie złożył J. C., kwestionując rozstrzygnięcie w sprawie. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania J. C. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, powołując się na treść art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 z późn. zm.), że nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Nabycie własności nieruchomości z mocy prawa na podstawie ww. art. 73 ust. 1 nastąpiło zatem jeżeli w dniu 31 grudnia 1998r. spełnione zostały łącznie następujące przesłanki: - nieruchomość nie była własnością Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, - nieruchomość była zajęta pod drogę publiczną, - nieruchomość pozostawała we władaniu Skarbu Państwa, bądź jednostek samorządu terytorialnego. Następnie organ wskazał, że z akt sprawy, w tym z treści księgi wieczystej [...] wynika, iż w dniu 31 grudnia 1998r. właścicielem działek nr [...], z której wydzieliła się działka nr [...] i nr [...], z której wydzieliła się działka nr [...], był J. C., a zatem w tym dniu nieruchomość nie była własnością Skarbu Państwa ani jednostki samorządu terytorialnego. Zgodnie z rozporządzeniem Nr [...] w sprawie zaliczenia dróg publicznych do kategorii dróg lokalnych miejskich na terenie województwa nowosądeckiego (Dz. Urz. Województwa Nowosądeckiego Nr 12, poz. 54) i załącznikiem nr 1 do ww. rozporządzenia, ulica [...] w dniu 31 grudnia 1998r. stanowiła drogę lokalną miejską, zaś na podstawie art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. przedmiotowa droga z dniem 1 stycznia 1999 r. stała się drogą gminną. W aktach sprawy znajdują się dwie mapy z projektem podziału nieruchomości, sporządzone przez uprawnionego geodetę i przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] czerwca 2011r. pod nr [..], przedstawiające zajęcie działek nr [...] pod drogę z adnotacją, że granice podziału nieruchomości ustalono według zajęcia pod drogę publiczną na dzień 31 grudnia 1998r. Ww. dokumenty w ocenie organu prawidłowo obrazują zakres zajęcia przedmiotowej nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] na dzień 31 grudnia 1998r. pod drogę publiczną, co potwierdza zaistnienie przesłanki ząjętości w niniejszej sprawie. Organ jako kolejną przesłankę wynikającą z treści art. 73 ustawy rozważył władanie publicznoprawne. Wskazał , że zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym udokumentowanie władania polega na wykazaniu wykonywania prac związanych m. in. z utrzymywaniem drogi, jej konserwacją modernizacją, odśnieżaniem. Podsumował , że z potwierdzonej za zgodność z oryginałem kopii umowy nr [...] zawartej pomiędzy Zarządem Miasta Z. a Spółką z o.o. [...] na lata 1995 - 2000 wraz z wykazem jezdni i chodników wynika , że ul. [...] była objęta zimowym utrzymaniem. Ww. umowa zdaniem organu jest wystarczająca dla potrzeby potwierdzenia władztwa publicznoprawnego nad przedmiotową nieruchomością zgodnie ze stanem na dzień 31 grudnia 1998r. Odnosząc się do zarzutów skarżącego dotyczących zajęcia działek pod drogę publiczną Minister wskazał, że dokumentacja została sporządzona przez uprawnionego geodetę i stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 Kpa, który wskazuje przestrzenne granice zajęcia części działki nr [...] pod drogę publiczną i jej powierzchnię. W nawiązaniu natomiast do kwestii władania nieruchomością oznaczoną jako działki nr [...] przez właściciela nieruchomości wskazał, że nie wykluczało ono władania publicznego Gminy Miasta Z. Ponadto organ zauważył, że pojęcia " władania " nieruchomością - w rozumieniu art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną - nie należy utożsamiać z instytucją "posiadania" uregulowaną w kodeksie cywilnym. Pojęcie władania winno być w tym wypadku rozumiane jako pozostawanie danego gruntu w faktycznym władztwie publicznoprawnym. Z tego powodu dokonywane na drodze czynności przez Skarb Państwa, czy jednostkę samorządową nie musiały uzyskiwać wcześniejszej akceptacji właściciela gruntu, który nawet nie musiał o tych czynnościach być powiadamiany Skargę na w/w decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] czerwca 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył J. C. wnosząc o jej uchylenie oraz o uchylenie decyzji Wojewody. [...] w Krakowie z dnia [...] października 2012 r. Zaskarżonym decyzjom zarzucił rażące naruszenie prawa tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 78 § 1 w zw. z art. 84 § 1 w ze. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nie rozważenie istoty sprawy i nie odniesienie się przez organy administracji do zarzutu odnośnie nie dopuszczenia dowodu zawnioskowanego przez skarżącego, art. 73 § 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną poprzez wadliwe stwierdzenie, że postępowanie wykazało zaistnienie przesłanek do zastosowania wskazanego przepisu prawa. W obszernym uzasadnieniu skargi skarżący podniósł między innymi , że w rozpatrywanej sprawie nie został należycie udokumentowany ani stan zajęcia przedmiotowej nieruchomości pod drogę publiczną istniejący w dniu 31 grudnia 1998 r. ani fakt władania w tej dacie sporną nieruchomością przez Gminę Miasto Z., co oznacza brak należytego przeprowadzenia postępowania dowodowego (naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) przez organ przed wydaniem rozstrzygnięcia i brak właściwego udokumentowania istnienia wszystkich koniecznych, ustawowo określonych przesłanek zastosowania art. 73 ust. 1 powołanej powyżej ustawy, czyli faktycznego zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną w dniu 31 grudnia 1998 r. oraz faktu władania w tej dacie przedmiotową nieruchomością. Oznacza to, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., które to naruszenie ma bezpośrednie znaczenie dla prawidłowego określenia zakresu możliwości pozbawienia skarżącego posiadanego przez niego i konstytucyjnie chronionego prawa własności przedmiotowej nieruchomości. W szczególności skarżący zarzucił, że organ nie odniósł się do wniosku dowodowego zgłoszonego w odwołaniu o zarządanie fotografii lotniczych z Centralnego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w W. na okoliczność ustalenia, czy sporne działki we wskazanej dacie były już zajęte pod drogę publiczną . Wskazał, że w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego, nie podano powodów, dla których organ ten zaniechał przeprowadzenia wnioskowanego przez skarżącego dowodu, w sytuacji gdy wniosek ten spełniał wszystkie wymogi określone w art. 75 kpa i zmierzał do wyjaśnienia istoty sprawy - zakresu i czasookresu posiadania. Skarżący w całości jako dowód zakwestionował również oświadczenie J. P. wskazując, że winna być ona przesłuchana w jego obecności w trybie przewidzianym dla przeprowadzenia dowodu z zeznań świadka z poszanowaniem art. 79 § 1 kpa. Pominięcie jej przesłuchania uniemożliwiło skarżącemu zadawanie świadkowi pytań a tym samym ograniczyło w sposób niedopuszczalny jego gwarancje procesowe. Skarżący zarzucił także , że na omawianym terenie nie znajdują, się żadne urządzenia związane z drogą, co potwierdzają fotografie lotnicze zalegające w zasobach Centralnego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w W., o przeprowadzenie dowodu z których zawnioskował, a którego to dowodu organy administracyjne nie dopuściły z pogwałceniem art. 78 § 1 kpa. Skarżący zarzucił również, że do dnia 31 grudnia 1998 r. Gmina Miasto Z. na spornych działkach nie wykonywała żadnych aktów władztwa. Podtrzymał, że sporne działki pozostawały w jego posiadaniu. Wskazał, że na tę okoliczność organy administracyjne nie przeprowadziły koniecznego w tym wypadku dowodu z przesłuchania stron. Co do załącznika do umowy nr [...] skarżący zarzucił, że nie ma on związku ze sprawą, gdyż nie dotyczy on drogi w obrębie jego nieruchomości ani okresu wskazanego w cyt. ustawie. W załączniku tym nie są wymienione nieruchomości, po których droga przebiega ani też nie ma innego doprecyzowania przebiegu drogi, które pozwalałoby na to, by uznać, że przebiega ona po spornych działkach. Ponadto, oczyszczanie ulic i dróg niewątpliwe dotyczyło pasa drogowego, ale pod warunkiem, że ten pas drogowy był wyznaczony i był we władaniu Gminy Miasto Z. we wspomnianej dacie. Ponadto w skardze wskazano, że nie ma dowodu na to, by droga w ogóle przebiegała po nieruchomości skarżącego a w szczególności nie wynika to z powoływanej w decyzji uchwały Rady Gminy T., która nie określa przebiegu drogi. Skarżący zarzucił ponadto, że organy administracyjne pominęły, że w/w działki w ewidencji gruntów nie są oznaczone jako droga (dr), oraz wskazał, że nie jest prawdą, iż zgodnie z uchwałą Rady Gminy [...] oraz na podstawie rozporządzenia Wojewody [...] z dnia [...] ul. [...] zaliczona została do kategorii dróg lokalnych miejskich. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z treścią art. 7 k.p.a.: w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Według tej zasady organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. W szczególności jest obowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w decyzji uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy kodeksu postępowania administracyjnego (np. wyrok NSA z dnia 26 maja 1981 r., SA 810/81, ONSA 1981, nr 1, poz. 45). Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na zasadność skargi. Materialnoprawną podstawę wydanej decyzji stanowił art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872, ze zm.). Zgodnie z tą regulacją prawną nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stały się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Powołany przepis określa normatywne przesłanki, których łączne wystąpienie powoduje, że określone w nim grunty stały się z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własnością Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego. Przesłanki te to władanie w dniu 31 grudnia 1998 r. przez Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego gruntami zajętymi pod drogi publiczne, niestanowiącymi ich własności i zajęcie nieruchomości pod drogę we wskazanej wyżej dacie. Przepis art. 73 nie zawiera definicji drogi publicznej. W związku z tym należy w tym względzie posiłkować się ustawą z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (w brzmieniu obowiązującym w 1998 r.) i w jej przepisach szukać wyjaśnienia pojęcia drogi publicznej. W rozumieniu art. 1 tej ustawy za drogę publiczną może być uznana droga spełniająca dwa warunki. Po pierwsze musi to być droga zaliczona do jednej z kategorii dróg publicznych. Po drugie z drogi tej może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w ustawie lub innych przepisach szczególnych. Nie każda zatem droga spełniająca funkcję ciągu komunikacyjnego może być uznana za drogę publiczną. By zyskała taki status, musi zostać zaliczona w trybie przewidzianym ustawą o drogach publicznych do jednej z kategorii dróg wymienionych w art. 2 ust. 1 pkt 1-4 tej ustawy i jednocześnie spełniać warunek możliwości powszechnego korzystania z niej. Zatem zawarte w art. 73 ust. 1 Przepisów wprowadzających sformułowanie "nieruchomości zajęte pod drogi publiczne" oznacza nieruchomości, na których urządzono drogę, którą następnie zaliczono do odpowiedniej kategorii dróg publicznych, przy czym fakt ten musiał mieć miejsce przed 1 stycznia 1999 r. (zob. także wyrok NSA z dnia 30 lipca 2001 r., sygn. akt I SA 513/00). Wbrew stanowisku organów obu instancji , w niniejszej sprawie uzasadnione wątpliwości budzi fakt czy ulica [...] została zaliczona do kategorii dróg publicznych jak również fakt zajęcia spornej nieruchomości pod drogę w dniu 31 grudnia 1998 r. oraz fakt władania nią w podanej dacie przez Gminę Miasto Z. Ze znajdujących się bowiem w aktach sprawy dokumentów nie wynika w sposób jednoznaczny jaki był na dzień 31 grudnia 1998 r. stan zajęcia spornej nieruchomości pod drogę publiczną oraz nie zostało należycie udokumentowane władnie nią w tej dacie przez Gminę Miasto Z. Okoliczności te, odnoszące się do ustalenia zakresu zajęcia pod drogę oraz władania nieruchomością należy uznać zatem za niedostatecznie wyjaśnione przez organy orzekające przed podjęciem rozstrzygnięcia w sprawie. Jak wynika z akt sprawy Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie ustosunkował się do zarzutów podniesionych przez skarżącego w odwołaniu od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r., że na tym terenie nie znajdują się żadne urządzenia związane z drogą, co potwierdzają fotografie lotnicze będące w zasobach Centralnego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w W. oraz pominął wniosek dowodowy zgłoszony przez skarżącego o zażądanie dołączenia ich do materiału dowodowego w celu ustalenia, czy sporne działki we wskazanej dacie były zajęte pod drogę publiczną. Jednocześnie organ za wiarygodne uznał dokumenty , które w ocenie Sądu nie mogą być uznane za jednoznacznie przesądzające badane okoliczności , gdyż zostały wytworzone po 2005r. - mapę z dnia [...] maja 2010 r. przedstawiającą zajęcie działki ewid. Nr [...] pod drogę publiczną z adnotacją, że granice podziału nieruchomości ustalono na dzień 31 grudnia 1998 r. - mapę z dnia [...] maja 2010 r. przedstawiającą zajęcie działki ewid. Nr [...] pod drogę publiczną z adnotacją, że granice podziału nieruchomości ustalono na dzień 31 grudnia 1998 r. – (mapy te zostały przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...]. - oświadczenie z dnia [...] września 2011 r., nr [...] złożone przez J. P. p. o. Naczelnika Wydziału Drogownictwa i Transportu Urzędu Miasta Z. – w oparciu o które uznano, że dnia 31 grudnia 1998 r. nieruchomości stanowiące działki ewidencyjne: nr [...] były w całości zajęte pod pas drogowy ulicy [...]. Podkreślenia wymaga , że wskazane mapy zostały wykonane w 2010r. i oprócz gołosłownego wskazania geodety , że odzwierciedlają stan istniejący na dzień 1.01.1999r. nie zawierają wskazania jaki materiał dowodowy posłużył do ich wykreślenia, włącznie z tym , że zaniechano dołączenia do akt sprawy wypisu rejestru gruntów dla analizowanych działek obrazującego zapis ewidencji we wskazanej dacie. Wskazane zaś wyżej oświadczenie J. P., jak wynika z jego treści , nie odnosi się wprost do działek skarżącego. Tak niepełny materiał dowodowy zgromadzony w sprawie powinien być dla organów rozpoznających sprawę asumptem do podjęcia dalszych działań w celu jego poszerzenia . Wobec jednoznacznego stanowiska skarżącego zawartego w złożonym przez niego odwołaniu brak było w ocenie Sądu uzasadnionych przyczyn do zaniechania przeprowadzenia wnioskowanego przez niego dowodu z zapisu zdjęć lotniczych . Wobec braku innych dowodów na tą okoliczność dowód ten uznać należy za przydatny dla rozpoznania sprawy. Identyczna ocena odnosi się do przeprowadzenia wnioskowanego przez skarżącego dowodu z zeznań p. o. Naczelnika Wydziału Drogownictwa i Transportu Urzędu Miasta Z . Szerszego ustosunkowania się wymaga także , zdaniem Sądu, dowód przywołany przez organ na okoliczność sprawowania władztwa publicznoprawnego nad nieruchomością położoną w Z., oznaczonej jako działki nr [...], obiętą księgą wieczystą [...], zajętej pod fragment ulicy – [...] w postaci umowy nr [...] zawartej pomiędzy Zarządem Miasta Z. a Spółką z o. o. [...] na lata 1995 – 2000 wraz z wykazem jezdni i chodników, zgodnie z którą ul [...] była objęta zimowym utrzymaniem. Organ uznał, że wykonując te zadania gmina wykonywała władztwo nad nieruchomościami, przez które przebiegała droga – ul. [...]. W ocenie Sądu natomiast przyjąć należy , że chociaż oczyszczanie ulic i dróg niewątpliwe dotyczyło pasa drogowego, to jednak znaczenie dla rozpoznania niniejszej sprawy będzie miało pod warunkiem udowodnienia , że sporny pas drogowy był wyznaczony i pozostawał we władaniu Gminy Miasta Z. we wspomnianej dacie , co z akt sprawy jednoznacznie nie wynika . Wobec braku innych dowodów na tą okoliczność dowód ten uznać należy za przydatny dla rozpoznania sprawy. Z tych przyczyn za trafny należy uznać zarzut skarżącego, że załącznik do umowy nr [...] nie dokumentuje , że dotyczy drogi w obrębie nieruchomości skarżącego. Należy również w ocenie Sądu wskazać, że nie została wyjaśniona kwestia czy przedmiotowa droga należy do dróg publicznych. Przy ponownym rozpatrywaniu niniejszej sprawy organ dołączy do akt administracyjnych sprawy Uchwałę Rady Gminy [...] na którą się powoływał przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy i ustosunkuje się do zarzutu skarżącego, który kwestionuje, że zgodnie z w/w uchwałą [...] zaliczona została do kategorii dróg lokalnych miejskich. Podkreślić należy, że przepis art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną daje podstawę do przejęcia jedynie nieruchomości faktycznie zajętych pod drogi publiczne. Przestrzenny zasięg działania art. 73 ust. 1 w odniesieniu do zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną determinowany jest możliwością zakwalifikowania danego stanu faktycznego z dnia 31 grudnia 1998 r. do definicji pasa drogowego jako urządzenia technicznego, stanowiącego zorganizowaną całość funkcjonalną, podporządkowaną utrzymaniu i eksploatacji ciągów ruchu pojazdów i pieszych. O przestrzennych granicach zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną rozstrzyga zatem stan jej urządzenia w dniu 31 grudnia 1998 r. bądź sposób korzystania z niej. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd orzekający stanął na stanowisku, że kwestia władania i zajętości nieruchomości położonej w Z., oznaczonej jako działki nr [...], pod drogę publiczną w dniu 31 grudnia 1998 r. wymaga wyjaśnienia i uzupełnienia istniejącego materiału dowodowego. W rozpatrywanej sprawie nie został należycie udokumentowany ani stan zajęcia przedmiotowej nieruchomości pod drogę publiczną istniejący w dniu 31 grudnia 1998 r. ani fakt władania w tej dacie sporną nieruchomością przez Miasto [...], co oznacza brak należytego przeprowadzenia postępowania dowodowego (naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) przez organ przed wydaniem rozstrzygnięcia i brak właściwego udokumentowania istnienia wszystkich koniecznych, ustawowo określonych przesłanek zastosowania art. 73 ust. 1 powołanej powyżej ustawy, czyli faktycznego zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną w dniu 31 grudnia 1998 r. oraz faktu władania w tej dacie przedmiotową nieruchomością. Oznacza to, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., które to naruszenie ma bezpośrednie znaczenie dla prawidłowego określenia zakresu możliwości pozbawienia skarżącego posiadanego przez niego i konstytucyjnie chronionego prawa własności przedmiotowej działki. Wyjaśnić należy, że zgodnie z treścią art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny, dokumenty geodezyjne sporządzone przez uprawnionego geodetę wykazujące stan zajętości przedmiotowej działki w dniu 31 grudnia 1998 r. (tzw. mapa synchronizacyjna). Z brzmienia tego przepisu wynika, że przez pojęcie dowodu należy rozumieć także inne dowody niewymienione wyraźnie w tym przepisie. Art. 75 § 1 nie zawiera zatem zamkniętego katalogu środków dowodowych dopuszczalnych w postępowaniu dowodowym, lecz jest to jedynie wyliczenie przykładowe. Oznacza to, że organ ma możliwość dowodzenia istotnych dla sprawy okoliczności różnymi dowodami, w tym również opracowaniami geodezyjno-kartograficznymi. W tej sytuacji przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ, biorąc pod uwagę ocenę i zalecenia Sądu zawarte w niniejszym wyroku, powinien zebrać i przeanalizować całość dostępnych dokumentów, również tych przedstawionych przez stronę skarżącą. Oznacza to konieczność sporządzenia dokumentacji geodezyjnej (np mapy geodezyjnej wraz z wykazem synchronizacyjnym), która dokumentować będzie istniejący w dniu 31 grudnia 1998 r. stan faktyczny sprawy. Dopiero po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu dowodowym, na podstawie dokonanych ustaleń organ będzie mógł skonfrontować ustalony stan faktyczny z treścią przywołanego wyżej art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. i ocenić możliwość jego zastosowania. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło