I SA/Wa 1686/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Szmydt Sędziowie: Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędzia WSA Bożena Marciniak (spr.) Protokolant referent stażysta Joanna Berbecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi E. G. na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 637/15 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. E. G. (dalej: skarżący) pismem z dnia 27 czerwca 2016 r. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze skargą na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 637/15. Powyższym wyrokiem Sąd, w uwzględnieniu skargi E. G. zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia [...] września 2009 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ulicy [...] ozn. hip. [...], w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Akta te wraz z odpisem prawomocnego wyroku doręczone zostały organowi 27 kwietnia 2016 r. Wobec niepodejmowania rozstrzygnięcia w sprawie, pismem z 27 maja 2016 r. skarżący wezwał Prezydenta [...] do wykonania powyższego wyroku. Wezwanie to okazało się bezskuteczne, czego konsekwencją było wniesienie przez wyżej wymienionego wskazanej na wstępie skargi, w której wniósł o wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie i wskazał, że w celu zakończenia postępowania konieczne jest wykonanie przez rzeczoznawcę majątkowego operatu szacunkowego, który stanowić będzie podstawę do określenia wysokości należnego odszkodowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga, w zakresie w jakim zarzuca Prezydentowi [...] bezczynność w wykonaniu prawomocnego wyroku tut. Sądu jest zasadna, co skutkować musi wymierzeniem organowi określonej w sentencji grzywny, jak też oceny charakteru zaistniałej zwłoki. Przedmiotowa skarga została złożona w trybie art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej "p.p.s.a."). Przepis ten w § 1 stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do art. 154 § 6 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 154 § 2 p.p.s.a.). Uwzględniając skargę sąd, w myśl art. 154 § 7 p.p.s.a., może ponadto przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 20 stycznia 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 637/15, zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia [...] września 2009 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ulicy [...] ozn. hip. [...], w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Akta te wraz z odpisem prawomocnego wyroku doręczone zostały organowi 27 kwietnia 2016 r. i od tej daty, zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a., rozpoczął swój bieg trzymiesięczny termin wyznaczony wyrokiem w jakim sprawa, w której organ pozostawał bezczynny, winna być rozpoznana. W konsekwencji upłynął on 27 lipca 2016 r. Niekwestionowaną okolicznością jest przy tym, że do dnia wydania niniejszego orzeczenia, mimo uprzedniego wezwania przez stronę do wykonania powyższego wyroku, Prezydent m.st. Warszawy zawisłej przed nim sprawy administracyjnej nie rozstrzygnął. Skoro zatem Prezydent [...] w terminie wyznaczonym wyrokiem sprawy nie załatwił, a wyrok ten zobowiązywał organ nie tylko do jej rozstrzygnięcia, ale także do dokonania tego w określonym terminie - to wniosek o wymierzenie grzywny organowi jest niewątpliwie uzasadniony. Zważyć bowiem należy, że niewykonywanie wyroków sądów godzi w samą istotę zasady praworządności, którą organy administracji publicznej są bezwzględnie związane [art. 7 Konstytucji RP, art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm. – dalej "k.p.a.")] i w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. Taka sytuacja bowiem prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. W stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy skład orzekający ocenił jednak, iż wystarczająco represyjną jak też dyscyplinującą funkcję spełni grzywna w wysokości 500 złotych, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonym w art. 154 § 6 p.p.s.a. i jest adekwatna z punktu widzenia skali przekroczenia terminu załatwienia sprawy. W ocenie Sądu, bezczynność organu po wyroku z dnia 20 stycznia 2016 r. nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. Za takim stanowiskiem Sądu przemawia okres przekroczenia wyznaczonego terminu przez Sąd do załatwienia sprawy (ok. 5 i pół miesiąca), który nie jest okresem znacznym. Sądowi z urzędu znana jest także ilość spraw prowadzonych przez Prezydenta [...] o odszkodowanie za nieruchomości objęte dekretem z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), ich stopień skomplikowania, wynikający z konieczności czynienia ustaleń stanu faktycznego, mającego miejsce przeszło 60 lat temu, a także trudności Miasta [...] związane z zabezpieczeniem środków finansowych, umożliwiających realizację wszystkich zgłaszanych roszczeń. Okoliczności te oczywiście nie uwalniają organu od odpowiedzialności za niewykonanie prawomocnego orzeczenia sądu, niemniej jednak muszą być uwzględnione przy nakładaniu z tego tytułu sankcji przewidzianych ustawą. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1 i 2 sentencji wyroku.