I SA/Wa 1691/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) Asesor WSA Agnieszka Miernik Protokolant Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lipca 2008 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2007 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego oddala skargę. Zaskarżoną decyzja dnia [...] września 2007 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. po rozpatrzeniu odwołania A. P. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] lipca 2007 r., nr [...], odmawiającej przyznania mu pomocy w formie zasiłku celowego specjalnego w wysokości [...] zł., przeznaczonego na pokrycie kosztu zakupu [...] oraz zasiłku celowego [...] zł. przeznaczanego na dofinansowanie [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że A. P. jest osobą [...]. Prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Jego dochód stanowią emerytura w wysokości [...] zł, zasiłek pielęgnacyjny w wysokości [...] zł. oraz dodatek [...] w wysokości [...] zł. Łączny dochód to [...] zł. miesięcznie. Organ podkreślił, że A. P. jest adresatem różnych form pomocy świadczonych przez Ośrodek Pomocy Społecznej. Wskazał również, że w czasie udzielania wnioskodawcy świadczeń pracownik Polskiego Komitetu Pomocy Społecznej oraz pracownicy socjalni w licznych notatkach służbowych wskazywali na [...]. W dniu [...] lipca 2007 r. pracownik Ośrodka Pomocy Społecznej zaproponował podpisanie kontraktu socjalnego, w którym zawarte miały być działania A. P. zmierzające do [...]. Jednakże wnioskodawca odmówił podpisania kontraktu socjalnego. W dniu [...] czerwca 2007 r. A. P. zwrócił się z prośbą o pomoc finansową na pokrycie kosztu zakupu [...] w [...] i [...] 2007 r. oraz dofinansowanie [...]. Decyzją z dnia [...] lipca 2007 r., nr [...] Prezydent W. odmówił A. P. przyznania pomocy w formie zasiłku celowego specjalnego w wysokości [...] zł., przeznaczonego na pokrycie kosztu zakupu [...] oraz zasiłku celowego [...] zł. przeznaczonego na dofinansowanie [...]. W ocenie organu I instancji A. P. posiada wystarczające środki własne pozwalające sfinansować zakup [...]. Ponadto w uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że nie uzgadniał on wcześniej z OPS możliwości pokrycia [...]. Prezydent W. odniósł się w sposób szczegółowy i udokumentował okoliczności współpracy A. P. z pracownikami Ośrodka. Ponadto po raz kolejny wskazał na fakt, iż A. P. [...]. Od decyzji Prezydenta W. odwołanie wniósł A. P. W odwołaniu wskazał, iż jego sytuacja materialna i zdrowotna jest wciąż bardzo trudna. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. rozpoznając odwołanie i powołując się na przepisy art. 4, 7, 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej wskazało na zadania pomocy społecznej, zasady udzielania tej pomocy, przesłanki przyznawania zasiłku celowego, obowiązek współdziałania świadczeniobiorcy z pracownikiem socjalnym. Organ odwoławczy podzielił w pełni argumenty wskazane w decyzji organu I instancji, ustalając, że wnioskodawca nie spełnia wymogów do udzielenia mu zasiłku celowego w zakresie przez niego wnioskowanym. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył A. P. Zarzucił, że nie otrzymał dofinansowania do [...]. Podniósł, że jest [...] i nie otrzymał pomocy na zakup [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł ojej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając zaskarżony akt nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania aktu, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Biorąc pod uwagę powyższe kryteria należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, co skutkuje oddaleniem skargi. Zgodnie z treścią art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.), dalej "ustawa", w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Z kolei art. 8 tej ustawy uzależnia przyznanie świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej od stwierdzenia, że dochód osoby ubiegającej się o pomoc nie przekracza określonej w tym przepisie wysokości, która w przypadku osoby samotnie gospodarującej wynosi 477 zł (art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy). Organy prawidłowo ustaliły, że na dochód skarżącego składały się: emerytura w kwocie [...] zł., zasiłek pielęgnacyjny w kwocie [...] zł. oraz dodatek [...] w kwocie [...] zł. Wobec czego organy prawidłowo uznały, że skarżący przekroczył kryterium dochodowe, o jakim mowa w przepisie art. 8 ust 1 pkt 1 ustawy uprawniające do przyznania pomocy w formie zasiłku celowego. Ponadto organy badały, czy sytuacja skarżącego uzasadnia przyznanie mu pomocy na podstawie art. 41 pkt 1 ustawy i uznały, że brak jest podstaw do przyznania pomocy w oparciu o ten przepis. Stanowisko to należy w pełni podzielić. Przepis art. 41 pkt 1 ustawy stanowi, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi. Treść przepisu art. 41 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej w sposób nie budzący wątpliwości przesądza o zupełnie wyjątkowym charakterze specjalnego zasiłku celowego. Może on być przyznany "w szczególnie uzasadnionych przypadkach", a więc w sytuacjach wyjątkowych. O możliwości jego przyznania nie decyduje dochód strony, a sytuacja życiowa, losowa, w której się ona znalazła. Nie można z tej formy pomocy społecznej wyprowadzać wniosku, że przyznanie takiego zasiłku jest obowiązkiem organu - tak jak czyni się to w odniesieniu do osób spełniających kryterium dochodowe. Żądanie zwrotu wydatków na zakup [...] za okres [...] miesięcy – [...] i [...] 2007 r. w łącznej kwocie [...] zł. (tj. [...] zł. miesięcznie), zważywszy na miesięczne dochody w kwocie [...] zł., nie mieści się w pojęciu szczególnie uzasadnionego przypadku, o jakim mowa w art. 41 pkt 1 ustawy. Poniesienie wydatków w wyżej wskazanej kwocie pozostaje bowiem w zakresie możliwości finansowych skarżącego. Również prawidłowo organy uznały, że dofinansowanie [...] w kwocie [...] zł. nie mieści się w dyspozycji art. 41 pkt 1 ustawy. Skarżący podejmując starania o [...] nie powiadomił ośrodka pomocy społecznej oraz nie uzyskał zapewnienia przez ośrodek odpowiednich funduszy na ten cel. Ponadto pomimo posiadanych dochodów przekraczających ustawowe kryterium dochodowe, skarżący nie zadeklarował własnych środków, które chociażby w znikomej części pokryłyby [...]. Należy tu mieć na względzie bezsporne fakty, że skarżący od [...] lat jest objęty różnymi formami pomocy (w dacie wydania decyzji Ośrodek Pomocy Społecznej zapewnił mu [...]). Z obszernych akt administracyjnych wynika, że w latach bezpośrednio poprzedzających wydanie kwestionowanej decyzji, skarżący otrzymywał, np. [...]. Wynika z tego, że skarżący korzystał z różnorodnych form pomocy przewidzianych w ustawie. Jednakże nie oznacza to, że każdy kolejny wniosek skarżącego musi być rozpoznany zgodnie z jego oczekiwaniami. Nie bez znaczenia dla oceny sytuacji skarżącego jest [...]. Jak to wynika z akt administracyjnych, skarżący był wielokrotnie [...]. Fakt ten potwierdza także [...] Wymaga też podkreślenia, że skarżący odmówił podpisania kontraktu socjalnego, w którym [...]. Jak słusznie wskazały organy, [...], dodatkowo uzasadniają odmowę przyznania świadczenia. Natomiast w ocenie Sądu takie działania skarżącego, oprócz kwestii wyżej omówionych, również wykluczają możliwość uznania wnioskowanej pomocy za "szczególnie uzasadniony przypadek " w rozumieniu art. 41 pkt 1 ustawy. Zważyć należy, że zadaniem pomocy społecznej, jak wskazuje na to sama nazwa ustawy, jest świadczenie pomocy osobom, które znalazły się w trudnej sytuacji materialnej, życiowej, losowej, są chore, niepełnosprawne, bezdomne. Jest więc to pomoc, w codziennych podstawowych sprawach, tj. bytowych, żywieniowych, zdrowotnych, mieszkaniowych, edukacyjnych. Celem pomocy społecznej nie jest natomiast zapewnianie świadczeniobiorcy stałego źródła utrzymania, na poziomie i w wysokości przez niego oczekiwanej oraz zwrot wszelkich poniesionych wydatków, w szczególności wówczas, gdy osoba ta przekracza ustawowe kryterium dochodowe uprawniające do udzielenia pomocy. Zakres pomocy uzależniony jest od sytuacji osobistej, dochodowej osoby ubiegającej się o tę pomoc. Wobec tego nie wszystkie potrzeby i nie w każdym zakresie mogą być zrealizowane. Z kolei ciągle wzrastająca liczba osób oczekujących wsparcia finansowego powoduje konieczność bardzo racjonalnego gospodarowania przyznanymi na ten cel środkami przez organy pomocy społecznej, w kierunku zapewnienia koniecznej pomocy wszystkim tym, którym jest ona niezbędna. Odnosząc się do podniesionego w skardze zarzutu, że skarżący [...], wskazać należy, że nie stanowi to [...] mającego wpływ na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. Mając na uwadze, że zaskarżona decyzja, jak również decyzja ją poprzedzająca, nie naruszają prawa, sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz. 1270 ze zm.).