I SA/Wa 1699/08
PostanowienieWSA w Warszawie2009-04-22
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej. Spełnienie tej przesłanki uzasadnia przyznanie prawa pomocy, a odmowa mogłaby prowadzić do pozbawienia strony prawa do sądu.Stan faktyczny
R. R. złożył skargę na decyzję Starosty W. umarzającą postępowanie w sprawie odszkodowania za grunt. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę. R. R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej, wskazując na trudną sytuację materialną. Sąd wezwał do uzupełnienia dokumentacji, a następnie przyznał prawo pomocy w żądanym zakresie.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w W.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. R. na decyzję Starosty W. z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie odszkodowania postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w W.
Postanowieniem z dnia 30 grudnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę R. R. na decyzje Starosty W. z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...] umarzającą postępowanie w sprawie odszkodowania za grunt. Wnioskiem z dnia 16 lutego 2009 r. R. R. wskazując na zamiar wniesienia skargi kasacyjnej od powyższego postanowienia wystąpił o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że w chwili obecnej nie posiada żadnych oszczędności aby samemu zapłacić adwokatowi za usługi prawne. Utrzymuje się on z renty, w kwocie [...] złotych, z której pokrywa wszystkie koszty związane z utrzymaniem domu, opłatami związane z utrzymaniem domu, opłatami za energię elektryczna, gaz. Koszty z tego tytułu są jak na jego możliwości finansowe ogromne. Zgodnie z oświadczeniem skarżąca nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym.
Celem oceny sytuacji materialnej i rodzinnej wnioskodawcy, referendarz sądowy pismem z dnia 19 lutego 2009 r. wezwał skarżącego do nadesłania dodatkowych dokumentów w postaci: wykazów i wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, dokumentów potwierdzających uzyskiwany przez skarżącego dochód oraz wydatki. Jednocześnie wezwano go do wyjaśnienia, czy prowadzi on samodzielne gospodarstwo domowe, czy tez zamieszkują z nim inne osoby (w tym N. R., która odebrała uprzednio przesyłkę sądową adresowaną do skarżącego).
W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący, przy piśmie z dnia 6 kwietnia 2009 r., nadesłał odcinek renty za miesiąc luty b.r. potwierdzającego wysokość uzyskiwanego świadczenia w kwocie [...] złotych, odcinki opłat za energie elektryczną za miesiące styczeń-marzec b.r. w kotach po [...] złotych, odcinek rachunku za gaz opiewający na kwotę [...] złotych, odcinki rachunków za telefon na kwoty [...] i [...] złotych, fakturę za wywóz nieczystości na kwotę [....] złotych oraz fakturę za wodę na kwotę [...] złotych za kwartał. Skarżący wyjaśnił ponadto, iż prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Pod tym samym adresem, ale w innym lokalu zamieszkuje jego synowa, którą upoważnił do odbierania kierowanych do niego przesyłek pocztowych.
W tym stanie rzeczy stwierdzono co następuje.
Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Stosowanie zaś do art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2).
W świetle wykazanych przez wnioskodawcę okoliczności dotyczących jego sytuacji materialnej, uzasadniona jest ocena, że znajduje się on w sytuacji kwalifikującej do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Wprawdzie skarżący posiada stałe i regularne źródło dochodów w postaci emerytury w kwocie [...] złotych, zważyć jednak należy, iż jest on osobą samotną co powoduje, że wszelkie wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego (potwierdzone złożonymi do akt dokumentami) musi zabezpieczyć we własnym zakresie. W tym stanie rzeczy samodzielne poniesienie kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru wykracza poza jego możliwości finansowe i stwarza zagrożenie powstanie uszczerbku jego w niezbędnych kosztach utrzymania. W sytuacji zaś, gdy skargę kasacyjną sporządzić musi profesjonalny pełnomocnik, odmowa przyznania skarżącemu prawa pomocy w tym zakresie mogłaby prowadzić do pozbawienia go prawa do sądu. Spełniona zatem została przesłanka uzasadniająca przyznanie R. R. prawa pomocy w zakresie określonym we wniosku, wskazana w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W tej sytuacji, w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło