I SA/Wa 17/06

WyrokWSA w Warszawie2006-03-15

Skład orzekający: Daniela Kozłowska, Mirosław Gdesz, Przemysław Żmich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która ukończyła 50 lat przed 1 września 2005 r., ma prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przepisów obowiązujących przed tą datą, nawet jeśli jej dziecko nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając, że organy błędnie zastosowały przepisy materialnoprawne. Skoro skarżąca ukończyła 50 lat przed 1 września 2005 r., jej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego powinno być oceniane w świetle art. 58 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych w związku z przepisami ustawy o pomocy społecznej obowiązującymi przed tą datą, które przewidywały odmienne przesłanki przyznania świadczenia.
Stan faktyczny
A. P. złożyła wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad córką M. P. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania świadczenia, wskazując, że córka nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, a ukończyła 16 rok życia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do sądu, podnosząc, że odmowa była niesłuszna, a ona sama jest zmuszona stale opiekować się córką z powodu jej niepełnosprawności od urodzenia.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy K. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daniela Kozłowska Sędziowie asesor WSA Mirosław Gdesz (spr.) asesor WSA Przemysław Żmich Protokolant Anna Oleksiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2006 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Burmistrza Gminy K. z dnia [...] września 2005 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze Warszawie decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania A. P., utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy K. z dnia [...] września 2005 r. nr [...] o odmowie przyznania A. P. świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad córką M. P. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że po rozpatrzeniu wniosku A. P. o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad córką M. Burmistrza Gminy K. decyzją z dnia [...] września 2005 r. odmówił przyznania jej tego świadczenia. Organ pierwszej instancji wskazał, że A. P. nie spełnia przesłanek określonych w art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.) uprawniających do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, ponieważ córka M. P. ukończyła 16 rok życia a nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. A. P. wniosła odwołanie od tej decyzji, podnosząc w nim, że w związku z niepełnosprawnością córki była zmuszona do rezygnacji z pracy i jej zdaniem spełnia przesłanki uprawniające do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy K. o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Organ drugiej instancji wskazał, że zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami, o których mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776, ze zm.), a w przypadku dziecka powyżej 16 roku życia orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Natomiast M. P. ma stwierdzony umiarkowany stopień niepełnosprawności. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi A. P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze podniesiono, że odmowa przyznania świadczenia pielęgnacyjnego była niesłuszna. Zdaniem skarżącej niepełnosprawność jej córki datuje się od urodzenia i w związku z tym skarżąca jest zmuszona stale opiekować się córką. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona, ponieważ zaskarżona decyzja narusza prawo. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, Warunki nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady ich ustalania, przyznawania i wypłacania określa ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255, ze zm.). Zgodnie z art. 2 tej ustawy świadczeniami rodzinnymi są zasiłek rodzinny oraz dodatki do zasiłku rodzinnego, a także świadczenia opiekuńcze: zasiłek pielęgnacyjny i świadczenie pielęgnacyjne. W myśl art. 17 ust. 1 powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych (w wersji obowiązującej w dniu wydania zaskarżonej decyzji) świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami, o których mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Natomiast zgodnie z art. 58 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych osoba opiekująca się dzieckiem, o której mowa w ust. 1, jeżeli przed dniem 1 września 2005 r. ukończyła 50 lat, nabywa prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, o którym mowa w art. 17 tej ustawy, jeżeli spełnia warunki określone w dotychczasowych przepisach. Z akt sprawy wynika jednoznacznie, że A. P. w dniu [...] lipca 2005 r. ukończyła 50 lat. Tym samym organ rozpatrując sprawę powinien był ocenić prawo do zasiłku w świetle art. 58 ust. 2 ustawy świadczeniach rodzinnych w zw. z art. 27 ust.1- 2 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zm.). Przy czym wskazać należy, iż zgodnie z art. 27 ust. 2 powołanej powyżej ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. zasiłek stały również w wypadku opieki nad pełnoletnim dzieckiem mającym orzeczoną niepełnosprawność wraz ze wskazaniami, o których mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych lub mającym orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności. W związku z tym stwierdzić należy, że zarówno organ I jak i II instancji rozstrzygały sprawę świadczenia pielęgnacyjnego na niewłaściwej podstawie materialnoprawnej, co miało wpływ na wynik postępowania, ponieważ art. 58 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych przewiduje odmienne przesłanki uprawniające do świadczenia pielęgnacyjnego w przypadku osób, które ukończyły 50 lat do dnia 1 września 2005 r. Z tego względu zaskarżoną decyzja i poprzedzająca ją decyzji organu pierwszej instancji podlegają uchyleniu. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło