I SA/Wa 1710/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-11-03

Skład orzekający: Justyna Wtulich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który znajduje się w trudnej sytuacji materialnej i utrzymuje się z pomocy społecznej, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, a jego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych powinien zostać umorzony, jeśli jest zwolniony z nich ustawowo?
Ratio decidendi
Wnioskodawca, znajdujący się w trudnej sytuacji materialnej i utrzymujący się z pomocy społecznej, wykazał przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Jednocześnie, ze względu na ustawowe zwolnienie z kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej, rozpoznanie wniosku o zwolnienie od tych kosztów stało się zbędne, co skutkuje umorzeniem postępowania w tym zakresie.
Stan faktyczny
Wnioskodawca A. K. złożył do WSA w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego i adwokata. Wnioskodawca przedstawił swoją trudną sytuację materialną, wskazując na otrzymywanie pomocy z Ośrodka Pomocy Społecznej, przyznane dodatki mieszkaniowe i energetyczne, status osoby bezrobotnej, zadłużenie czynszowe i za energię elektryczną, a także koszty zakupu leków. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
I. Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego. II. Umorzono postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 6 sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego postanawia : I. przyznać prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, II. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. A. K. zwany dalej wnioskodawcą, w dniu 27 października 2015 r. nadesłał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy. W nadesłanym formularzu wnioskodawca wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego i adwokata. Z nadesłanego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i utrzymuje się przy pomocy otrzymywanej z Ośrodka Pomocy Społecznej [...]. Wnioskodawca wskazał, że otrzymuje pomoc w formie posiłku – obiadu od dnia [...] lipca 2015 r. do dnia [...] grudnia 2015 r. Dodał, że został mu także przyznany dodatek energetyczny do czasu pobierania dodatku mieszkaniowego, tj. od dnia [...] października 2015 r. do dnia [...] marca 2016 r. w wysokości [...] zł miesięcznie oraz dodatek mieszkaniowy w wysokości [...] zł miesięcznie. Na potwierdzenie wysokości przyznanych dodatków wnioskodawca nadesłał kserokopie decyzji. Wnioskodawca oświadczył, że od dłuższego czasu, tj. od [...].02.2007 r. jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, na potwierdzenie czego dołączył zaświadczenie z Urzędu Pracy [...]. Wnioskodawca podał, że posiada spółdzielcze, własnościowe prawo do lokalu o powierzchni [...] m ² oraz niezabudowaną nieruchomość gruntową o powierzchni [...] ha. Innych nieruchomości, zasobów pieniężnych, papierów wartościowych oraz przedmiotów wartościowych wnioskodawca oświadczył, że nie posiada. Jako stałe zobowiązania i wydatki wnioskodawca podał czynsz za użytkowanie lokalu w wysokości około [...] zł miesięcznie. Dodał, że w sprawie ze skargi SM "[...]" o zapłatę na mocy prawomocnego wyroku Sądu jest zobowiązany do zapłaty około [...] zł i obecnie sprawa jest u [...]. Wskazał, że jego zadłużenie z tytułu niepłacenia czynszu wobec Spółdzielni wynosi około [...] zł., a zadłużenie z tytułu nieregulowania płatności za energię elektryczną około [...] zł. Wnioskodawca dodał, że na zakup leków potrzebuje kwoty w wysokości około [...] – [...] zł na 2 miesiące. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie z art. 245 § 1 - 3 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a.). Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że wnioskodawca wykazał, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Stwierdzono, że sytuacja majątkowa wnioskodawcy jest na tyle trudna, że nie jest on w stanie bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Ze względu na fakt, iż wnioskodawca wniósł o ustanowienie adwokata i radcy prawnego, dokonano wyboru i ustanowiono w niniejszej sprawie radcę prawnego. Wyjaśnić należy, że dla zapewnienia stronie należytej reprezentacji przed sądem administracyjnym wystarczające jest ustanowienie jednego pełnomocnika. Zgodnie bowiem z treścią art. 205 § 2 p.p.s.a. niezbędne koszty postępowania strony reprezentowanej przez zawodowego pełnomocnika obejmują wynagrodzenie i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego. Jednocześnie ze względu na ustawowe zwolnienie wnioskodawcy, na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych zbędne stało się rozpoznawanie wniosku w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zgodnie z treścią art. 239 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej (a taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Stosownie natomiast do treści art. 249 a P.p.s.a. dodanego ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r. poz. 658) jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Z tego względu, umorzono postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 249 a i 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło