I SA/Wa 1715/06
WyrokWSA w Warszawie2007-05-21
Skład orzekający: Maria Tarnowska, Jerzy Siegień, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zezwolenie na niezwłoczne zajęcie nieruchomości na cele budowy drogi krajowej może zostać wydane, gdy postępowanie wywłaszczeniowe nie zostało jeszcze zakończone ostateczną decyzją, a zajęcie jest niezbędne do wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zezwolenie na niezwłoczne zajęcie nieruchomości może zostać wydane, jeśli spełnione są dwie przesłanki określone w art. 17 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych: postępowanie wywłaszczeniowe zostało wszczęte, ale nie zakończone ostateczną decyzją, oraz niezwłoczne zajęcie jest niezbędne do wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co zostało uzasadnione terminami realizacji inwestycji współfinansowanej ze środków europejskich.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. R. na decyzję Ministra Budownictwa utrzymującą w mocy decyzję Wojewody o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości na cele rozbudowy drogi krajowej. Skarżąca domagała się wypłacenia uczciwego odszkodowania za zabieraną własność. Minister Budownictwa uznał, że obie przesłanki do wydania zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości zostały spełnione: postępowanie wywłaszczeniowe zostało wszczęte, ale nie zakończone, a zajęcie jest niezbędne dla celów budowlanych związanych z inwestycją współfinansowaną z UE.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.) sędzia WSA Jerzy Siegień asesor WSA Joanna Skiba Protokolant Agnieszka Kozik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2007 r. sprawy ze skargi A. R. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie niezwłocznego zajęcie nieruchomości oddala skargę.
Minister Budownictwa decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania A. R. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] orzekającej o udzieleniu Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości położonej w gminie G., obręb [...], stanowiącej działkę nr [...] o pow. [...] ha, będącej własnością A. R., w celu rozbudowy drogi [...] nr [...] do parametrów drogi [...] na odcinku obwodnicy G. od km [...] do km [...] wraz z przebudową urządzeń infrastruktury oraz o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody [...].
W uzasadnieniu decyzji Minister Budownictwa podał, że pismem z dnia 16 marca 2006 r. Wojewoda [...] zawiadomił strony o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego w stosunku do nieruchomości, o której mowa w osnowie zaskarżonej decyzji w celu rozbudowy drogi [...] nr [...], zgodnie z decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. nr [...] o ustaleniu lokalizacji drogi dla niniejszej inwestycji
W uzasadnieniu decyzji Minister Budownictwa stwierdził, że postępowanie wywłaszczeniowe dotyczące przedmiotowej nieruchomości, wszczęte na wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Austostrad, nie zostało dotychczas zakończone decyzją ostateczną, co oznacza, zdaniem organu, że spełniona została pierwsza z przesłanek warunkujących możliwość wydania decyzji z trybie art. 17 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych.
Minister Budownictwa podał również, że Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad w piśmie z dnia 13 września 2005 r. wskazał, iż niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości jest niezbędne w celu wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Inwestycja, jaką jest rozbudowa obwodnicy G. w ciągu drogi [...] służyć ma obsłudze istotnych celów drogowego ruchu krajowego i aglomeracyjnego znaczenia. Spowoduje to, jak stwierdził organ, poprawę warunków i bezpieczeństwa ruchu na istniejących drogach krajowych (w tym zmniejszenie liczby wypadków), które są obecnie zatłoczone, niebezpieczne i uciążliwe dla otoczenia. Inwestycja jest przewidywana do współfinansowania z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Warunkiem wykorzystania tych środków jest zakończenie i rozliczenie inwestycji na przełomie 2008 r. Z uwagi na duży zakres prac niezbędnych do wykonania w ramach tego zadania, dotrzymanie terminów jego zakończenia będzie możliwe pod warunkiem uzyskania pozwolenia na budowę w 2005 r. i rozpoczęcia robót budowlanych najpóźniej w końcu I kwartału 2006 r.
Oznacza to, zdaniem organu, że również druga przesłanka warunkująca wydanie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, tj. uzasadniony przypadek, została spełniona.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Minister Budownictwa stwierdził również, że skierowanie decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji do wiadomości do Urzędu Gminy P., aczkolwiek wadliwe, jednakże nie ma znaczenia w sprawie, ponieważ ani Gmina P. ani Gmina G. nie jest stroną postępowania w sprawie niezwłocznego zajęcia nieruchomości pod budowę drogi krajowej, a ponadto, że do czasu wydania ostatecznej decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości istnieje możliwość zawarcia umowy sprzedaży tej nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa. Jednakże, zdaniem organu, dopóki do zawarcia umowy nie doszło i wszczęte postępowanie wywłaszczeniowe pozostaje w toku, jest możliwe wydanie decyzji w przedmiocie niezwłocznego zajęcia nieruchomości, bowiem decyzja ta nie pozbawia strony prawa własności nieruchomości, a jedynie ogranicza sposób wykonywania prawa własności.
Skargę na decyzję Ministra Budownictwa do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła A. R. Skarżąca twierdząc, że domaga się tylko wypłacenia za zabieraną jej własność uczciwego odszkodowania według cen aktualnie obowiązujących na rynku nieruchomości, wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Minister Budownictwa wniósł o odrzucenie skargi, ewentualnie o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Postępowanie administracyjne w niniejszej spawie zostało wszczęte na skutek wniosku Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad o wydanie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, w celu rozbudowy drogi krajowej do parametrów drogi ekspresowej.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2006 r. udzielił Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad takiego zezwolenia, a Minister Budownictwa decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. – utrzymał w mocy tę decyzję.
Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych i autostrad (Dz. U. Nr 80, poz. 721 z późn. zm.), po wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego wojewoda, na wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, udziela w uzasadnionych przypadkach, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości przeznaczonych na pasy drogowe; decyzji tej nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności, jeżeli jest to niezbędne dla wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Prawidłowo organ uznał, że obie przesłanki zawarte w art. 17 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych i autostrad zostały spełnione, bowiem z akt administracyjnych wynika, iż postępowanie wywłaszczeniowe zostało wszczęte, lecz w dniu wydania zaskarżonej decyzji nie było jeszcze zakończone decyzją ostateczną. Ponadto, niezwłoczne zajęcie tej nieruchomości jest niezbędne w celu wykazania prawa dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a jak wynika z akt sprawy, realizacja inwestycji jest przewidziana do współfinansowania z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, a warunkiem wykorzystania tych środków jest zakończenie i rozliczenie inwestycji w połowie 2008 r., co oznacza, że spełniona została również druga przesłanka, tj. uzasadniony przypadek.
Odnosząc się do zarzutów skargi należy przede wszystkim zauważyć, że wprawdzie zaskarżona została decyzja zezwalająca na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, jednakże zasadniczy zarzut skargi nie odnosił się do tymczasowego zajęcia nieruchomości, lecz do wypłacenia za zabieraną "własność uczciwego odszkodowania".
Mając powyższe na uwadze, na podst. art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło