I SA/Wa 1719/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Sędziowie: WSA Elżbieta Lenart WSA Mirosław Gdesz Protokolant Anna Traczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2008 r. nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku celowego oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] września 2008 r., nr [...] uchyliło decyzję Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...] w sprawie przyznania A. P. zasiłku celowego w miesiącu lipcu 2008 r. w kwocie [...] zł i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu organ przedstawił następująco stan faktyczny sprawy: Prezydent W. decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] przyznał A. P. zasiłek celowy w miesiącu lipcu 2008 r. w kwocie [...] zł z przeznaczeniem na zakup artykułów gospodarstwa domowego (talerze, kubki, sztućce, garnki - [...] zł) oraz środki czystości i higieny osobistej - [...] zł. Organ I instancji wskazał w uzasadnieniu decyzji, że przyznał zasiłek w wyżej wskazanej kwocie mając na względzie ograniczone środki finansowe, tz. dostosował wielkość zasiłku do swoich możliwości oraz liczby osób i rodzin pozostających w kręgu zainteresowania ośrodka pomocy społecznej. Od powyższej decyzji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. wniósł A. P., kwestionując wysokość przyznanego mu zasiłku i wskazując na swoją bardzo trudną sytuację materialną i zły stan zdrowia. W wyniku rozpatrzenia odwołania organ II instancji wskazał, że kwestionowana decyzja został wydana w oparciu o przepis art. 39 ust. ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593), zgodnie z którym zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej (ust. 1), w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu (ust. 2). Zdaniem Kolegium wprowadzone przez ustawodawcę sformułowanie "w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej" należy do tzw. pojęć nieoznaczonych i stanowi upoważnienie organu do dokonania w drodze wykładni analizy tego pojęcia w odniesieniu do konkretnego przypadku. Ponadto organ wydając decyzję zobowiązany jest do wszechstronnej analizy stanu faktycznego i uwzględnienia całokształtu zebranego materiału dowodowego wraz z obowiązującymi przepisami prawa, działając w granicach przyznanego mu przez ustawodawcę uznania. Dokonując tej oceny organ powinien mieć jednak na względzie cele pomocy społecznej, jak również kierować się ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego. Odnosząc powyższe rozważania do rozpatrywanej sprawy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podniosło, że decyzja organu I instancji narusza przepis art. 107 kpa, a w szczególności § 3, który wymaga szczegółowego uzasadnienia faktycznego i prawnego. Zdaniem Kolegium w uzasadnieniu tej decyzji brak jest szczegółowego wyjaśnienia motywów rozstrzygnięcia. Organ I instancji nie zawarł w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji żadnych ustaleń dotyczących możliwości finansowych Ośrodka Pomocy Społecznej, nie podano konkretnych kwot, jakimi dysponował Ośrodek na udzielenie danego rodzaju pomocy w miesiącach czerwiec - lipiec 2008 r., jak też jakie kwoty zostały rozdysponowane, na jakie potrzeby, oraz jak była wysokość przeciętnego świadczenia. Organ odwoławczy podkreślił także, że nie można uznać za wystarczające ogólnikowe stwierdzenie, iż OPS dysponuje niewielką ilością środków finansowych, zaś o przyznanie świadczeń z zakresu pomocy społecznej ubiega się wiele osób. Ponadto organ II instancji wskazał, że przed wydaniem zaskarżonej decyzji organ pomocy społecznej nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego - nie wskazano jakie są przyczyny nie podejmowania pracy przez A. P., nie potwierdzono informacji o jego złym stanie zdrowia, oraz nie opracowano programu pomocy i współpracy z wnioskującym o przyznanie pomocy społecznej. Tym samym w ocenie Kolegium doszło do naruszenia art. 7 i 77 kpa. Konkludując Kolegium wskazało, że wobec powyższych ustaleń konieczne jest uchylenie zaskarżonej decyzji celem przeprowadzenia postępowania, w którym organ I instancji ustali rzeczywiste potrzeby A. P. i skonfrontuje tę sytuację z możliwościami OPS, co następnie znajdzie odzwierciedlenie w prawidłowo uzasadnionej decyzji. Na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2008 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł A. P. W bardzo obszernym uzasadnieniu skargi skarżący przedstawił przebieg swojego życia oraz trudną sytuację materialną i zdrowotną w jakiej znalazł się wraz ze swoja matką. Podniósł ponadto, że nie zgadza się z wysokością przyznanego mu zasiłku celowego, zaś pomoc jaką otrzymuje z ośrodka pomocy społecznej jest niewystarczająca. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosowanie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2008 r., Sąd uznał, że nie narusza ona przepisów prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Przedmiotowa decyzja została wydana w oparciu o prawidłową podstawę prawną, zaś jej uzasadnienie zawiera motywy, którymi kierował się organ uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Oznacza to, że wysokość zasiłku celowego i fakt jego przyznania leży w sferze uznania administracyjnego. Jednakże działając w ramach tego uznania, organ obowiązany jest uwzględnić cele pomocy społecznej oraz ogólne zasady postępowania administracyjnego. Ponadto ma obowiązek uzasadnić swoją decyzję w sposób wyczerpujący i przekonujący. Brak wyczerpującego uzasadnienia może rodzić wątpliwość i wskazywać na dowolność w przyznawanej wysokości zasiłku. Sąd w całości podziela stanowisko Kolegium, że organ I Instancji orzekając o przyznaniu A. P. zasiłku celowego w wysokości [...] zł nie wyjaśnił w sposób wyczerpujący motywów rozstrzygnięcia, zaś zdawkowe powoływanie się w uzasadnieniu decyzji na ograniczone możliwości finansowe ośrodka pomocy społecznej świadczy o dowolności działania organu. Materiał dowodowy przedmiotowej sprawy wskazuje bowiem, że organ I instancji działając w ramach uznania administracyjnego nie przedstawił w uzasadnieniu decyzji przyznającej przedmiotowy zasiłek żadnych ustaleń dotyczących możliwości finansowych ośrodka pomocy społecznej, nie podał konkretnych kwot jakimi dysponował na udzielenie tego rodzaju pomocy w odpowiednim okresie, jakie kwoty były rozdysponowane, na jakie potrzeby oraz jaka była wysokość przeciętnego świadczenia. Powyższe uchybienia - jak słusznie zauważyło Kolegium - powodują naruszenie art. 107 kpa. Ponadto, za prawidłowe należy przyjąć twierdzenia organu odwoławczego, że organ I instancji nie podjął wszechstronnych działań mających na celu dokładne wyjaśnienie sytuacji ubiegającego się o przyznanie zasiłku celowego A. P., czym naruszył art. 7 i 77 kpa. Nie wyjaśnił bowiem, dlaczego skarżący A. P. nie podejmuje żadnej pracy i jaki jest jego aktualny stan zdrowia, co mogło mieć wpływ na wynik postępowania. Wobec powyższego zdaniem Sądu, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uwzględniając wskazane wyżej uchybienia organu I instancji, słusznie uczyniło uchylając decyzję Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...] w sprawie przyznania A. P. zasiłku celowego w miesiącu lipcu 2008 r. w kwocie [...] zł i przekazując sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W tej sytuacji Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.