I SA/Wa 1726/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie: WSA Maria Tarnowska WSA Bogdan Wolski (spr.) Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2010 r. sprawy ze skargi M. M. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego oddala skargę. Wojewoda [...] w postanowieniu z dnia [...] lipca 2009 r., nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia M. M. na postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...], w którym zawieszono postępowanie w sprawie wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], ozn. hip. [...] – utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Postanowienie Wojewody [...] zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym: Prezydent W. w postanowieniu z dnia [...] kwietnia 2009 r. zawiesił postępowanie w sprawie rozpatrzenia wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], wchodzącą w skład działek ewidencyjnych nr [...] z obrębu [...]. W uzasadnieniu tego postanowienia organ stwierdził, iż załatwienie przedmiotowej sprawy zależy od uprzedniego uzyskania i dostarczenia przez wnioskodawców postanowień spadkowych po zmarłych: E. S., A. S. A. S., N. P., E. J., W. R. i H. K. Organ pierwszej instancji wyjaśnił, iż w postępowaniu odszkodowawczym powinny brać udział wszystkie strony postępowania. Wobec tego organ zawiesił postępowanie na postawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. do czasu ustalenia wszystkich następców prawnych – osób uprawnionych do ubiegania się o odszkodowanie. M. M. wniosła zażalenie na postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2009 r. kwestionując zasadność zawieszenia postępowania administracyjnego i podnosząc, że sprawa powinna toczyć się dalej w celu ustalenia przysługującej jej części odszkodowania. Wojewoda [...] w postanowieniu z dnia [...] lipca 2009 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z dnia 8 sierpnia 2008 r. (I SA/Wa 1993/07) wskazał, iż uchylenie decyzji organu pierwszej i drugiej instancji zostało spowodowane niezapewnieniem uczestnictwa wszystkich stron tego postępowania. Sąd wyjaśnił przy tym, że postępowanie może toczyć się jedynie z udziałem wszystkich współwłaścicieli nieruchomości (lub ich następców prawnych), gdyż naruszenie prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu stanowi przesłankę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.). W konsekwencji organ odwoławczy uznał, wskazując na związanie zaleceniami Sądu, iż w postępowaniu dotyczącym przedmiotowej nieruchomości powinni brać udział wszyscy następcy prawni dawnych współwłaścicieli gruntu, ponieważ osoby te mają interes prawny w postępowaniu odnoszącym się do rzeczy wspólnej. W postępowaniu administracyjnym nie ma podstaw do wydzielenia odrębnej sprawy odszkodowawczej, gdyż istnieje jeden przedmiot sporu, a prawa stron tego postępowania wynikają z tego samego stanu faktycznego oraz tej samej podstawy prawnej. W tej sytuacji zawieszenie postępowania w trybie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. jest w pełni uzasadnione. M. M. wniosła skargę na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2009 r. zarzucając naruszenie art. 379 k.c., art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami i art. 104 § 2 k.p.a. Podnosząc te zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia (w skardze omyłkowo: "decyzji") i postanowienia Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2009 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Ocena zaskarżonego postanowienia przeprowadzona w zakresie wynikającym z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", przy uwzględnieniu art. 153 p.p.s.a, nie potwierdza naruszenia przez organy prawa w sposób uzasadniający uchylenie zaskarżonego aktu. Postępowanie administracyjne, w którym wydano zaskarżone postanowienie, było przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w związku z rozpoznaniem skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. nr [...], w której utrzymano w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 8 sierpnia 2008 r. (I SA/Wa 1993/07) uchylił obie wymienione decyzje, a w uzasadnieniu tego orzeczenia wskazał między innymi, iż "(...) organy orzekające nie zapewniły uczestnictwa wszystkim stronom postępowania. Postępowanie takie może toczyć się jedynie z udziałem wszystkich współwłaścicieli tej nieruchomości, a jeżeli oni nie żyją – to z udziałem ich spadkobierców, gdyż te osoby mają prawo do ubiegania się o przyznanie odszkodowania. Naruszenie prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu stanowi natomiast przesłankę wznowienia postępowania określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (...)". Z powyższego wynika, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 8 sierpnia 2008 r. przyjął, iż w toku dalszego postępowania administracyjnego, które dotyczy wniosku o przyznanie odszkodowania na podstawie art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami konieczne jest przeprowadzenie tego postępowania z udziałem wszystkich współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości lub ich następców prawnych. Przedstawione stanowisko co do dalszego postępowania jest wiążące dla organów właściwych do rozpoznania wniosku oraz Sądu rozpoznającego skargę w niniejszym postępowaniu sądowym. Związanie to wynika wprost z art. 153 p.p.s.a., który stanowi: Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Wobec tego rozpoznanie skargi wniesionej na postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego mogło nastąpić jedynie przy uwzględnieniu stanowiska zawartego w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 sierpnia 2008 r., gdyż pominięcie oceny prawnej i wskazań ujętych w tym orzeczeniu, prowadziłoby do naruszenia przepisów postępowania. Wyrok ten jest prawomocny, a zatem wiążący także w zakresie wynikającym z art. 153 p.p.s.a. Związanie organów i Sądu orzekającego w niniejszej sprawie oznacza, iż w toku postępowania administracyjnego oraz w postępowaniu sądowym dotyczącym skargi wniesionej przez M. M., nie było możliwe uznanie, iż postępowanie w przedmiotowej sprawie administracyjnej może być prowadzone pomimo nieustalenia wszystkich stron postępowania, to jest następców prawnych współwłaścicieli nieruchomości. Zasadnie zatem Prezydent W., a następnie Wojewoda [...], uznali, iż zachodzą przesłanki do zawieszenia postępowania administracyjnego na postawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. do czasu ustalenia wszystkich stron tego postępowania, to jest następców prawnych po zmarłych: E. S., A. S.. A. S., N. P., E. J., W. R. i H. K., gdyż przesądzone zostało, iż postępowanie administracyjne powinno być przeprowadzone z udziałem wszystkich następców prawnych współwłaścicieli nieruchomości położonej w W. przy ul. [...]. Odnosząc przedstawione stanowisko do zarzutów skarżącej Sąd stwierdza, iż zarzut naruszenia art. 379 k.c., w którym opisano warunki podzielności świadczenia, nie mógł podważyć zasadności postanowienia o zawieszeniu postanowienia. Wydanie tego postanowienia było bowiem następstwem uwzględnienia oceny prawnej zawartej w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 sierpnia 2008 r., z którego ostatecznie wynika niedopuszczalność ustalenia odszkodowania bez udziału wszystkich następców prawnych współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości. W konsekwencji chybiony jest także zarzut naruszenia art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami i art. 104 § 2 k.p.a. Do akt administracyjnych nie złożono dokumentów dotyczących wszystkich następców prawnych współwłaścicieli nieruchomości, a wobec tego nie zostały spełnione formalne przesłanki do rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu zainicjowanym wnioskiem M. M. z dnia 19 października 2005 r. Mając na uwadze powyższe, a także nie stwierdzając naruszenia innych przepisów prawa w sposób uzasadniający uchylenie zaskarżonego aktu, Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi. W tym stanie sprawy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.