I SA/Wa 1729/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędziowie WSA Dariusz Pirogowicz (spr.) WSA Tomasz Szmydt Protokolant referent stażysta Andżelika Abramowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi K. G. i A. O. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta m.st. Warszawy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 grudnia 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 651/15 1. wymierza Prezydentowi Miasta Stołecznego Warszawy grzywnę w wysokości 1000 (jeden tysiąc) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy na rzecz skarżących K. G. i A. O. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. K. G. i A. O. pismem z [...] maja 2016 r. wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 grudnia 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 651/15. Powyższym wyrokiem Sąd, w uwzględnieniu skargi K. G. i A. O., zobowiązał Prezydenta [...]do rozpoznania ich wniosku z [...] czerwca 2013 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...]- w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Akta te wraz z odpisem prawomocnego wyroku doręczone zostały zaś organowi [...] marca 2016 r. Wobec braku podejmowania rozstrzygnięcia w sprawie, pismem z [...] marca 2016 r. skarżące wezwały Prezydenta [...] do wykonania powyższego wyroku. Wezwanie to okazał się bezskuteczne, czego konsekwencją było wniesienie przez wyżej wymienione wskazanej na wstępie skargi, w której poza żądaniem wymierzenia Prezydentowi [...] grzywny w wymiarze stosownym do okresu bezczynności w sprawie, domagały się także przyznania od organu na rzecz każdej z nich sumy pieniężnej do wysokości połowy wymierzonej grzywny oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie, wskazując że pełnomocnik stron został poinformowany o tym, iż z uwagi na analizę zgromadzonej dokumentacji nie było możliwe wydanie decyzji w sprawie w terminie wyznaczonym przez Sąd. Poinformowano go również (w piśmie datowanym na dzień [...] października 2016 r.) o planowanym terminie rozpatrzeniu wniosku, który wyznaczono do dnia [...] lutego 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga, w zakresie w jakim zarzuca Prezydentowi [...] bezczynność w wykonaniu prawomocnego wyroku tut. sądu jest zasadna, co skutkować musi wymierzeniem organowi określonej w sentencji grzywny, jak też oceny charakteru zaistniałej zwłoki. Przedmiotowa skarga została złożona w trybie art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." Przepis ten w § 1 stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do § 6 art. 154 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 2 art. 154). Uwzględniając skargę sąd, w myśl § 7 art. 154 p.p.s.a., może ponadto przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia [...] grudnia 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 651/15 zobowiązał Prezydenta [...]do rozpoznania wniosku z [...] czerwca 2013 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] - w terminie dwóch miesięcy od zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu w dniu [...] marca 2016 r. i od tej daty, zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a., rozpoczął swój bieg wyznaczony wyrokiem termin w jakim sprawa, w której organ pozostawał bezczyny, winna być rozpoznana. W konsekwencji upłynął on [...] maja 2016 r. Niekwestionowaną okolicznością jest przy tym, że do dnia podjęcia niniejszego orzeczenia, mimo uprzedniego wezwania przez strony do wykonania powyższego wyroku, Prezydent [...] zawisłej przed nim sprawy administracyjnej nie rozstrzygnął. Skoro zatem Prezydent [...] w terminie wyznaczonym wyrokiem sprawy nie załatwił - to wniosek o wymierzenie mu z tego powodu grzywny jest niewątpliwie uzasadniony. Zważyć bowiem należy, że niewykonywanie wyroków sądów godzi w samą istotę zasady praworządności, którą organy administracji publicznej są bezwzględnie związane (art. 7 Konstytucji RP, art. 6 k.p.a.) i w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. Taka sytuacja bowiem prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Mając przy tym na względzie, że zwłoka w wykonaniu przez Prezydenta [...] wyroku wynosi na dzień wyrokowania przeszło 7 miesięcy, a przez ten czas organ ów - poza wyznaczeniem dodatkowego terminu załatwienia sprawy (co uczynił już po wniesieniu skargi) - nie podjął ani jednej czynności ukierunkowanej na merytoryczne zakończenie postępowania, uprawniona jest ocena, że przybrała ona w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy postać kwalifikowaną, a więc rażąco narusza prawo, w tym przede wszystkim narusza w ten sposób przepisy art. 153 p.p.s.a. i art. 286 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 12 k.p.a. Świadczy przy tym o intencjonalnym lekceważeniu norm postępowania i unikaniu podejmowania rozstrzygnięcia sprawy, bez jakichkolwiek obiektywnie weryfikowalnych przyczyn mogących ten stan rzeczy usprawiedliwiać. Nie sposób bowiem za takowe uznać konieczności analizy zgromadzonej w aktach dokumentacji z punktu widzenia materialnoprawnych przesłanek uprawniających do odszkodowania, na co wskazywano w piśmie z [...] października 2016 r. Zważywszy na skalę przekroczenia na dzień orzekania wyznaczonego wyrokiem terminu załatwienia sprawy, jak też uwzględniając fakt, że w momencie wnoszenia skargi zwłoka ta wynosiła jedynie 4 dni, skład orzekający ocenił, iż wystarczająco represyjną jak też dyscyplinującą funkcję spełni w takich okolicznościach faktycznych grzywna w wysokości 1000 złotych, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonym w art. 154 § 6 p.p.s.a. i jest adekwatna z punktu widzenia skali przekroczenia ww. terminu. Sąd nie dostrzega jednak obecnie potrzeby wymierzania organowi dodatkowej sankcji w postaci zasądzenia na rzecz skarżących sumy pieniężnej, o której mowa w art. 154 § 7 p.p.s.a. Mimo bowiem rażącego naruszenia zasad ogólnych postępowania administracyjnego przy rozpatrywaniu sprawy odszkodowawczej, okres zwłoki w wykonaniu wyroku nie jest na tyle znaczny by istniała konieczność stosowanie owego środka, w celu przymuszenia organu do zakończenia postępowania. Aczkolwiek w tym miejscu należy zwrócić uwagę Prezydentowi [...], że dalsza zwłoka w wykonaniu prawomocnego wyroku, w przypadku ponowienia w tym przedmiocie skargi, będzie musiała spotkać się ze zdecydowaną reakcją Sądu. Z tego względu formułowane w tym względzie żądanie skargi nie zostało uwzględnione, a co za tym idzie skarga w tej części podlegała oddaleniu. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1 i 2 sentencji wyroku, a na podstawie art. 151 powołanej ustawy jak w punkcie 3 sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego (pkt 4 sentencji) orzeczono natomiast na podstawie art. 200 w zw. art. 202 § 2 i art. 205 § 2 powołanej ustawy oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804).