I SA/Wa 1746/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka - Płaczkowska asesor WSA Maria Tarnowska Protokolant Małgorzata Kulińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2005 r. sprawy ze skargi Prezydenta W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nabycia z mocy prawa własności nieruchomości postanawia odrzucić skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., decyzją z dnia [...] września 2004 r. nr [...], po rozpoznaniu odwołania S. K. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] lipca 2004 r. nr [...] odmawiającej stwierdzenia nabycia prawa własności nieruchomości gruntowej położonej w W. przy ul. [...] o powierzchni [...] m² stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...] w obrębie [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta KW nr [...], pozostającej w użytkowaniu wieczystym S. K., na zasadzie art. 138 § 2 kpa uchyliło tę decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. Prezydent W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję zarzucając, że narusza ona przepisy prawa materialnego i procesowego powołane w uzasadnieniu, w szczególności art. 138 kpa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej odrzucenie podnosząc, że za odrzuceniem skargi przemawia okoliczność, iż skargę wniósł Prezydent W., a więc organ, który wydał decyzję w tej sprawie jako organ pierwszej instancji, który w takiej sytuacji nie jest uprawniony do zaskarżenia decyzji do sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W orzecznictwie sądowym utrwalony jest pogląd, że organ administracji publicznej, który wydał rozstrzygnięcie w sprawie będącej przedmiotem postępowania administracyjnego nie może być równocześnie stroną tego postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 16 lutego 2005 r. sygn. akt OSK 1017/04 wyjaśnił, że rola jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym jest wyznaczona przepisami prawa. Może być ona, jako osoba prawna – stroną tego postępowania i wówczas organy ją reprezentujące będą broniły jej interesu prawnego korzystając z gwarancji procesowych, jakie przepisy kpa przyznają stronie. Ustawa może jednak organowi jednostki samorządu terytorialnego wyznaczyć rolę organu administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 3 kpa. Wtedy będzie on "bronił" interesu jednostki samorządu terytorialnego w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowania. Z tego względu powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego, jak również sądowoadministracyjnego. Stanowisko takie jest od lat utrwalone w orzecznictwie sądowym. Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 22 października 1984 r. III AZP 5/84, OSNC 1985/7/86 stwierdził, że w ustawowej roli organu nie ma miejsca na własny interes wydającego decyzję także wówczas, gdy decyzja ta dotyka w jakikolwiek sposób jego praw lub obowiązków. Podmiot, któremu z woli ustawodawcy powierzono wydanie decyzji w postępowaniu administracyjnym, nie jest stroną w tym postępowaniu (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 4 lutego 1993 r. III AZP 35/92). Ponadto w postanowieniu z dnia 15 października 1990 r. SA/Wr 990/90 (ONSA 1990/4/7) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że bez względu na przedmiot sprawy i jego związek z interesem prawnym, gmina nie jest stroną postępowania administracyjnego w sprawie indywidualnej z zakresu administracji publicznej, dotyczącej osoby trzeciej, w której decyzję wydaje wójt tej gminy. W związku z tym ani gmina, ani żaden jej organ nie są uprawnione do zaskarżenia do sądu administracyjnego decyzji organu odwoławczego. Pogląd, iż gmina nie jest stroną postępowania, gdy obowiązujące prawo powierza jej kompetencje do rozstrzygania w sprawie, zaprezentowany został także w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2002 r. OPK 14/00 (ONSA 2001/1/17). Także w uzasadnieniu uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2003 r., OPS 1/03 stwierdzono, że powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie administracyjnej wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego czy sądowoadministracyjnego. Stanowisko powyższe podzielił również Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 14 kwietnia 2005 r. sygn. akt OSK 1382/04 ( niepublik.). W świetle przytoczonego orzecznictwa, które Sąd w niniejszym składzie w pełni podziela, należało uznać, że Prezydent W., jako organ upoważniony na mocy art. 1 ust. 3 ustawy o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości do wydania decyzji w sprawie wniosku skarżącego, nie był uprawniony do wniesienia skargi na ostateczną decyzję wydaną w tej sprawie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W.. Z tej przyczyny skarga, jako niedopuszczalna, podlegała odrzuceniu. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( DZ. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji postanowienia.