I SA/Wa 1746/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-10-08
Skład orzekający: Aneta Żak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że poniesienie kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję stwierdzającą nieważność decyzji w przedmiocie odmowy ustanowienia użytkowania wieczystego spowoduje uszczerbek w jej koniecznym utrzymaniu, uzasadniający przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od tych kosztów?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż skarżąca nie wykazała, że poniesienie tych kosztów spowoduje uszczerbek w jej koniecznym utrzymaniu. Deklarowane wydatki na leki nie znajdują odzwierciedlenia w przedstawionych dokumentach, a łączny dochód rodziny, wspieranej przez syna, pozwala na pokrycie kosztów sądowych, które są relatywnie niskie i ponoszone solidarnie z inną osobą.Stan faktyczny
Skarżąca I. C. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą odmowy ustanowienia użytkowania wieczystego. Wnioskodawczyni wskazała na niskie dochody z emerytur jej i męża, wysokie koszty utrzymania gospodarstwa domowego oraz wydatki na leczenie. Do wniosku załączyła dokumentację medyczną i faktury za leki.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Aneta Żak po rozpoznaniu w dniu 8 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi I. C., Z. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2013 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie odmowy ustanowienia użytkowania wieczystego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.
Wnioskiem z dnia 25 września 2013 r. skarżąca I. C. wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, złożonym na urzędowym formularzu wniosku o prawo pomocy (PPF) wnioskodawczyni wskazała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem, posiada mieszkanie spółdzielcze o pow. [...] m2, nie posiada żadnych oszczędności. Strona wskazała, że łączny dochód rodziny, na który składają się jej emerytura ([...] zł) oraz emerytura męża ([...] zł) wynosi [...] zł. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wyjaśniła, iż środki z budżetu domowego, zasilanego comiesięcznymi wpływami w powyżej podanej wysokości, nie są wystarczające do pokrycia kosztów bieżącego funkcjonowania jej gospodarstwa domowego, którego stałe wydatki sięgają comiesięcznie kwoty [...] zł (w tym: czynsz – [...] zł, gaz, elektryczność, woda, TV, telefon – [...] zł, zakup odzieży – [...] zł, wydatki na wyżywienie dwóch osób pozostających na diecie – [...] zł). Trudna sytuacja finansowa skarżącej zmusza ją do korzystania z pomocy syna, dzięki której strona pozyskuje środki na zakup lekarstw. Wydatki tego rodzaju wynoszą miesięcznie [...] zł, co ma związek ze złym stanem zdrowia skarżącej oraz jej męża - osób cierpiących na [...] oraz [...], a także potrzebą rehabilitacji męża skarżącej, przechodzonej po operacji [...]. Do akt sprawy wnioskodawczyni załączyła dokumentujące deklarowany we wniosku stan zdrowia: zaświadczenia lekarskie (k.49-52, 57, 58), potwierdzające m.in. leczenie w Poradni Przyklinicznej Instytutu [...] w [...], wyniki badań lekarskich (k. 54-56, 60-62, 68), kartę przyjęcia do leczenia szpitalnego (k.59). Zaświadczeniem z dnia 18 marca 2013 r. strona udokumentowała także wysokość wypłacanego jej świadczenia emerytalnego ([...] zł - k. 48), zaś fakturami VAT: z 19 marca 2012 r., z 29 października 2012 r. oraz z 22 stycznia 2013 r. (odpowiednio, k. 64, 67 i 66, wystawionymi na kwoty [...] zł, [...] zł, [...] zł) – wydatki poniesione na zakup leków. Wysokość miesięcznej opłaty uiszczanej z tytułu używania lokalu mieszkalnego ([...] zł) zostały potwierdzone w oparciu o przedstawione pismo administratora nieruchomości z dnia12 lipca 2012 r. (k. 53).
Mając powyższe na uwadze należało zważyć, co następuje:
Wniosek skarżącej o zwolnienie jej od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż na podstawie informacji w nim przedstawionych oraz wynikających z załączonych do niego dokumentów nie sposób przyjąć, że wnioskodawczyni wykazała, iż poniesienie tych kosztów spowoduje uszczerbek w jej utrzymaniu koniecznym (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). W świetle deklaracji złożonych przez skarżącą w odniesieniu do jej kondycji finansowej, niemożność partycypowania w kosztach sądowych wynika z braku jakichkolwiek wolnych środków, które mogłyby zostać przeznaczone na ten cel, gdyż środki z emerytur skarżącej oraz jej męża, stanowiących ich jedynie źródło dochodów, nie wystarczają nawet na pokrycie kosztów bieżącego funkcjonowania ich gospodarstwa domowego. Taki stan rzeczy zmusza stronę do korzystania ze wsparcia finansowego syna. Nie negując złego stanu zdrowia skarżącej oraz jej męża, który potwierdzają nadesłane do sądu kopie dokumentacji medycznej należy zauważyć, że nie zostało jednocześnie przez stronę wykazane, że obciążenia finansowe z tym związane stanowią tak znaczące obciążenie budżetu domowego, jak skarżąca podnosi. Podana przez stronę informacja dotycząca ponoszenia wydatków na zakup leków w wysokości [...] zł miesięcznie nie znajduje odzwierciedlenia w dokumentach załączonych do akt sprawy. Przedstawione faktury VAT, wystawione w dwóch miesiącach 2012 r. oraz w styczniu 2013 r. na kwoty nieprzekarczające każdorazowo [...] zł, uzasadniają przypuszczenie, że wskazana przez skarżącą średnia miesięczna wysokość wydatków z tego tytułu została przez nią przeszacowana. Oceniając zasadność zwolnienia skarżącej od kosztów sądowych należy ponadto uwzględnić dwie dodatkowe okoliczności, po pierwsze wysokość kosztów sądowych, których wniosek ten dotyczy, po drugie okoliczność, że koszty te, z uwagi na przedmiot sprawy, ciążą na wnioskodawczyni solidarnie z drugą ze skarżących. W odniesieniu do pierwszej ze wskazanych okoliczności należy zauważyć, że na obecnym etapie postępowania jedyną wymagalną opłatę stanowi wpis od skargi, określony na podstawie § 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193) w kwocie 200 zł. Pozostałe, potencjalne koszty postępowania (ewentualna opłata za sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, wpis od skargi kasacyjnej), każdorazowo nie przekroczą zaś kwoty 100 zł, a ich uiszczenie rozłożone będzie w czasie. W odniesieniu do solidarnego obowiązku ponoszenia kosztów, należy zaś stwierdzić, że obowiązek skarżącej partycypowania w kosztach sądowych w sprawie wszczętej skargą na opisaną w sentencji decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego ocenić należy z uwzględnieniem okoliczności, że opłaty sądowe w tym postępowaniu skarżąca zobowiązana jest ponosić wspólnie ze współskarżącą Z. C. Zgodnie bowiem z art. 214 § 2 zdanie pierwsze P.p.s.a., pismo wnoszone przez kilka osób, których uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne, podlega jednej opłacie. Ustalenie, w jakim zakresie wymagane koszty wpisu (200 zł), zaś w przyszłości - innych opłat sądowych, pokryte zostaną przez wnioskodawczynię, a w jakim przez jej siostrę należy wyłącznie do skarżących, jednakże nie budzi wątpliwości, że zarówno wysokość tych opłat oraz ich jednorazowy charakter, w odniesieniu do przedstawionej powyżej sytuacji finansowej skarżącej, posiadającej wraz z mężem stałe źródło dochodów oraz mogącej liczyć na wsparcie finansowe członka najbliższej rodziny (syna) pozwala przyjąć, bez potrzeby wykorzystania możliwości wezwania wnioskodawczyni na podstawie art. 255 P.p.s.a. do złożenia dodatkowych oświadczeń oraz dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego i dochodów (np. odpisów zeznań podatkowych, wyciągów i wykazów z posiadanych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych lub innych dokumentów, zgodnie z § 4 rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy, Dz.U. Nr 227, poz. 2245), że poniesienie kosztów sądowych nie będzie prowadzić do uszczerbku w utrzymaniu jej rodziny.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło