I SA/Wa 1751/10

WyrokWSA w Warszawie2010-10-21

Skład orzekający: Mirosław Gdesz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o przyznaniu zasiłku celowego w ramach programu "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" ma charakter uznaniowy i czy przyznana kwota świadczenia, mieszcząca się w możliwościach finansowych organu i średniej wysokości pomocy dla innych rodzin, może być uznana za zgodną z prawem, mimo że nie spełnia oczekiwań wnioskodawcy?
Ratio decidendi
Decyzja o przyznaniu zasiłku celowego ma charakter uznaniowy, co oznacza, że spełnienie kryteriów formalnych nie rodzi automatycznie roszczenia o przyznanie świadczenia w określonej wysokości. Organ musi uwzględnić zarówno interes wnioskodawcy, jak i możliwości finansowe oraz potrzeby innych osób. Jeśli przyznana kwota mieści się w budżecie organu, jest zgodna ze średnią pomocą dla innych rodzin i została wyczerpująco uzasadniona, nie narusza prawa, nawet jeśli nie spełnia oczekiwań wnioskodawcy.
Stan faktyczny
J. S. złożyła wniosek o przyznanie zasiłku na dożywianie, zakup obiadów oraz świadczenia związane ze świętami. Organ pierwszej instancji przyznał jej zasiłek pieniężny na zakup artykułów żywnościowych w określonej miesięcznej wysokości. W odwołaniu J. S. podniosła, że przyznany zasiłek jest niewystarczający i decyzja została wydana z naruszeniem prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, podkreślając uznaniowy charakter decyzji i konieczność uwzględnienia możliwości finansowych MOPS oraz potrzeb innych rodzin. J. S. złożyła skargę do WSA, zarzucając przekroczenie granic uznania administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Gdesz po rozpoznaniu w dniu 21 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę. I. Stan faktyczny. 1. J. S. w dniu 28 marca 2010 r. złożyła do Kierownika MOPS w S. wniosek o przyznanie "zasiłku na dożywianie w wysokości [...] zł, zakup obiadów w danym miesiącu (koszt jednego ok. [...] zł) oraz w związku ze świętami, gdyż nie ma zasiłku stałego". W trakcie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego ustalono, że J. S. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, posiada prawo własności domu jednorodzinnego, w którym zamieszkuje, niemniej warunki mieszkaniowe są trudne. Ustalono także, że J. S. nigdzie nie pracuje, bowiem posiada orzeczenie o [...] stopniu niepełnosprawności, jedynym źródłem jej utrzymania są świadczenia z pomocy społecznej. 2. Burmistrza S. decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r., nr [...], przyznał J. S. zasiłek w formie świadczenia pieniężnego na zakup artykułów żywnościowych od dnia 1 kwietnia 2010 r. do 30 czerwca 2010 w wysokości [...] zł. miesięcznie. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji podkreślił, iż wysokość świadczenia uzależniona jest od wysokości posiadanych środków i możliwości MOPS. Organ przedstawił ponadto wysokość środków w ramach programu "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" jakimi dysponował w danym okresie na powyższy cel. 3. W odwołaniu od powyższej decyzji J. S. opisała swoją trudną sytuację życiową oraz wyjaśniła, że przyznany zasiłek jest niewystarczający. Strona zarzuciła ponadto, że decyzja jest błędna i wydana została z naruszeniem prawa. 4. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., decyzją z dnia [...] czerwca 2010r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza S. z dnia [...] kwietnia 2010 r. Organ odwoławczy przytoczył treść art. 2 ust. 1, art. 3 i art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tj. Dz. U. z 2009 r., Nr 175, poz. 1362 ze zm.), a także art. 3 i art. 5 ustawy z dnia 29 grudnia 2005 r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" (Dz. U. Nr 267, poz. 2259) i podkreślił, że decyzja o przyznaniu zasiłku celowego ma charakter uznaniowy. Spełnienie kryteriów przez ubiegającego się o zasiłek celowy nie oznacza tym samym, że istnieje po jego stronie roszczenie o przyznanie świadczenia w wysokości przez niego określonej. Organ rozpoznając wniosek o przyznanie zasiłku celowego musi mieć na względzie nie tylko interes osoby wnioskującej, lecz także interesy innych osób będących w trudnej sytuacji materialnej. Decyzja taka nie może jednak być rozstrzygnięciem dowolnym. Ustawa o pomocy społecznej daje wskazówki co do zasad udzielania pomocy osobom potrzebującym, stanowiąc w art. 3 ust. 3 i 4, że rodzaj, forma i rozmiar świadczenia z pomocy powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, przy czym potrzeby osób korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. podkreśliło, że MOPS w S. na pomoc z Programu Rządowego w drugim kwartale 2010 r. dysponował kwotą [...] zł. miesięcznie, na ok. [...] rodzin, co daje kwotę [...] zł. średniej wysokości udzielonej pomocy na rodzinę. II. Zarzuty zawarte w skardze oraz stanowisko organu. 1. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła J. S. W uzasadnieniu skargi skarżąca przedstawiła swoją trudną sytuację zdrowotną i materialną oraz zarzuciła, że decyzja wydana została z przekroczeniem granic uznania administracyjnego. 2. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo organ wskazał, że jak wynika z akt sprawy skarżąca w miesiącu kwietniu złożyła łącznie 15 wniosków z prośbą o udzielenie pomocy materialnej na łączną kwotę [...] zł. III. Stan prawny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W myśl art. 119 § 2 ppsa Sąd rozpoznaje sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym jeżeli jedna ze stron złoży taki wniosek, a pozostałe strony nie wniosą sprzeciwu w terminie 14 dni – taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. 2. W ocenie Sądu skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa. 3. W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji uznały, że J. S. spełnia przesłanki warunkujące uzyskanie świadczenia z pomocy społecznej i przyznały skarżącej pomoc w formie świadczenia pieniężnego na zakup artykułów żywnościowych od 1 kwietnia 2010 r. do 30 czerwca 2010 r. w wysokości [...] zł miesięcznie. Wskazana pomoc przyznana została J. S. w ramach programu "Pomoc państwa w zakresie dożywiania", przewidzianego w ustawie z dnia 29 grudnia 2005 r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania". Zaznaczyć trzeba, że stosownie do treści art. 3 i art. 5 powołanej ustawy z dnia 29 grudnia 2005 r. pomoc w zakresie dożywiania może być przyznana nieodpłatnie osobom i rodzinom, jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej lub dochód na osobę w rodzinie nie przekracza 150 % kryterium dochodowego, określonego w ustawie o pomocy społecznej. W myśl zaś art. 7 tej ustawy do udzielania pomocy w zakresie dożywiania mają zastosowanie odpowiednio przepisy ustawy o pomocy społecznej, dotyczące udzielania świadczeń z pomocy społecznej. 4. Z przepisów ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej wynika zaś, że udzielając świadczeń z pomocy społecznej organ kieruje się ogólną zasadą dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy, jak również uwzględniania potrzeb osób korzystających z pomocy, jeżeli potrzeby te odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. Rozmiar świadczenia powinien być odpowiedni do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy oraz do możliwości finansowych organów odpowiedzialnych za udzielnie pomocy. Podkreślić należy, że decyzja o przyznaniu świadczenia z pomocy społecznej oraz o jego wysokości ma charakter uznaniowy. Oznacza to, że nie zawsze osoba spełniająca ustawowe kryteria do przyznania świadczenia, świadczenie to otrzyma, ponieważ organ może, ale nie musi przyznać świadczenie. Nie zawsze też świadczenie przyznane zostanie w wysokości zgodnej z oczekiwaniami osoby, która się o nie ubiega. 5. Ze zgromadzonego w rozpoznawanej sprawie materiału dowodowego wynika, że skarżąca spełnia przesłanki określone w ustawie z dnia 29 grudnia 2005 r., uprawniające do uzyskania pomocy w zakresie dożywiania. Jeżeli zatem oceniając z jednej strony sytuację materialną i osobistą wnioskodawczyni, a z drugiej strony własne możliwości finansowe - w kontekście ogólnej liczby osób ubiegających się o pomoc i zgłoszonych przez nich żądań - organ uznał, że istnieje możliwość przyznania skarżącej świadczenia pieniężnego na zakup artykułów żywnościowych od 1 kwietnia 2010r. do 30 czerwca 2010 r. w wysokości [...] zł miesięcznie, to decyzji takiej nie można zarzucić naruszenia prawa. 6. W ocenie Sądu przyznając J. S. wskazane świadczenie, organ wyczerpująco uzasadnił motywy podjętego rozstrzygnięcia wskazując, że organy pomocy społecznej dysponują ograniczonymi środkami finansowymi oraz że muszą mieć na względzie nie tylko potrzeby skarżącej (która otrzymuje stałe wsparcie z pomocy społecznej) i cel pomocy, ale także potrzeby innych osób ubiegających się o świadczenia z pomocy społecznej. Jak wynika z akt sprawy MOPS w S. na drugi kwartał 2010 r. na pomoc z Programu Rządowego dysonował kwotą [...] zł miesięcznie. Średnia liczba ubiegających się o pomoc to [...] rodzin miesięcznie. Dla jednego gospodarstwa domowego przeznaczona została zatem kwota [...]zł miesięcznie. Z powyższego wynika zatem, że J. S. nie otrzymała świadczenia w wysokości niższej, niż przewidzianej w tym okresie przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w S. na pomoc osobom ubiegającym się o to świadczenie. Zaskarżona decyzja wydana więc została w granicach uznania administracyjnego i nie można jej zarzucić niezgodności z prawem. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 oraz art. 120 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło