I SA/Wa 1751/21

WyrokWSA w Warszawie2021-10-01

Skład orzekający: Jolanta Dargas, Gabriela Nowak, Joanna Skiba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta, który przez ponad 8 lat nie wykonał prawomocnego wyroku zobowiązującego go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość, powinien zostać ponownie obciążony grzywną, stwierdzeniem rażącego naruszenia prawa i przyznaniem sumy pieniężnej na rzecz skarżącej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że dalsza bezczynność organu w wykonaniu prawomocnego wyroku, trwająca ponad 8 lat pomimo wielokrotnego wymierzania grzywien, stanowi rażące naruszenie prawa. W związku z tym, na podstawie art. 154 PPSA, orzeczono o wymierzeniu kolejnej grzywny w wysokości 15 000 zł, stwierdzeniu rażącego naruszenia prawa, przyznaniu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości 5 000 zł oraz zasądzeniu zwrotu kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na niewykonanie przez Prezydenta miasta wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 2012 r., który zobowiązał organ do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość. Pomimo upływu ponad 8 lat od doręczenia wyroku organowi i wielokrotnego wymierzania grzywien przez sąd w poprzednich postępowaniach, sprawa nie została rozstrzygnięta. Skarżąca domagała się wymierzenia maksymalnej grzywny, przyznania sumy pieniężnej oraz zwrotu kosztów. Organ wniósł o oddalenie skargi, wskazując na trwające gromadzenie dokumentacji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi grzywnę w wysokości 15 000 zł, stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przyznał od Prezydenta na rzecz skarżącej sumę pieniężną w wysokości 5 000 zł oraz zasądził od Prezydenta na rzecz skarżącej kwotę 680 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Dargas(spr.), sędzia WSA Gabriela Nowak, sędzia WSA Joanna Skiba, , , , Protokolant starszy sekretarz sądowy Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 października 2021 r. sprawy ze skargi M. G. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 września 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 202/12 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 15000 (piętnaście tysięcy) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje od Prezydenta [...] na rzecz M. G. sumę pieniężną w wysokości 5000 (pięć tysięcy) złotych; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz M. G. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia [...] czerwca 2021 r. M. G. (dalej jako: skarżąca), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta . wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 września 2012 r. sygn. akt I SAB/Wa 202/12. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta [...] (dalej jako: organ/Prezydent) do rozpoznania w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, złożonego w trybie art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r., poz. 2147 ze zm.), wniosku z [...] czerwca 1965 r. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] ozn. Hip. "[...] – [...]" dz. nr [...]. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Akta te wraz z odpisem prawomocnego wyroku doręczone zostały zaś organowi 26 listopada 2012 r. Wyrokiem z dnia 22 października 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 1302/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wobec niewykonywania wyroku z dnia 6 września 2012r., wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 500 złotych. Następnie wyrokiem z dnia 9 września 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 874/15 wymierzono organowi grzywnę w wysokości 2000 zł. Wyrokiem z dnia 21 lutego 2018 r., sygn. akt I SA/Wa 1283/17 wymierzono organowi grzywnę w wysokości 5000 zł., stwierdzając jednocześnie, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Przyznano również od organu na rzecz skarżącej sumę pieniężną w kwocie 1000 złotych. Ponadto wyrokiem z dnia 7 listopada 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 880/19 wymierzono organowi grzywnę w wysokości 10000 zł., stwierdzając jednocześnie, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Ponadto przyznano od organu na rzecz skarżącej sumę pieniężną w kwocie 2000 złotych. W związku z dalszym niepodejmowaniem przez organ rozstrzygnięcia w sprawie, skarżąca pismem z [...] listopada 2020 r. ponownie wezwała Prezydenta [...] do wykonania prawomocnego wyroku z 6 września 2012 r., a następnie wniosła opisaną na wstępie skargę, w której domaga się: wymierzenia Prezydentowi [...] grzywny w maksymalnej wysokości 51.674,70 złotych; przyznania na jej rzecz od organu sumy pieniężnej w wymiarze 25.837,35 złotych oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego. W motywach skargi wskazano, że pomimo wielokrotnych wezwań do wykonania wyroku przez organ, Prezydent nie wydał decyzji w sprawie. Prezydent zignorował także pięć wyroków Sądu. Świadczy to jednoznacznie zdaniem skarżącej o ich bagatelizowaniu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Podkreślono, że obecnie postępowanie znajduje się na etapie gromadzenia dokumentacji mającej na celu określenie czy powyższa nieruchomość spełnia przesłanki określone w art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Organ zaznaczył, że w toku postępowania podjęto szereg czynności zmierzających do ustalenia daty faktycznej utraty możliwości władania ww. nieruchomością przez dawnych właścicieli bądź ich następców prawnych. Podkreślono, że zwłoka w niniejszym postępowaniu nie zaistniała z winy organu, a ponadto podjęto kroki mające na celu jak najszybsze zakończenie postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Przedmiotowa skarga wniesiona została w trybie art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019r., poz. 2325), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." Przepis ten w § 1 stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do § 6 art. 154 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 2 art. 154). Uwzględniając skargę sąd, w myśl § 7 art. 154 p.p.s.a., może ponadto przyznać od organu na rzecz skarżących sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 6 września 2012 r. sygn. akt I SAB/Wa 202/12 zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] ozn. hip. "[...] – [...]" dz. nr [...] - w terminie dwóch miesięcy od zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu w dniu 26 listopada 2012 r. i od tej daty, zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a., rozpoczął swój bieg wyznaczony wyrokiem termin w jakim sprawa, w której organ pozostawał bezczyny, winna być rozpoznana. W konsekwencji upłynął on 26 stycznia 2013 r. Niekwestionowaną okolicznością jest przy tym, że do dnia wydania niniejszego orzeczenia, mimo uprzedniego wezwania przez stronę do wykonania powyższego wyroku, jak też wymierzenia Prezydentowi [...] z tytułu zaistniałej zwłoki w jego wykonaniu grzywien (vide wyrok z 22 października 2013 r. sygn. akt I SA/Wa 1302/13, wyrok z dnia 9 września 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 874/15, wyrok z dnia 21 lutego 2018 r., sygn. akt I SA/Wa 1283/17 oraz wyrok z 7 listopada 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 880/19), organ ów zawisłej przed nim sprawy administracyjnej nie rozstrzygnął. Oznacza to, że od ponad 8 lat pozostaje przy wykonywaniu powyższego wyroku w stanie bezczynności, która w tych okolicznościach przybiera postać kwalifikowaną, a więc rażąco narusza prawo, w tym przede wszystkim narusza w ten sposób przepisy art. 153 p.p.s.a. i art. 286 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 12 k.p.a. Nie sposób bowiem usprawiedliwić tak znacznej zwłoki w wykonaniu prawomocnego wyroku i to mimo wymierzenia już z tego tytułu organowi czterokrotnie grzywny - skomplikowanym charakterem zawisłej przed nim sprawy administracyjnej, niekompletnością materiału dowodowego, czy ilością analogicznych spraw rozpoznawanych przez organ. To z kolei czyni zasadnym żądanie wymierzenia organowi z tytułu niewykonywania prawomocnego wyroku kolejnej grzywny. Uzasadnia także nałożenie nań dodatkowej sankcji w postaci przyznania na rzecz skarżącej od organu sumy pieniężnej, aczkolwiek w niższej od oczekiwanej przez nią wysokości. Skarżąca bowiem żądała ustalenia jej na poziomie 25.837,35 złotych, który to wymiar byłby w ocenie Sądu niewspółmierny do okresu zaistniałej zwłoki w wykonaniu wspomnianego wyroku, jak też okresu jaki upłynął od zwrotu organowi akt po prawomocnym wymierzeniu mu z tego tytułu ostatniej grzywny. Sąd wziął również po uwagę, że wniosek skarżącej o przyznanie odszkodowania został częściowo rozpatrzony decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] września 2014 r. Za adekwatną w takich okolicznościach faktycznych Sąd uznał przyznanie na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wymiarze 5.000 złotych. Ten jej wymiar, w powiązaniu z grzywną w wysokości 15.000 złotych winien przy tym skłonić organ do zaniechania dalszego naruszania prawa i rozpoznania sprawy przed nim zawisłej, bez konieczności występowania przez stronę ubiegającą się o odszkodowanie z kolejną (szóstą) przewidzianą w art. 154 p.p.s.a skargą. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i 7 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1-3 wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego (pkt 4 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło