I SA/Wa 1764/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu P. S. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 18 stycznia 2016 r. sygn.. akt I SA/Wa 1764/15 w sprawie ze skargi P. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji postanawia: utrzymuje zaskarżone postanowienie w mocy. P. S. pismem z dnia 1 października 2015 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji. Wnioskiem z dnia 20 listopada 2015 r., złożonym na urzędowym formularzu, skarżący wystąpił o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że z tytułu umowy o pracę na zastępstwo uzyskuje dochód w wysokości [...] zł. brutto. Dodatkowo wyjaśnił, że miesięcznie ponosi stałe wydatki na: wynajem pokoju –[...] zł, zakup karty miejskiej – [...] zł., Internet i telefon – łącznie [...] zł., żywność i środki czystości – [...] zł. Wskazał ponadto, że jego wynagrodzenie zajęte jest przez komornika sądowego. Postanowieniem z dnia 18 stycznia 2015 r. referendarz sądowy odmówił P. S. przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego oraz umorzył postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Na powyższe postanowienie skarżący pismem z dnia 2 lutego 2015 r. złożył sprzeciw. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej "ppsa", prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Podkreślić należy, że instytucja przyznania prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym. Udzielenie prawa pomocy powinno sprowadzać się do przypadków, gdy sytuacja majątkowa strony jest rzeczywiście ciężka. Instytucja powyższa ma na celu bowiem umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom najuboższym, które z przyczyn od siebie niezależnych nie są w stanie zdobyć środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym. Rozpoznając złożony w niniejszej sprawie sprzeciw Sąd uznał, że nie jest zasadny. Przede wszystkim wyjaśnić należy, że skarżący zwolniony jest w niniejszej sprawie z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ppsa. W tym zakresie zatem, jak słusznie uczynił to referendarz sądowy w zaskarżonym postanowieniu, postępowanie sądowe należało umorzyć. Odnosząc się natomiast do pkt 2 zaskarżonego postanowienia, w którym odmówiono skarżącemu ustanowienia radcy prawnego, wskazać należy, że odmowa ta jest uzasadniona. Skarżący nie wykazał bowiem należycie, zdaniem Sądu, że ni jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Jak wynika bowiem z akt sprawy, uznając zawarte w złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy informacje za niewystarczające i budzące wątpliwości, wezwano skarżącego do złożenia – w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy – dodatkowych dokumentów pozwalających na pełną ocenę jego sytuacji materialnej, a tym samym ustalenie istnienia przesłanek do ewentualnego pozytywnego załatwienia złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy (patrz pismo z dnia 3 grudnia 2015 r.). Pomimo upływu wyznaczonego terminu skarżący nie wykonał jednak tego wezwania i nie nadesłał żądanych dokumentów potwierdzających podnoszone we wniosku o przyznanie prawa pomocy okoliczności dotyczące jego sytuacji materialnej. Również w złożonym w dniu 2 lutego 2016 r. sprzeciwie skarżący nie przedstawił dodatkowych wyjaśnień ani nie nadesłał żadnych dokumentów na potwierdzających przedstawioną we wniosku sytuację finansową. W tym miejscu podkreślić należy, że jak wynika z treści zgodnie z art. 246 ppsa to na osobie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się ona w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Wskazać ponadto należy, że podnoszona w sprzeciwie okoliczność podejrzewania przez skarżącego jakoby przed rozpoznaniem przedmiotowego wniosku został błędnie pouczony, nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy. Jak wskazano powyżej pismem z dnia 3 grudnia 2015 r. (karta 23 akt sądowych), skarżący został wezwany do nadesłania dokumentów. W wezwaniu tym wskazano, że jego niewykonanie skutkować będzie odmową przyznania prawa pomocy, a także zawarte zostało pouczenie o treści art. 252 i art. 255 ppsa. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd na podstawie art. 260 § 1 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd postanowił jak w sentencji.